Από τη CIA μέχρι την… «ελευθερία στο Χονγκ Κογκ»!

Μια ανάλυση του Ριζοσπάστη για τον άλλο Δούρειο Ίππο του Αμερικανικού ιμπεριαλισμού με δημοκρατική προβιά.

«NATIONAL ENDOWMENT FOR DEMOCRACY»

Ο βρώμικος ρόλος μιας οργάνωσης - «βραχίονα» της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής. Η δράση της «Εθνικής Επιχορήγησης για τη Δημοκρατία» αποκαλύπτει τον ύπουλο ρόλο της άσκησης «ήπιας πολιτικής» για τα συμφέροντα των ΗΠΑ

 

Οι κινητοποιήσεις των προηγούμενων ημερών στο Χονγκ Κονγκ και οι καταγγελίες της κινεζικής κυβέρνησης για ανάμειξη των ΗΠΑ στην επιχείρηση αποσταθεροποίησης της τοπικής κυβέρνησης αποκάλυψαν μια ακόμα πλευρά των μεταξύ τους αντιθέσεων και των ιμπεριαλιστικών ανταγωνισμών που οξύνονται παγκοσμίως.

Στο πλαίσιο αυτών των ανταγωνισμών, που επισύρουν τον κίνδυνο μιας γενικευμένης στρατιωτικής αντιπαράθεσης, χρησιμοποιούνται απ' όλες τις πλευρές μια σειρά από «μη συμβατικά» όπλα, με στόχο την αποδυνάμωση του αντίπαλου, αξιοποιώντας υπαρκτές αντιθέσεις στο εσωτερικό των καπιταλιστικών κρατών και των ιμπεριαλιστικών κέντρων.

Ενα τέτοιο «εργαλείο» της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής είναι η οργάνωση «National Endowment for Democracy» (NED - Εθνική Επιχορήγηση για τη Δημοκρατία), που καταγγέλθηκε ευθέως για ενεργή ανάμειξη στις διαδηλώσεις και τα επεισόδια στο Χονγκ Κονγκ, μαζί με άλλες που δραστηριοποιούνται στην Κίνα.

Ανεξάρτητα από το ιστορικό, οικονομικό και κοινωνικό υπόβαθρο των κινητοποιήσεων στο Χονγκ Κονγκ, «ο βίος και η πολιτεία» της αμερικανικής αυτής οργάνωσης είναι αποκαλυπτικά για τις μεθόδους παρέμβασης των ΗΠΑ στο εσωτερικό τρίτων χωρών, προκειμένου να προωθούν τα συμφέροντά τους, σε βάρος των λαών, που είναι οι μόνοι αρμόδιοι να αποφασίζουν για το παρόν και το μέλλον τους. 

 

Διαδηλωτές στο Χονγκ Κονγκ ζητάνε από τις ΗΠΑ να το ...απελευθερώσουν

Τα παραδείγματα από τη δράση της συγκεκριμένης και άλλων οργανώσεων είναι πολλά, σε χώρες της Λατινικής Αμερικής, της Β. Αφρικής, της Μέσης Ανατολής κ.α. προσφέροντας πλούσια πείρα για τις συνέπειες από την απροσχημάτιστη παρέμβαση των ΗΠΑ, με το μανδύα του υπερασπιστή των λαϊκών δικαιωμάτων και ελευθεριών, προκειμένου να ασκήσουν πίεση σε μη αρεστά καθεστώτα, προκαλώντας χάος, στρώνοντας το έδαφος για ωμές στρατιωτικές επεμβάσεις, αξιοποιώντας υπαρκτές εστίες λαϊκής δυσαρέσκειας και ενδοαστικές αντιθέσεις στις χώρες αυτές.

Ο «Ριζοσπάστης» παρουσιάζει μια αποκαλυπτική «ακτινογραφία» της οργάνωσης NED, που τα πλοκάμια της απλώνονται σε Βαλκάνια, ΝΑ Ευρώπη και Μέση Ανατολή, εκπέμποντας σήμα κινδύνου για το «βάθος» της παρέμβασης των ΗΠΑ και τις συνέπειες που έχει για το λαό η ελληνική εμπλοκή στα σχέδιά τους, ιδιαίτερα μετά την ανανέωση και επέκταση της συμφωνίας για τη «στρατιωτική συνεργασία» μαζί τους.

«Ομπρέλα» για ΜΚΟ, «ανεξάρτητα» συνδικάτα και κόμματα

Η NED, οργάνωση - ομπρέλα της αμερικανικής κυβέρνησης, η οποία αυτοπαρουσιάζεται ως ιδιωτική, μη κερδοσκοπική εταιρεία (στην πραγματικότητα χρηματοδοτείται ολοκληρωτικά από το Κογκρέσο, μέσω του Στέιτ Ντιπάρτμεντ), έχει πλούσιο ιστορικό παρεμβάσεων σε κράτη όπως η Νικαράγουα, η πρώην Γιουγκοσλαβία, η Αϊτή, η Βενεζουέλα, αλλά και η Ουκρανία. Βάσει των επίσημων στοιχείων, επικεντρώνει την παρουσία και τη δράση της σε χώρες που δεν ανήκουν στον ευρωατλαντικό άξονα, με στόχο να προωθεί τα συμφέροντα και την εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ

 

Η «Αλληλεγγύη» στην Πολωνία ήταν ανάμεσα σ' αυτούς που χρηματοδότησε η NED

«Η NED είναι ένα μοναδικό ίδρυμα», αναφέρει η ιστοσελίδα της οργάνωσης. «Ο μη κυβερνητικός της χαρακτήρας της δίνει την ευελιξία ώστε να είναι δυνατό η ίδια να εργαστεί σε μερικές από τις πιο δύσκολες συνθήκες του κόσμου και να ανταποκρίνεται άμεσα όταν υπάρχει η ευκαιρία για πολιτικές αλλαγές».

Βασική της λειτουργία αποτελεί η χρηματοδότηση μιας ευρείας γκάμας οργανισμών που «εργάζονται για την προώθηση της δημοκρατίας», συμπεριλαμβανομένων πολιτικών οργανώσεων και κομμάτων, εφημερίδων και άλλων Μέσων Ενημέρωσης, εργατικών συνδικάτων, επιχειρηματικών οργανώσεων, φοιτητικών ομάδων, κινημάτων και διαφόρων άλλων φορέων της «κοινωνίας των πολιτών», που είτε λειτουργούν ήδη είτε στήνονται εξαρχής από την ίδια.

Ολα τα παραπάνω, ασχέτως του γεγονότος ότι λαμβάνουν χρηματοδότηση, υλικά μέσα, εκπαίδευση και τεχνογνωσία από την αμερικανική κυβέρνηση, παρουσιάζονται με θράσος από τη NED ως «ανεξάρτητα».

Οι δραστηριότητές της αφορούν συλλογή πληροφοριών, έρευνες κοινής γνώμης, σεμινάρια, συνέδρια, εκπαίδευση και προετοιμασία διαφόρων ειδών «εκπαιδευτών», αξιοποίηση νέων τεχνολογιών κ.ά. Ολα αυτά συγκλίνουν τελικά στην «καθοδήγηση» και τον εξοπλισμό μιας ευρείας γκάμας οργανισμών, προκειμένου να αναπτύσσουν δράση και να αυξάνουν την επιρροή τους, υποστηρίζοντας τις επιδιώξεις της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής έναντι κυρίως των ανταγωνιστών της.

 

Διαδήλωση με τις σημαίες της Optor στο Βελιγράδι

Μόνο την περίοδο 2016 - 2019 η οργάνωση έχει διοχετεύσει κονδύλια ύψους άνω των 67 εκατ. δολαρίων στην Ευρώπη και άνω των 77 εκατ. δολαρίων σε Β. Αφρική και Μέση Ανατολή. Κάθε χρόνο χρηματοδοτεί 1.600 και πλέον προγράμματα σε πάνω από 90 χώρες, με το προσωπείο της «μη κυβερνητικής οργάνωσης», για να στηρίξει «ευέλικτα» ακόμα και επίδοξους πραξικοπηματίες, όπως το 2002 στη Βενεζουέλα και το 2014 στην Ουκρανία.

Τα χρήματα αυτά φτάνουν στους αποδέκτες από τη NED μέσω της επιδότησης των τεσσάρων οργανώσεών της, οι οποίες στη συνέχεια αναδιανέμουν τα ποσά στα πολυάριθμα προγράμματα που συγκροτούν. Οι τέσσερις αυτές οργανώσεις είναι:

·       Το Αμερικανικό Κέντρο για τη Διεθνή Εργατική Αλληλεγγύη (American Centre for International Labour Solidarity - ACILS), το οποίο διευθύνεται από την Αμερικανική Ομοσπονδία Εργασίας και Βιομηχανικών Οργανισμών (AFL-CIO)

·       Το Διεθνές Κέντρο Ιδιωτικής Επιχειρηματικότητας (Centre for International Private Enterprise - CIPE), το οποίο διευθύνεται από το Εμπορικό Επιμελητήριο των ΗΠΑ

·       Το Διεθνές Ρεπουμπλικανικό Ινστιτούτο (International Republican Institute) και το Εθνικό Ινστιτούτο Διεθνών Σχέσεων (National Democratic Institute for International Affairs), του Ρεπουμπλικανικού και του Δημοκρατικού Κόμματος των ΗΠΑ αντίστοιχα.

 

 Η NED και το αμερικανικό Κογκρέσο τίμησαν στις αρχές Νοέμβρη τον Λεχ Βαλέσα για τη συμβολή του στην ανατροπή του σοσιαλισμού, με αφορμή τα 30 χρόνια από την πτώση του τείχους του Βερολίνου

 Μια θυγατρική της CIA

4

Η οργάνωση αποτελεί κυριολεκτικά παρακλάδι της CIA. Το «έργο» που είχε μέχρι τότε στη δικαιοδοσία της η αμερικανική υπηρεσία πληροφοριών, αποσπάστηκε σε έναν νέο οργανισμό με απόφαση του Προέδρου Ρίγκαν το Νοέμβρη του 1983, έναν χρόνο μετά την περίφημη ομιλία του στο βρετανικό Κοινοβούλιο, όπου αποκάλεσε την ΕΣΣΔ «αυτοκρατορία του κακού», τονίζοντας την ανάγκη διαμόρφωσης «απαραίτητης υποδομής για τη δημοκρατία», για την ανάσχεση της σοβιετικής επιρροής.

Η υποδομή αυτή, που θα καθοδηγούσε στο εξής «εργατικά συνδικάτα, ΜΜΕ, κόμματα και πανεπιστήμια» αυτονομήθηκε από το «κυρίως σώμα» των μυστικών υπηρεσιών, ώστε να λειτουργεί πιο ευέλικτα από τη «μητρική» της, ειδικά μετά τα μεγάλα σκάνδαλα που είχε αντιμετωπίσει η CIA στα τέλη της δεκαετίας του '70.

Ο Allen Weinstein, ένα εκ των ιδρυτικών στελεχών της οργάνωσης, μιλώντας στην «Washington Post» το 1991 για τη δράση της, ανέφερε μεταξύ άλλων ότι «πολλά από αυτά που κάνουμε εμείς σήμερα, γίνονταν μυστικά 25 χρόνια πριν από τη CIA»¹.

Μιλώντας για την ανάγκη δημιουργίας της NED, o πρόεδρος του οργανισμού από το 1984, Carl Gershman, είχε αναφέρει στους «New York Times» το 1986 πως «δεν έπρεπε να κάνουμε αυτήν τη δουλειά μέσω των μυστικών υπηρεσιών. Θα ήταν απαίσιο για τις δημοκρατικές ομάδες στον κόσμο να φανεί πως επιδοτούνται από τη CIA. Το είδαμε αυτό να συμβαίνει τη δεκαετία του '60 και αυτός είναι ο λόγος που το σταματήσαμε»².

Στην ετήσια έκθεση της NED, το 2003, παρουσιάζοντας την εικοσαετή της πορεία, παρέθεσε στοιχεία για τη χρηματοδότηση 6.000 πολιτικών οργανώσεων. Ανάμεσα σε αυτές, στην έκθεση αναφέρεται πως η NED αποτέλεσε τον κύριο χρηματοδότη της οργάνωσης «Charta 77» (αντεπαναστατική οργάνωση στην Τσεχοσλοβακία, που έπαιξε ρόλο στη λεγόμενη «βελούδινη επανάσταση» και στελέχη της αναδείχτηκαν σε θέσεις - κλειδιά του κράτους μετά τις ανατροπές του 1989), του «Solidarnoc» στην Πολωνία (η γνωστή «Αλληλεγγύη» του Λεχ Βαλέσα) και πιο πρόσφατα του «κινήματος» «Otpor» στη Γιουγκοσλαβία³.

Το «Otpor», όπως ανέφερε σε συνέντευξή του το στέλεχος της NED, Paul McCarthy, έλαβε το μεγαλύτερο τμήμα των 3 εκατ. δολαρίων που η NED διοχέτευσε στη Γιουγκοσλαβία για να στηρίξει αντιπολιτευόμενες στον Πρόεδρο Μιλόσεβιτς οργανώσεις και κόμματα. Τη χρηματοδότηση επιβεβαίωσε αργότερα και ο Slobodan Homen, ηγετική μορφή του «κινήματος»⁴.

Επικίνδυνα πλοκάμια σε Δυτικά Βαλκάνια και Ανατ. Μεσόγειο

Εκατομμύρια ευρώ σε προγράμματα επηρεασμού της «κοινής γνώμης» και αύξησης της πολιτικής επιρροής πολιτικών κομμάτων, σε χώρες με ισχυρό ενδιαφέρον για τις ΗΠΑ

Αλλά και στα πρόσφατα χρόνια, πολύ μετά τις ανατροπές και το διαμελισμό της πρώην Γιουγκοσλαβίας, ο απολογισμός δράσης της οργάνωσης στην ευρύτερη περιοχή μας παραμένει πλούσιος, όπως δείχνουν και τα προγράμματα που συνεχίζει να χρηματοδοτεί.

Αναλυτικά, την περίοδο 2016 - 2019 χρηματοδοτήθηκαν στα Δυτικά Βαλκάνια 52 προγράμματα στη Β. Μακεδονία, ύψους 3,3 εκατ. δολαρίων, 19 στην Αλβανία (1,7 εκατ.), 57 στο Κόσοβο (2,6 εκατ.), 58 στη Σερβία (3,2 εκατ.), 81 στη Βοσνία (5 εκατ.).

Αντίστοιχα, 32 προγράμματα στο Λίβανο ύψους 3,5 εκατ. δολαρίων, 36 στην Παλαιστίνη (2,8 εκατ.), 31 στην Τουρκία (6,5 εκατ.), 92 στην Αίγυπτο (5,4 εκατ.) και 38 στη Συρία (2,97 εκατ.), ενώ μόνο στην Ουκρανία οι οργανισμοί της NED χρηματοδότησαν το ίδιο χρονικό διάστημα 209 προγράμματα, συνολικής αξίας 13,7 εκατ. δολαρίων.

Ιδιαίτερα αποκαλυπτικός είναι ο τρόπος που η οργάνωση περιγράφει στην ιστοσελίδα της τους στόχους των προγραμμάτων που χρηματοδοτεί (πρόσβαση υπάρχει μόνο για την περίοδο 2016 - 2019) ιδιαίτερα στην περιοχή των Δυτικών Βαλκανίων και της Ανατολικής Μεσογείου. Ορισμένα παραδείγματα:

·       Πρόγραμμα για τη Νοτιοανατολική Ευρώπη το 2017, στόχευε στη βοήθεια 25 πολιτικών κομμάτων για τη διαμόρφωση πολιτικής και την εσωτερική λειτουργία τους, με την αξιοποίηση νέων τεχνολογιών στα πρότυπα άλλων «δημοκρατικών ευρωπαϊκών κομμάτων». Αλλο, του προηγούμενου έτους, στόχευε στη «βελτίωση της αντίδρασης πολιτικών και κοινωνικών οργανισμών στην κακόβουλη επιρροή που υποσκάπτει τη δημοκρατία στην Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη και τα Δυτικά Βαλκάνια». Το πρόγραμμα αυτό «έτρεξε» και το 2017 με υπερδιπλάσιο προϋπολογισμό.

·       Με διπλό πρόγραμμα του 2017, συνολικής χρηματοδότησης άνω των 1,7 εκατ. δολαρίων στηρίχθηκαν στην Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη «υφιστάμενα και αναδυόμενα πολιτικά κόμματα που μοιράζονται κοινές δεσμεύσεις στη δημοκρατία και τις διατλαντικές σχέσεις, ώστε να προσαρμοστούν στις μακροχρόνιες αλλαγές στο πολιτικό περιβάλλον και να κυβερνήσουν πιο αποδοτικά». Το πρόγραμμα συμπεριλάμβανε έρευνες κοινής γνώμης, τις οποίες ακολούθησαν «ατομικές εκπαιδεύσεις, γνωμοδοτήσεις, περιφερειακές συναντήσεις και εκπαιδευτικά προγράμματα για νέους και ανερχόμενους πολιτικούς ηγέτες». Το επόμενο έτος «έτρεξε» άλλο πρόγραμμα για τη «στήριξη της ακεραιότητας πολιτικών κομμάτων της ΝΑ Ευρώπης», με στόχο την «ευθυγράμμιση των κομματικών πρακτικών ανάπτυξης πολιτικής και εσωτερικών μηχανισμών με αυτούς των ευρωπαϊκών κομμάτων που ανήκουν στις συντηρητικές, φιλελεύθερες και σοσιαλδημοκρατικές πολιτικές οικογένειες».

·       Συγκεκριμένο πρόγραμμα διαμορφώθηκε επίσης στα Δυτικά Βαλκάνια για την καθοδήγηση εργατικών οργανώσεων. Το πρόγραμμα «τρέχει» συνεχόμενα από το 2016 και μέχρι το 2018 έχει λάβει συνολική χρηματοδότηση 1,7 εκατ. δολαρίων. Σκοπός του «η διεύρυνση της συνεισφοράς των συνδικάτων στις δημοκρατικές μεταρρυθμίσεις», μεταξύ άλλων με την «ενθάρρυνση» εκστρατειών οργάνωσης νέων μελών, καθώς και «η ανάπτυξη των δυνατοτήτων των συνδικάτων στις συνδιαλλαγές με κοινοτικούς και κυβερνητικούς παράγοντες».

·       Στην Τουρκία, πρόγραμμα του 2016 (τη χρονιά που έγινε η απόπειρα πραξικοπήματος σε βάρος της κυβέρνησης Ερντογάν), ύψους 735.000 δολαρίων, είχε ως στόχο «να δώσει σε Τούρκους πολίτες χώρο και ευκαιρίες να διαμορφώσουν συλλογικά τις πολιτικές και κοινωνικές προτεραιότητες της χώρας τους», ενώ ένα άλλο πρόγραμμα, χρηματοδότησης 650.000 δολαρίων, στόχευε στον «εξοπλισμό ανερχόμενων πολιτικών ηγετών με βασικές πολιτικές ικανότητες για την ενδυνάμωση της συνεργασίας της Τουρκίας με τη Δύση, ενθαρρύνοντας παράλληλα τη διακομματική συνεργασία». Δύο χρόνια μετά, πάλι στην Τουρκία, 220.000 δολάρια δαπανήθηκαν ώστε «να βελτιωθούν οι δυνατότητες συνδέσμων και οργανώσεων στο να αποτελούν φωνές μεταρρυθμίσεων, αλλά και να προωθηθεί η συμμετοχή ηγετών του ιδιωτικού τομέα σε περιφερειακό επίπεδο στη χάραξη πολιτικής και της λήψης αποφάσεων για την οικονομική ανάπτυξη». Πάνω από 250.000 δολάρια δαπανήθηκαν επίσης στην Τουρκία τη διετία 2017 - 2018 για τη στήριξη «ανεξάρτητων μέσων ενημέρωσης».

·       Στη Σερβία, το 2017, με 350.000 δολάρια χρηματοδοτήθηκε ινστιτούτο για «να βοηθήσει ηγέτες κομμάτων, εκλεγμένους αντιπροσώπους και ακτιβιστές της κοινωνίας των πολιτών, να βελτιώσουν και να επεκτείνουν τις επαφές τους με τους πολίτες, αλλά και να βελτιώσει τις δυνατότητες των πολιτικών κομμάτων να αντιδρούν στην αντιφιλελεύθερη και αντιδημοκρατική παραπληροφόρηση που εκπέμπεται από το εξωτερικό (σ.σ. βλέπε Ρωσία)». Το επόμενο έτος, 100.000 δολάρια δαπανήθηκαν για τη στήριξη της βιωσιμότητας και την ενίσχυση της επιρροής τοπικών «ανεξάρτητων» μέσων ενημέρωσης. Το 2016 «έτρεξε» «πρόγραμμα για την προώθηση της λογοδοσίας εκλεγμένων αξιωματούχων» ενόψει των αυτοδιοικητικών και εθνικών εκλογών, το οποίο ενημέρωνε πολίτες για τη συμπεριφορά υποψηφίων και εκλεγμένων.

·       Στην Ουκρανία, πάνω από 1 εκατ. δολάρια έλαβε το διάστημα 2017 - 2018 το πρόγραμμα «βοήθειας πολιτικών κομμάτων για την εξέλιξή τους σε ανοιχτά, εθνικά κινήματα». Στο πλαίσιό του πραγματοποιήθηκε «εκπαίδευση κομματικών ακτιβιστών» και οργανώθηκαν συνεδρίες, με σκοπό την «υποστήριξη κομμάτων για τη βελτίωση της επικοινωνίας τους με τους πολίτες και την επέκταση της επιρροής τους πέρα από τα παραδοσιακά γεωγραφικά όρια της βάσης υποστήριξής τους». Αλλο πρόγραμμα στην ίδια χώρα το 2018 είχε ως σκοπό «τη βελτίωση των δυνατοτήτων επιχειρηματικών συνδέσμων να προωθούν οικονομικές μεταρρυθμίσεις σε όλα τα επίπεδα».

·       Στη Βοσνία, το 2016, χρηματοδοτήθηκε με 500.000 δολάρια πρότζεκτ για την «υποστήριξη κομματικών ηγεσιών σχετικά με μεταρρυθμίσεις», επικεντρωμένο στην «ανάπτυξη των δυνατοτήτων κομματικών νεολαιών» και τη «βελτίωση της συμμετοχής και της επιρροής της νεολαίας στην πολιτική». Το επόμενο έτος με ακόμα 425.000 δολάρια πραγματοποιήθηκε πρότζεκτ «για την εκπαίδευση μελών κομματικών νεολαιών για τον σχεδιασμό και εφαρμογή κομματικών πρωτοβουλιών» και την «ανεύρεση και στήριξη νέων υποψηφίων». Στην ίδια χώρα, το 2016, 325.000 δολάρια δαπανήθηκαν ώστε να υποστηριχθεί ένας «συνασπισμός προοδευτικών ηγετών» για την «αποτροπή της ξένης επιρροής και του θρησκευτικού εξτρεμισμού».

·       Χρήματα για τη στήριξη πολιτικών νεολαιών (290.000 δολάρια) διοχετεύθηκαν και στην Αλβανία, το 2016, με σκοπό «την ενίσχυση των δυνατοτήτων της νεολαίας να ασκεί επιρροή στις αποφάσεις των κομμάτων και τη διαμόρφωση της πολιτικής τους».

·       Στη Β. Μακεδονία, πρόγραμμα του 2016 χρηματοδότησε 2 οργανισμούς της χώρας για «την ανάδειξη της νέας γενιάς ηγετών» με το ποσό των περίπου 200.000 δολαρίων.

Μπορεί τα ποσά αυτά να μην ακούγονται τεράστια, καθώς η χρηματοδότηση κατακερματίζεται σε μεγάλο αριθμό προγραμμάτων, πολλά από τα οποία περιγράφουν παρόμοιους σκοπούς. Η σημασία ωστόσο της δραστηριότητας αυτής φάνηκε στο εσωτερικό των ΗΠΑ όταν το 2018 ο Πρόεδρος Τραμπ επιχείρησε να μειώσει μεταξύ άλλων και τη χρηματοδότηση της NED κατά τα 2/3, σηκώνοντας θύελλα αντιδράσεων. «Ο προϋπολογισμός αυτός διαλύει την "ήπια ισχύ" (soft power) των ΗΠΑ» είχε δηλώσει τότε ο ρεπουμπλικάνος γερουσιαστής Lindsey Graham.

Αμερικανική «ήπια ισχύς» και στην Ελλάδα

Το παράδειγμα των «Αμερικανικών Γωνιών»

 Ο Τζ. Πάιατ στην «Αμερικανική Γωνιά» της Σπάρτης

Αν και προς το παρόν δεν έχει καταγραφεί (τουλάχιστον επίσημα) κάποια πιο άμεση δραστηριοποίηση της NED στην Ελλάδα, η άσκηση «ήπιας ισχύος» (soft power) των ΗΠΑ εκφράζεται και στη χώρα μας, με σειρά προγραμμάτων που συντονίζει η αμερικάνικη πρεσβεία, με στόχο την προώθηση και τον εξωραϊσμό της εξωτερικής πολιτικής των ΗΠΑ, αλλά και «την άμβλυνση του αντιαμερικανισμού στην Ελλάδα», που έχει βαθιές ιστορικές ρίζες.

Οι ΗΠΑ προωθούν τα συμφέροντά τους και στη χώρα μας μέσω της λεγόμενης «Δημόσιας Διπλωματίας». Ενα από τα εργαλεία της είναι για παράδειγμα οι λεγόμενες «Αμερικανικές Γωνιές» (American Spaces). Πάνω από 600 τέτοιες δομές λειτουργούν σε όλο τον κόσμο μέσω των πρεσβειών των ΗΠΑ, με διάφορες μορφές, από τμήματα δημόσιων βιβλιοθηκών έως και αυτοτελή πολιτιστικά κέντρα υψηλής τεχνολογίας.

Σκοπός τους είναι η καλύτερη επικοινωνία «των αξιών, της πολιτικής και της κουλτούρας των ΗΠΑ με το κοινό» και η «εξειδίκευση των πολιτικών στόχων των ΗΠΑ σε τοπικό επίπεδο, ακόμα και σε σημεία εκτός της ακτίνας των αμερικανικών πρεσβειών και προξενείων».

Στην Ελλάδα λειτουργούν έξι τέτοιες δομές: Δύο στην Αθήνα (μία στο Ιδρυμα Ευγενίδου και μία στο Athens American Center) και οι υπόλοιπες στη Δημόσια Κεντρική Βιβλιοθήκη Σπάρτης, στη Δημόσια Κεντρική Βιβλιοθήκη Βέροιας, στη Δημόσια Κεντρική Βιβλιοθήκη Κέρκυρας και στο Κέντρο Πολιτισμού Δήμου Ξάνθης.

Σημειωτέον, οι δομές αυτές δημιουργήθηκαν και λειτουργούν με τη συνεργασία του μορφωτικού τμήματος της αμερικάνικης πρεσβείας με τοπικούς φορείς, όπως για παράδειγμα το «American Space» της Ξάνθης, το οποίο δημιουργήθηκε σε συνεργασία με το Κέντρο Πολιτισμού του Δήμου και τη Δημοτική Βιβλιοθήκη, με τη συμφωνία όλων των παρατάξεων στο Δημοτικό Συμβούλιο της πόλης, που στηρίζονται από τα αστικά κόμματα.

Συγκεκριμένα, το «American Space» της Ξάνθης επελέγη στην κατηγορία των δέκα ενισχυμένων αντίστοιχων δομών που λειτουργούν στην Ευρώπη, για «τη δυνατότητά του να παρέχει υπηρεσίες στο πολυπολιτισμικό περιβάλλον της ευρύτερης περιοχής». Από τον Απρίλη του 2017 ο χώρος ανακαινίστηκε και εγκαινιάστηκε, με την επωνυμία «Xanthi TechLab», επικεντρώνοντας τις δραστηριότητές του σε θέματα τεχνολογίας και Εκπαίδευσης.

Ποια ακριβώς είναι η συμβολή των «Αμερικανικών Γωνιών» το εξηγεί σε συνέντευξή του ο Chris Dunnet, διευθυντικό στέλεχος του γραφείου των «Αμερικανικών Γωνιών» από το 2015. Οπως αναφέρει, από τη θέση του αντιλήφθηκε «τη δύναμη της δημόσιας διπλωματίας στο να καταφέρνει συστημικές αλλαγές που να συμβαδίζουν με τα συμφέροντα και τους στόχους της εξωτερικής πολιτικής των ΗΠΑ μέσω των Αμερικανικών Γωνιών».

Πρόσθεσε δε ότι οι τελευταίες «βρίσκονται σε ιδιαίτερα ισχυρή θέση να επιτυγχάνουν πραγματικό αντίκτυπο σε στρατηγικές περιοχές, καθώς δεν είναι μονάχα εργαλεία δημόσιας διπλωματίας αλλά και πηγή για την υποστήριξη ολόκληρου του εύρους της αμερικανικής πολιτικής και των συμφερόντων μας».

Παραπομπές

1. «Washington Post», 22/9/1991

2. «The New York Times», 1/6/1986

3. 2003 NED Annual Report, σελ. 51

4. «The New York Times», 26/10/2000

ΡΕΠΟΡΤΑΖ: Δημήτρης ΜΑΒΙΔΗΣ

 

«ΕΘΝΙΚΗ ΕΠΙΧΟΡΗΓΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ» - ΝED

 Χρηματοδότης «αυθόρμητων» κινημάτων με αμερικανική πατέντα

Νέα αποκαλυπτικά στοιχεία για την οργάνωση - πυλώνα της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής και τα παρακλάδια της

Σε προηγούμενο δημοσίευμα (28 - 29/12/2019), αναφερθήκαμε στο ρόλο της οργάνωσης «National Endowment for Democracy» (NED - «Εθνική Επιχορήγηση για τη Δημοκρατία»), ως βραχίονα της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής.

Η οργάνωση αυτή, στην πολυετή της θητεία, επιχορηγεί με εκατοντάδες εκατ. δολάρια και παρέχει τεχνογνωσία σε «κινήματα» που πρωτοστατούν σε «πολύχρωμες επαναστάσεις» και κινητοποιήσεις ενάντια σε κυβερνήσεις και καθεστώτα ανά τον κόσμο που δεν ευθυγραμμίζονται με τα συμφέροντα των ΗΠΑ.

«Ο βίος και η πολιτεία» της αμερικανικής αυτής οργάνωσης είναι αποκαλυπτικά για τις μεθόδους παρέμβασης των ΗΠΑ στο εσωτερικό τρίτων χωρών, προκειμένου να προωθούν τα συμφέροντά τους, σε βάρος των λαών, που είναι οι μόνοι αρμόδιοι να αποφασίζουν για το παρόν και το μέλλον τους.

Οι σκοποί και η δράση της ΝED επιβεβαιώνουν ότι κινήματα για τη «δημοκρατία», τις «ελευθερίες» και τα «ανθρώπινα δικαιώματα», που παρουσιάζονται ως «αυθόρμητα», σε χώρες που συγκεντρώνουν έντονα το ενδιαφέρον των ΗΠΑ και άλλων ιμπεριαλιστικών κέντρων, στο πλαίσιο του μεταξύ τους ανταγωνισμού, μόνο τέτοια δεν είναι.

Μέσα από τέτοιες οργανώσεις, η εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ αξιοποιεί υπαρκτές αντιθέσεις και τη λαϊκή δυσαρέσκεια σε διάφορες χώρες, για να παρεμβαίνει σε διεργασίες στο κίνημα, για να χειραγωγήσει τέτοιες διεργασίες στην κατεύθυνση αλλαγής κυβερνήσεων και την αντικατάστασή τους από κυβερνήσεις πιο συμβατές με τα αμερικανικά συμφέροντα και λιγότερο φιλικές σε ανταγωνιστές των ΗΠΑ.

Δεν διστάζουν, μάλιστα, να χρησιμοποιούν και αναγνωριστικά με ισχυρούς αγωνιστικούς συμβολισμούς, όπως η γροθιά, το αστέρι και άλλα, σε διάφορες παραλλαγές τους, για να δημιουργούν συνειρμούς, να μπερδεύουν, να προκαλούν συγχύσεις και να εμφανίζουν ένα ριζοσπαστικό προφίλ. Στην πραγματικότητα πρόκειται για μάρκετινγκ.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα της βρώμικης δράσης που αναπτύσσει η NED, είναι η χρηματοδότηση του «κινήματος» «Otpor!» στη Γιουγκοσλαβία, για να στηρίξει αντιπολιτευόμενες στον Πρόεδρο Μιλόσεβιτς οργανώσεις και κόμματα, μετά την ιμπεριαλιστική επέμβαση του 1999, που οδήγησε στον πλήρη διαμελισμό της πρώην ενιαίας Γιουγκοσλαβίας.

Η αποστολή του «Otpor!» δεν τελείωσε με την ανατροπή του Μιλόσεβιτς, αλλά συνέχισε τη δράση του και μετά, παίζοντας πλέον τον ρόλο «εκπαιδευτή» και μεταφέροντας «τεχνογνωσία» σε οργανώσεις και «κινήματα» άλλων χωρών, που συνδέονται μέσα από διάφορα κανάλια με την αμερικανική ΝED.

Δίνοντας συνέχεια στο αποκαλυπτικό δημοσίευμα, ο «Ριζοσπάστης» παρουσιάζει σήμερα αναλυτικά την περίπτωση του «Otpor!», τις διασυνδέσεις και τις αποστολές που του ανέθεσε η ΝED στο καινούργιο σκηνικό που δημιούργησαν στα Βαλκάνια, και όχι μόνο, η διάλυση της Γιουγκοσλαβίας και η εγκαθίδρυση της αμερικανοΝΑΤΟικής «ειρήνης» με το πιστόλι στον κρόταφο των λαών.

ΟΡΓΑΝΩΣΕΙΣ «OTPOR!» ΚΑΙ CANVAS ΣΤΗΝ ΠΡΩΗΝ ΓΙΟΥΓΚΟΣΛΑΒΙΑ

Εξαγωγή τεχνογνωσίας στην οργάνωση «πολύχρωμων επαναστάσεων»

Νέες, αναβαθμισμένες αποστολές μετά την ανατροπή Μιλόσεβιτς και τον πλήρη διαμελισμό της χώρας

Στις 24 Σεπτέμβρη 2000, περίπου έναν χρόνο μετά την ολοκλήρωση των δολοφονικών βομβαρδισμών των ΗΠΑ - ΝΑΤΟ - ΕΕ στη Γιουγκοσλαβία, οι πρόωρες προεδρικές εκλογές στη χώρα σημείωσαν ένα από τα μεγαλύτερα ποσοστά συμμετοχής, 72%.

Ακολούθησε πολιτική κρίση, καθώς ο συνασπισμός της αντιπολίτευσης δεν δέχτηκε το αποτέλεσμα, με βάση το οποίο θα έπρεπε να ακολουθήσει και δεύτερος γύρος, υποστηρίζοντας πως ο υποψήφιός της, Βόισλαβ Κοστούνιτσα, έλαβε την απόλυτη πλειοψηφία, πάνω από το 50,01% των ψήφων.

Η κρίση κορυφώθηκε με τη λεγόμενη «επανάσταση της Μπουλντόζας», στις 5 Οκτώβρη, όταν ο Πρόεδρος Μιλόσεβιτς παραιτήθηκε μετά από επεισοδιακές διαδηλώσεις και την εισβολή διαδηλωτών στο Κοινοβούλιο.

Βασικός ενορχηστρωτής της εκστρατείας ενάντια στον Μιλόσεβιτς ήταν το «κίνημα» «Otpor!» (Αντίσταση!), που συστάθηκε τον Οκτώβρη του 1998 από φοιτητές του Πανεπιστημίου του Βελιγραδίου, με σκοπό την ανατροπή του. Βασική αρχή του «Otpor!» ήταν η «μη βίαιη πάλη» και κεντρικό πολιτικό σύνθημα το «Gotov je» («Εχει τελειώσει»).

Τα κόμματα του συνασπισμού με ηγέτη τον Κοστούνιτσα και κυρίως το «Otpor!» ενισχύθηκαν συνολικά, σύμφωνα με ρεπορτάζ της «Washington Post», από το 1999 με 41 εκατ. δολάρια από τις ΗΠΑ, γεγονός που επιβεβαίωσε δημόσια και η αμερικανική κυβέρνηση.¹

Ο συνασπισμός κομμάτων συγκροτήθηκε τον Οκτώβρη του ίδιου έτους σε συνέδριο που διοργάνωσε στη Βουδαπέστη το National Democratic Institute (NDI), οργάνωση του Δημοκρατικού Κόμματος των ΗΠΑ και ένας εκ των τεσσάρων βασικών πυλώνων της National Endowment for Democracy (NED). Εκεί συμμετείχαν ακτιβιστές και στελέχη κομμάτων της αντιπολίτευσης, που συμφώνησαν στη σύσταση του πολιτικού συνασπισμού με ηγέτη τον Κοστούνιτσα.

Μετά την «επιτυχία» αυτή του «Otpor!», τα δυο ηγετικά στελέχη του, Σρτζα Πόποβιτς και Σλόμπονταν Ντζίνοβιτς, ακολούθησαν διαφορετικές πορείες, με τον πρώτο να εκλέγεται το 2001 βουλευτής με το σοσιαλδημοκρατικό Δημοκρατικό Κόμμα και τον δεύτερο να ιδρύει στο Βελιγράδι την εταιρεία τηλεπικοινωνιών «Mediaworks».

Στη συνέχεια, το «κίνημα» επιχείρησε να μετεξελιχθεί σε πολιτικό κόμμα, συμμετέχοντας στις εκλογές του 2003 στη Σερβία, χωρίς όμως να καταγράψει κάποια αξιόλογη επίδοση (πήρε μόλις το 1,6% των ψήφων). Ενας σοβαρός παράγοντας για το «ξεφούσκωμά» του ήταν τα δημοσιεύματα που συνέδεσαν το «κίνημα» με την αμερικανική χρηματοδότηση σε κόμματα και οργανώσεις της Γιουγκοσλαβίας την περίοδο 1992-2000.

Η NED έθεσε το «Otpor!» στην επετειακή ετήσια έκθεση απολογισμού της για τα 20 χρόνια δράσης με υπερηφάνεια δίπλα στα υπόλοιπα «κινήματα» που οργάνωσε ή στήριξε στην ιστορία της όπου Γης, για την ανατροπή καθεστώτων και κυβερνήσεων που δεν «συντονίζονταν» με την εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ. Ανάμεσα σε αυτά και η γνωστή «Αλληλεγγύη» του Λεχ Βαλέσα.

Μια βιομηχανία εξαγωγής «κυβερνητικών αλλαγών»

Διαδηλώνοντας με τα σύμβολα του «Otpor!» στην Αίγυπτο, το 2007

Η συσσωρευμένη τεχνογνωσία δεκαετιών που απέκτησαν από τις ΗΠΑ μέσω της NED οι Σέρβοι του «Otpor!», δεν πήγε στράφι την περίοδο που ακολούθησε.

Ετσι, στα τέλη του 2003, ο Πόποβιτς μαζί με τον πρώην συνεργάτη του στο «Otpor!», Ιβάν Μάροβιτς, δημιούργησαν στο Βελιγράδι το «Κέντρο Εφαρμοσμένης Μη βίαιης Δράσης και Στρατηγικής» (Center for Applied Nonviolent Action and Strategies - CANVAS). Βασικά στελέχη αυτού του «κέντρου εκπαίδευσης πολιτικών ακτιβιστών» είναι άλλοι δύο πρώην πρωταγωνιστές του «Otpor!», ο προαναφερθείς Τζίνοβιτς και ο Σίνισα Σίκμαν.

Η δραστηριότητά τους δεν αποτελεί μυστικό. Οι παραπάνω «εκπαιδευτές» έχουν δώσει κατά καιρούς πολυάριθμες συνεντεύξεις για το πώς εκπαιδεύουν τους οργανωτές «κινημάτων» «υπέρ των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και της δημοκρατίας». Σύμφωνα με τους ίδιους, έχουν εκπαιδεύσει «πολιτικούς ακτιβιστές» σε περίπου 50 χώρες, σημειώνοντας ιδιαίτερη «επιτυχία»:

·       Το 2003 στη Γεωργία, όπου το «κίνημα» «Kmara!» («Αρκετά») πυροδότησε τη λεγόμενη «επανάσταση των Ρόδων», που αντικατέστησε τον Πρόεδρο Σεβαρντνάτζε.

·       Το 2004 στην Ουκρανία, το αντίστοιχο «Pora!» («Ηρθε η ώρα») αποτέλεσε την κινητήρια δύναμη της «Πορτοκαλί επανάστασης».

·       Στον Λίβανο, επίσης, οι «μαθητές» του CANVAS έπαιξαν σημαντικό ρόλο στην «επανάσταση των Κέδρων».

·       Το 2007 στην Αίγυπτο, της «Αραβικής άνοιξης», η ανατροπή του Χόσνι Μουμπάρακ «χρεώθηκε» μεταξύ άλλων και στο «Κίνημα της 6ης Απριλίου», του οποίου κύρια μέλη, όπως ο Mohamed Adel, παρακολούθησαν τα «μαθήματα» του CANVAS στο Βελιγράδι.²

Με παραλλαγή των ίδιων συμβόλων, σε διαδήλωση στον Λίβανο (από ιστοσελίδα σχετική με τις δράσεις της «Otpor!»)

Σήμερα, το CANVAS διατηρεί δραστηριότητα σε Βιρμανία, Βενεζουέλα, Ζιμπάμπουε, Σουαζιλάνδη, Συρία, Σουδάν, Αίγυπτο, Σομαλιλάνδη, Τυνησία και Λευκορωσία, αλλά και στο Ιράν, όπου όμως το λεγόμενο «Πράσινο Κίνημα» για την «αποκατάσταση της Δημοκρατίας» το 2009 δεν κατάφερε να πετύχει την ανατροπή του Αχμαντινετζάντ.

Η μετεξέλιξη σε ...ακαδημία «μη βίαιων» κινημάτων

Από το 2008, το CANVAS συνεργάζεται με το τμήμα Πολιτικής Επιστήμης του Πανεπιστημίου του Βελιγραδίου, ενώ ακολούθησαν συνεργασίες με διάφορα πανεπιστήμια των ΗΠΑ, όπως το Columbia, η Νομική Σχολή του Χάρβαρντ και πολλά άλλα.

Στην ιστοσελίδα του «κέντρου εκπαίδευσης» μπορεί κανείς να βρει πολυάριθμα άρθρα και συνεντεύξεις των «εκπαιδευτών», ακόμα και τα εγχειρίδια εκπαίδευσης των «ακτιβιστών» που οργάνωσαν και οργανώνουν τις διάφορες «χρωματιστές επαναστάσεις».

Κάποια από αυτά είναι μεταφρασμένα σε μέχρι και 19 γλώσσες, όπως το «50 κρίσιμα σημεία της μη βίαιης πάλης» και το «Εγχειρίδιο δουλειάς με ακτιβιστές», το οποίο αποτελεί τη συμπυκνωμένη έκδοση του βασικού εγχειριδίου διδασκαλίας τους, τον «Οδηγό για την αποτελεσματική μη βίαιη πάλη».

 

Ουκρανία: «Πορτοκαλί επανάσταση» με τις σημαίες της «Pora!»

«Εγχειρίδιο για τη Μη Βίαιη Αντίσταση» του Τζιν Σαρπ, ιδρυτή του αμερικανικού Ιδρύματος «Albert Einstein».

Η πρακτική της «μη βίαιης αντίστασης» συνίσταται στην επίτευξη κοινωνικοπολιτικών στόχων μέσω συμβολικών διαμαρτυριών, άρνησης για συνεργασία σε οικονομικό και πολιτικό επίπεδο, κοινωνικής ανυπακοής και άλλων μεθόδων χωρίς τη χρήση φυσικής βίας.

Ο Τζιν Σαρπ έχει προσδιορίσει 198 μεθόδους «μη βίαιης» αντίστασης που μπορεί να χρησιμοποιηθούν για την άμυνα, όπως τονίζεται, μιας χώρας από επεμβάσεις, δικτατορίες ή και την αμφισβήτηση κοινωνικών συστημάτων.

Μερικά απ' αυτά είναι απεργίες πείνας, παράλυση των μέσων συγκοινωνιών, κοινωνική ανυπακοή, δημοσίευση παράνομων εφημερίδων, ανυπακοή φοιτητική, διαδηλώσεις παιδιών, μεμονωμένες και μαζικές παραιτήσεις.

Σε άρθρο του, το περιοδικό «Foreign Policy» μετέφερε τη συζήτηση με τον Μάροβιτς, ο οποίος είχε πάψει τότε να δουλεύει ως εκπαιδευτής του CANVAS. Μιλώντας για το πόσο «αυθόρμητες» είναι τελικά οι συγκεκριμένες «επαναστάσεις», σχολίασε πως «φαίνεται πως ο κόσμος απλά κατέβηκε στους δρόμους. Αλλά είναι το αποτέλεσμα μηνών ή χρόνων προετοιμασίας. Είναι μια πολύ βαρετή δουλειά μέχρι ένα σημείο, όταν μπορείς πλέον να οργανώνεις μαζικές κινητοποιήσεις ή και απεργίες. Αν σχεδιαστούν προσεκτικά, από τη στιγμή που αρχίζουν, η ολοκλήρωσή τους είναι ζήτημα βδομάδων».³

 

Γυναίκες διαδηλώνουν στο Σουδάν (από ιστοσελίδα του CANVAS, που επιχειρηματολογεί υπέρ της μεγαλύτερης εμπλοκής των ΗΠΑ στις εξελίξεις στη χώρα)

Ταχύρρυθμα σεμινάρια

Η εκπαίδευση των «ακτιβιστών» αποτελείται από 20 μαθήματα, που διαρκούν από 6 έως 13 μέρες, είτε στο Βελιγράδι, είτε και σε άλλες χώρες και χωρίζεται σε 3 τομείς: Θεωρία, Στρατηγική και Πρακτικές.

Περιλαμβάνουν όλα τα «καίρια σημεία οργάνωσης ενός κινήματος», από γενικές κατευθύνσεις, όπως τον στρατηγικό σχεδιασμό και τις αρχικές δράσεις, ζητήματα διαχείρισης ανθρώπινων και υλικών πόρων, τρόπους ανεύρεσης χρηματοδότησης, μέχρι και συγκεκριμένες οδηγίες διαχείρισης της ψυχολογίας των μαζών και αντίδρασης στην αναμενόμενη κρατική καταστολή, συμβουλές για τον βαθμό μυστικότητας της οργάνωσης και διαμόρφωσης «κουλτούρας ασφάλειας», τον ρόλο «ξένων υπηκόων» στο κίνημα, μεθόδους στρατολογίας και εκπαίδευσης μελών καθώς και υποθετικά σενάρια και ασκήσεις.

Ιδιαίτερο βάρος δίνεται στο επικοινωνιακό προφίλ των «κινημάτων», τα οποία στοχεύουν σε πρώτο στάδιο κυρίως σε νέους, μαθητές, φοιτητές αλλά και εκπαιδευτικούς.

Τα σύμβολα και οι μέθοδοι που εφαρμόζονται πρέπει να είναι «πιασάρικα», τονίζουν οι εκπαιδευτές του CANVAS. Η ασπρόμαυρη γροθιά που αποτελούσε το σύμβολο του «Otpor!» χρησιμοποιήθηκε απαράλλαχτη από τους «μαθητευόμενους» σε Αίγυπτο και Γεωργία ή με διάφορες παραλλαγές της αλλού, όπως στη Βενεζουέλα το 2007.

Αλλο ένα κοινό αποτελεί η χρήση «εναλλακτικών - κωμικών» μορφών, στο πρότυπο που το «Otpor!» χρησιμοποίησε τα σκετς της διάσημης βρετανικής σειράς «Monty Pythons» στη Γιουγκοσλαβία.

«Στόχος των βίαιων μορφών πάλης», όπως μεταξύ άλλων οι τρομοκρατικές επιθέσεις και η διενέργεια συμβατικών πολέμων, αναφέρει το εγχειρίδιό τους, είναι η κατάκτηση της πολιτικής εξουσίας. «Η Στρατηγική μη βίαιη πάλη αποτελεί μια αποτελεσματική εναλλακτική των παραπάνω, με στόχο την κατάκτηση της πολιτικής εξουσίας ή την άρνησή της σε κάποιον άλλο».

Αυτό που ο Πόποβιτς και οι συνεργάτες του έμαθαν από την πείρα τους, ήταν πως τα «κινήματα» που έστησαν ήταν «μίας χρήσης». Οπως γράφουν στο εγχειρίδιό τους, ο στόχος και τα συνθήματα των «κινημάτων» τους, για να πετύχουν την αναγκαία αποτελεσματικότητα, χρειάζονται την ενότητα ενός συνασπισμού κομμάτων και οργανώσεων με έναν κοινό στόχο, «ένα πρόσωπο ή μια συγκεκριμένη πολιτική».

Μετά την επίτευξη του στόχου τους, την ανατροπή για παράδειγμα ενός Προέδρου ή μιας κυβέρνησης, τα «κινήματα» αυτά χάνουν τη δυναμική τους σε σύντομο χρονικό διάστημα.

Η συνεργασία με αξιωματούχους των ΗΠΑ

Ρόλο - κλειδί στην αφετηρία του CANVAS φέρεται να έπαιξε ο Ρίτσαρντ Μάιλς, επικεφαλής της διπλωματικής αποστολής των ΗΠΑ στη Γιουγκοσλαβία την περίοδο 1996 - 1999 και μετέπειτα πρέσβης των ΗΠΑ στη Γεωργία (2002 - 2005, την περίοδο δηλαδή που πραγματοποιήθηκε η «επανάσταση των Ρόδων»).

Σε άρθρο του «The Guardian», το Νοέμβρη του 2004, για την εμπλοκή των ΗΠΑ στα γεγονότα στο Κίεβο⁴, ο Αμερικανός διπλωμάτης συνδέεται με το «Otpor!» και το CANVAS, ενώ αναφέρεται πως οι βασικές αμερικανικές υπηρεσίες που εμπλέκονται με αυτές τις εκστρατείες είναι τα δύο ινστιτούτα του Ρεπουμπλικανικού και του Δημοκρατικού Κόμματος των ΗΠΑ (NDI & IRI), που λαμβάνουν χρηματοδότηση από την NED, το Στέιτ Ντιπάρτμεντ, η «USAid», η ΜΚΟ «Freedom House» και η «Open Society Foundations» που ίδρυσε ο γνωστός επιχειρηματίας Τζορτζ Σόρος.

Τη χρηματοδότηση από τις παραπάνω πηγές αποδεικνύει και εσωτερικό ενημερωτικό σημείωμα για το CANVAS, της εταιρείας «Stratfor», που διέρρευσε το 2013 από την πλατφόρμα «WikiLeaks». Η «Stratfor» είναι μια ιδιωτική «εταιρεία πληροφοριών και διαχείρισης κρίσεων» στις ΗΠΑ, που παρέχει πολιτικές, οικονομικές και στρατηγικές αναλύσεις και εκτιμήσεις σε μονοπωλιακούς ομίλους, αλλά και σε κυβερνήσεις.

Στο σημείωμα προστίθενται στους υποστηρικτές του CANVAS και άλλα «ευαγή ιδρύματα» των ΗΠΑ, όπως το Ιδρυμα «Albert Einstein», ενώ υπογραμμίζεται πως τα μέλη του «ίσως έλαβαν χρηματοδότηση και εκπαίδευση από τη CIA κατά τη διάρκεια του αγώνα ενάντια στον Μιλόσεβιτς», προσθέτοντας πως «ο Σίνισα Σίκμαν, ένας από τους βασικούς εκπαιδευτές του "Otpor!", έχει αναφέρει μία φορά πως η οργάνωσή του έλαβε άμεση υποστήριξη από τη CIA».

Ο Πόποβιτς φέρεται να ήρθε σε επαφή με τη «Stratfor» για πρώτη φορά το 2007, μετά από ανάλυση της εταιρείας στην οποία αναφερόταν πως το CANVAS υποδέχτηκε στο Βελιγράδι στις 5/10/2005 πέντε φοιτητές από τη Βενεζουέλα για να τους εκπαιδεύσει ώστε να ανατρέψουν τον Ούγκο Τσάβες, εκθειάζοντας τη δράση των Σέρβων: «Οταν θα δεις φοιτητές σε 5 πανεπιστήμια της Βενεζουέλας να πραγματοποιούν ταυτόχρονα διαδηλώσεις, τότε θα ξέρεις πως η εκπαίδευση έχει τελειώσει και η αληθινή δουλειά έχει ξεκινήσει»⁵.

Στο ίδιο σημείωμα αναφέρεται πως το ενδιαφέρον στη συνεργασία με τον Πόποβιτς και το CANVAS βρίσκεται στο ότι οι Σέρβοι «μπορούν να αποτελέσουν μεγάλη πηγή επαφών. Εχουν συναντηθεί με τις περισσότερες φοιτητικές αντικαθεστωτικές οργανώσεις που έχουν σημασία (...) Μπορούμε επίσης (σ.σ. μέσω αυτών) να αποκτήσουμε καλύτερη εικόνα για το ποιος από τις ΗΠΑ χρηματοδοτεί αυτού του τύπου τις οργανώσεις».

Οπως είναι αναμενόμενο, οι διαθέσιμες πληροφορίες γύρω από τις λεπτομέρειες της δράσης, της υποστήριξης και χρηματοδότησης τέτοιων οργανώσεων μπορούν να είναι ανακριβείς, αποπροσανατολιστικές, αρκετές φορές ακόμα και σκιώδεις. Η ύπαρξή τους, ακόμα και η «περηφάνια» για τη σύστασή τους, δείχνει πολλά για το εύρος και τις μεθόδους παρέμβασης ιμπεριαλιστικών κρατών όπως οι ΗΠΑ στις εξελίξεις του εσωτερικού τρίτων χωρών για την προώθηση των συμφερόντων τους.

Ο τρόπος λειτουργίας του CANVAS δεν είναι κάτι πρωτοποριακό. Αντίστοιχες επεξεργασίες - εγχειρίδια, για παράδειγμα, παράγουν με μεγάλη ένταση σχεδόν όλοι οι οργανισμοί που σχετίζονται με την NED, με αντίστοιχες θεματικές. Τέτοια είναι λόγου χάρη το εγχειρίδιο διαχείρισης επικοινωνιακών κρίσεων για πολιτικά κόμματα και το «Βιβλίο στρατηγικής για την κυβερνοασφάλεια προεκλογικών εκστρατειών», που γράφτηκαν με την υποστήριξη των NDI και IRI.

Ριζοσπάστης

Σάββατο 28 Δεκέμβρη 2019 - Κυριακή 29 Δεκέμβρη 2019

https://www.rizospastis.gr/page.do?publDate=28/12/2019&id=17744&pageNo=18

Σάββατο 4 Γενάρη 2020 - Κυριακή 5 Γενάρη 2020

 «ΕΘΝΙΚΗ ΕΠΙΧΟΡΗΓΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ» - ΝED

https://www.rizospastis.gr/page.do?publDate=4/1/2020&id=17745&pageNo=8

Δωρεάν εφαρμογές ή κατασκοπευτικά εργαλεία;

ΑΠΟΚΑΛΥΨΕΙΣ ΤΩΝ «ΤΑΪΜΣ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΥΟΡΚΗΣ» ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ «TOTOK»

Το «ToTok», μια εφαρμογή συνομιλίας (chat app), που έχει «κατέβει» ήδη σε εκατομμύρια κινητά τηλέφωνα, αποτελεί το πιο πρόσφατο δείγμα της «ψηφιακής κούρσας εξοπλισμών». Ενώ εμφανίζεται ως ένας εύκολος και ασφαλής τρόπος συνομιλίας με βιντεομηνύματα και μηνύματα κειμένου με τους φίλους και την οικογένεια, είναι στην πραγματικότητα ένα εργαλείο κατασκοπείας, που παρακολουθεί κάθε συνομιλία, κίνηση, ραντεβού, σχέση, εικόνα ή ήχο όσων την εγκαθιστούν. Αυτό τουλάχιστον υποστήριξε η εφημερίδα «Τάιμς της Νέας Υόρκης» σε δημοσίευμά της στις 22 Δεκέμβρη και λίγες μέρες αργότερα τόσο η «Google» όσο και η «Apple» αφαίρεσαν από το ηλεκτρονικό τους κατάστημα τη συγκεκριμένη εφαρμογή, περιορίζοντας τη δυνατότητα παραπέρα διάδοσής της και υποστηρίζοντας εμμέσως τους ισχυρισμούς των «Τάιμς».

 Το «ToTok» είναι μια εφαρμογή, βασισμένη στην αντίστοιχη κινεζική εφαρμογή «YeeCall», που προσαρμόστηκε για χρήση στα Αγγλικά και τα Αραβικά στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα (ΗΑΕ) από μια νεοφυή επιχείρηση, με συνιδρυτές έναν Ιταλό, τον Τζάκομο Ζιάνι, και έναν Κινέζο, τον Λονγκ Ρουάν, ο οποίος είχε δουλέψει στην ανάπτυξη του «YeeCall». Το «ToTok» τους τελευταίους μήνες διαδόθηκε γρήγορα στα ΗΑΕ, όπου απαγορεύεται η χρήση ορισμένων λειτουργιών εφαρμογών όπως το «WhatsApp», το «Skype», το «Viber», αλλά και γενικότερα στη Μέση Ανατολή και τη Βόρεια Αφρική. Εκατοντάδες χιλιάδες «κατέβασαν» την εφαρμογή και στην Ευρώπη, στην Ασία και τη Βόρεια Αμερική, με ιδιαίτερη επιτυχία μέχρι πριν δυο βδομάδες και στις ΗΠΑ, την έδρα των περισσότερων εφαρμογών συνομιλίας και κοινωνικής δικτύωσης.
«Οι κυβερνήσεις αναζητούν πιο αποτελεσματικές και βολικές μεθόδους για να κατασκοπεύουν ξένους αντιπάλους, εγκληματικά και τρομοκρατικά δίκτυα, δημοσιογράφους και ανθρώπους που τους ασκούν κριτική - προσπάθειες που έχουν εγκλωβίσει ανθρώπους σε όλο τον κόσμο, στα δίκτυα παρακολούθησής τους», γράφουν οι «Τάιμς» και συνεχίζουν: «Πρόσφατα χώρες του Περσικού Κόλπου, όπως η Σαουδική Αραβία, τα Εμιράτα και το Κατάρ, είχαν απευθυνθεί σε ιδιωτικές εταιρείες - ανάμεσά τους ισραηλινές και αμερικανικές - αλλά το "ToTok" δείχνει πως τώρα προσπαθούν να βγάλουν εκτός τους ενδιάμεσους και να κατασκοπεύσουν απευθείας τους στόχους τους, που εθελοντικά, αν και εν αγνοία τους, παραδίδουν τα προσωπικά τους δεδομένα».

Κουβάρι υπηρεσιών

Η εταιρεία πίσω από το «ToTok» φαίνεται να είναι η «Breej Holding», κατά τους «Τάιμς» βιτρίνα της «DarkMatter», εταιρείας αντικατασκοπείας και χάκινγκ, όπου δουλεύουν πράκτορες των υπηρεσιών πληροφοριών των ΗΑΕ, πρώην υπάλληλοι της αμερικανικής υπηρεσίας πληροφοριών NSA και πρώην πράκτορες των ισραηλινών στρατιωτικών υπηρεσιών πληροφοριών. Σύμφωνα με πληροφορίες της αμερικανικής εφημερίδας, η «DarkMatter» είναι υπό τον έλεγχο του αμερικανικού FBI για ενδεχόμενα κυβερνο-εγκλήματα. Οι «Τάιμς» συνδέουν επίσης την «ToTok» με την «Pax AI», εταιρεία εξόρυξης δεδομένων των ΗΑΕ, που φαίνεται να συνδέεται με την «DarkMatter». Η έδρα της «Pax AI» βρίσκεται στο ίδιο κτίριο του Αμπου Ντάμπι όπου έχει την έδρα της και η υπηρεσία πληροφοριών των ΗΑΕ, εκεί όπου νωρίτερα ήταν η έδρα της «DarkMatter»! Σαν να μην έφταναν αυτές οι διαπλοκές, προς έκπληξη των συνδρομητών της, η εταιρεία «Botim» των ΗΑΕ, ανταλλαγής μηνυμάτων επί πληρωμή, έστειλε τον Δεκέμβρη μηνύματα στους χρήστες για να μεταπηδήσουν στο δωρεάν «ToTok»!

 Η «Pax» παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς ο Ευρωπαίος επικεφαλής της εργαζόταν παλιότερα σε εταιρεία που συνεργαζόταν με τις υπηρεσίες πληροφοριών των ΗΠΑ. Επιπλέον, υπάλληλος της εταιρείας κομπάζει μέσα από το λογαριασμό του στο επαγγελματικό κοινωνικό δίκτυο «LinkedIn» ότι δημιούργησαν μια «πλατφόρμα πληροφοριών από μηνύματα» που μπορεί να διαβάσει δισεκατομμύρια μηνύματα και να απαντήσει σε τέσσερις ερωτήσεις: «Ποιος είσαι, τι κάνεις, πώς σκέφτεσαι και ποιες είναι οι σχέσεις σου με άλλους. Γνωρίζοντας τις απαντήσεις σε αυτές τις ερωτήσεις, ξέρουμε τα πάντα για ένα άτομο», γράφει.

«Υπάρχει μια ομορφιά σε αυτή την προσέγγιση», δήλωσε ερευνητής ασφαλείας της εταιρείας λογισμικού «Jamf» στους «Τάιμς», αναφερόμενος στο «ToTok». «Δεν χρειάζεται να χακάρεις τους ανθρώπους για να τους κατασκοπεύσεις, αν μπορείς να τους κάνεις να κατεβάσουν με τη θέλησή τους αυτήν την εφαρμογή στο τηλέφωνό τους. Ανεβάζοντας επαφές, βιντεοκλήσεις, τοποθεσία, τι άλλες κατασκοπευτικές πληροφορίες μπορεί να χρειαστείς;».

Τα ΗΑΕ, όπως και η Σαουδική Αραβία, είναι ένας από τους στενότερους συμμάχους των ΗΠΑ στη Μέση Ανατολή, προπύργιο κατά του Ιράν σύμφωνα με την κυβέρνηση Τραμπ, και γι' αυτό προκαλεί εντύπωση ότι οι αποκαλύψεις προέρχονται από εφημερίδα των ΗΠΑ που παραδοσιακά υποστηρίζει τους Ρεπουμπλικάνους, με τους οποίους εκλέχθηκε ο σημερινός Πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ.

Ετσι κάνουν όλοι

Ο Τζ. Ζιάνι έδωσε συνέντευξη σε ΜΜΕ των ΗΑΕ, προσπαθώντας να ανασκευάσει τις κατηγορίες των «Τάιμς», ζητώντας παράλληλα από «Google» και «Apple» να επαναφέρουν την εφαρμογή στα ηλεκτρονικά τους καταστήματα. Ο συνιδρυτής του «ToTok» έκανε κυριολεκτικά τον χαζό, δηλώνοντας ότι η εφαρμογή δεν εμπεριέχει ούτε κατασκοπευτικό κώδικα, ούτε «κερκόπορτες», ούτε κακόβουλο λογισμικό. Σαν να έλεγε ότι αφού μας παραδίδετε όλα τα μυστικά σας, εμείς δεν αφήνουμε κανέναν να σας κατασκοπεύσει! Δεν σας φυτεύουμε κακόβουλο λογισμικό - να 'ναι καλά - ούτε επιτρέπουμε σε κανέναν να μάθει τα μυστικά σας χωρίς να το γνωρίζουμε. Το ζήτημα είναι, βέβαια, τι κάνουν οι ίδιοι με τις πληροφορίες που αποκτούν και σε ποιους τις δίνουν εν γνώσει τους, όπως ισχυρίζονται οι «Τάιμς της Νέας Υόρκης».

Εκεί που έχουν δίκιο οι συνιδρυτές του «ToTok» είναι ότι δεν κάνουν τίποτα διαφορετικό απ' ό,τι κάνουν όλοι οι άλλοι που προσφέρουν «δωρεάν» υπηρεσίες. Ολα τα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης, όλες οι εφαρμογές ανταλλαγής μηνυμάτων και συνομιλίας και γενικά όλες οι «δωρεάν» εφαρμογές για «έξυπνα» κινητά τηλέφωνα δεν είναι στην πραγματικότητα δωρεάν. Τίποτα στον καπιταλισμό δεν είναι πραγματικά δωρεάν. Τα μονοπώλια, αλλά και οι μικρότερες εταιρείες που βρίσκονται πίσω από όλες αυτές τις «δωρεάν» υπηρεσίες, αξιοποιούν προς δικό τους όφελος, πουλάνε σε άλλους εμπόρους και παρέχουν στις κρατικές υπηρεσίες πληροφορίες που δεν θα μπορούσαν να αποκτήσουν με κανέναν τρόπο με αυτήν τη λεπτομέρεια, ακρίβεια και πληρότητα. Δείχνοντας με το δάχτυλο το «ToTok» και μόνο αυτό, η αμερικανική εφημερίδα δεν κάνει τίποτα άλλο από το να παραπλανά, ότι τάχα το πρόβλημα είναι μια συγκεκριμένη ή έστω κάποιες συγκεκριμένες εφαρμογές, που συνεργάζονται με τις μυστικές υπηρεσίες της μιας ή της άλλης χώρας, και όχι το τερατώδες σύστημα παρακολούθησης που έχει στήσει το κεφάλαιο σε όλες τις χώρες, για να εξυπηρετήσει τάχα τις ανάγκες επικοινωνίας και διασκέδασης των ανθρώπων που δεν μπορούν να πληρώσουν γι' αυτές (αλλά κι εκείνων που θα μπορούσαν).

Αντιθέσεις

Δεν έχει σημασία αν ισχύουν κατά γράμμα οι καταγγελίες των «Τάιμς της Νέας Υόρκης» για το «ToTok» ή όχι. Είναι αλήθεια ότι πολλοί παράγοντες μπορεί να ώθησαν ή να συνέβαλαν στις αποκαλύψεις. Ισως οι ΗΠΑ στέλνουν μήνυμα στον σύμμαχό τους, τα ΗΑΕ, να μην ξανοίγεται πολύ με τη «Huawei» και τους Κινέζους, ή να μην προσπαθεί να κατασκοπεύσει την ίδια την ιμπεριαλιστική μητρόπολη. Ισως πάλι να ενοχλήθηκαν ανταγωνιστές. Ισως, απλώς, να είναι όλα αλήθεια και οι «Τάιμς» να τα αποκάλυψαν στο κυνήγι μιας δημοσιογραφικής επιτυχίας. Σημασία έχει να αντιληφθούν όλοι οι χρήστες αυτών των υπηρεσιών ότι οι πληροφορίες που καταχωρούν στο κινητό τους δεν μένουν στο κινητό τους ή στον υπολογιστή τους, όταν τις χρησιμοποιούν. Αποθηκεύονται στους υπολογιστές των εταιρειών που παρέχουν τις «δωρεάν» υπηρεσίες, οι οποίες τις επεξεργάζονται και διαχειρίζονται κατά βούληση, χωρίς κανένας νόμος και περιορισμός να μπορεί να τις εμποδίσει στην πράξη από το να αξιοποιήσουν κάθε πλευρά του ολοκληρωμένου προφίλ του χρήστη, που δημιουργούν από τις πληροφορίες αυτές και από τη συσχέτισή τους με τις πληροφορίες και το προφίλ των άλλων χρηστών. Η προσωπική και κοινωνική ζωή των ανθρώπων γίνεται ιδιοκτησία, κεφάλαιο για τα μονοπώλια και εργαλείο ελέγχου και καταπίεσης από τον κρατικό μηχανισμό, που υπάρχει στον καπιταλισμό για να εξυπηρετεί τα συμφέροντα του κεφαλαίου.

Απόφαση

Αγγίζει τα όρια του κωμικού η δήλωση εκπροσώπου του FBI σχετικά με την υπόθεση «ToTok» ότι «αν και το FBI δεν σχολιάζει συγκεκριμένες εφαρμογές, θέλουμε πάντα να εφιστούμε την προσοχή των χρηστών στους πιθανούς κινδύνους και τις ευπάθειες που προκαλούν αυτοί οι μηχανισμοί»! Οπως και η προσπάθεια των «Τάιμς» να αθωώσουν τις αντίστοιχες αμερικανικές εφαρμογές στο δημοσίευμά τους, ενώ την ίδια ώρα γράφουν για το «ToTok»: «Αλιεύει νέες επαφές κάθε φορά που ο χρήστης ανοίγει την εφαρμογή, με το πρόσχημα ότι τον βοηθά να συνδεθεί με τους φίλους του, περίπου όπως το Instagram μαρκάρει τους φίλους από το Facebook. Εχει πρόσβαση στο μικρόφωνο, στην κάμερα, στο ημερολόγιο και άλλα δεδομένα του τηλεφώνου». Αλλά οι εφαρμογές όπως το «WhatsApp», το «Signal» και το «Skype» εφαρμόζουν σωστά την κρυπτογράφηση και γι' αυτό υποτίθεται ότι είναι ασφαλείς.

Οταν εγκαθιστά κανείς μια εφαρμογή στο κινητό του και αυτή του ζητά π.χ. πρόσβαση στις επαφές του, στην κάμερα και το μικρόφωνο της συσκευής, στο χώρο αποθήκευσης, τότε μόλις πατήσει το κουμπί αποδοχής έχει στην ουσία αποδεχτεί να βλέπουν άγνωστο ποιοι, όλες τις φωτογραφίες, τα βίντεο και τις ηχητικές καταγραφές του, να μαθαίνουν τους γνωστούς των οποίων έχει καταχωρημένους τηλεφωνικούς αριθμούς και άλλα στοιχεία τους και να παρακολουθείται κατά βούληση από τους διαχειριστές της εφαρμογής ό,τι λέει και ό,τι κάνει, το πού βρίσκεται, πότε κοιμάται και πότε ξυπνάει. Και μέσα από την ίδια την εφαρμογή συνομιλίας ή κοινωνικής δικτύωσης να μαθαίνουν τι συνομιλίες έχει, σε τελευταία ανάλυση τι σκέφτεται, να εντοπίζουν τα δυνατά και τα ευάλωτα σημεία του, να ειδοποιούνται όταν χρησιμοποιεί λέξεις ή φράσεις «κλειδιά». Αυτή είναι η πραγματικότητα σήμερα, αυτή είναι η πραγματικότητα στον καπιταλισμό κι όποιος επιδιώκει να τον ανατρέψει καλό είναι να την πάρει υπόψη του.

Επιμέλεια:
Σταύρος ΞΕΝΙΚΟΥΔΑΚΗΣ
Πηγές: www.nytimes.com, www.totok.ai

  Ριζοσπάστης   Σάββατο 4 Γενάρη 2020 - Κυριακή 5 Γενάρη 2020

Ο ολοκληρωτικός καπιταλισμός

Γιώργος Μπίμης

Στο καπιταλιστικό σύστημα η ιδιοκτησία των μέσων παραγωγής, η διακίνηση των προϊόντων, οι επενδύσεις σε οικονομικά αγαθά, η παραγωγή, το εμπόριο και οι υπηρεσίες ανήκουν αποκλειστικά στην άπληστη κι ακόρεστη ιδιωτική πρωτοβουλία με κυρίαρχο στόχο την εξασφάλιση του μέγιστου κέρδους. Αλλά και το αστικό  κράτος συμπεριφέρεται ως πάτρωνας σ’ αυτή τη διαδικασία, ενισχύοντας μέσω του τραπεζικού  συστήματος και της νομοθεσίας την κερδοφορία της ολιγαρχίας του πλούτου.
Στην ταξική κοινωνία το στοιχείο που συνδέει τις κοινωνικές τάξεις είναι η κατάχρηση και η αθέμιτη εκμετάλλευση  των κατώτερων τάξεων από την κυρίαρχη αστική τάξη. Κι όσο πιο πολύ πλουταίνει η τάξη των αστών τόσο πιο πολύ φτωχαίνουν τα υπόλοιπα λαϊκά στρώματα…
Τα κέρδη της ολιγαρχίας στον καπιταλισμό προκύπτουν από την ιδιοποίηση της υπεραξίας που δημιουργεί μέσω της εργασίας του ο εργαζόμενος. Η υπεραξία και τα υψηλά κέρδη επιτυγχάνονται είτε με την επιμήκυνση της εργάσιμης ημέρας και με την εντατικοποίηση της δουλειάς των απασχολούμενων είτε με το σταθερό ωράριο αλλά με τη χρήση προηγμένης τεχνολογίας στην παραγωγή με επακόλουθο τη σημαντική αύξηση της παραγωγικότητας και επομένως τη διεύρυνση της διαφοράς της αξίας του προϊόντος και της αμοιβής των εργαζόμενων που το παράγουν.  Η αυξημένη τιμή των προϊόντων στην αγορά συνεισφέρει επιπλέον κέρδη στους κρατικοδίαιτους καπιταλιστές…
Άρα, μπορούμε να πούμε με βεβαιότητα πως ο καπιταλιστικός τρόπος παραγωγής στηρίζεται πάνω στην αντίθεση της σχέσης κεφάλαιο/εργασία όπου το κεφάλαιο πρέπει να αντλεί συνεχώς υπεραξίες από την εργασία προκειμένου να υφίσταται και να αναπτύσσεται περαιτέρω. 
Στη βάση αυτής της λογικής η ιστορία κι η ιστορική εξέλιξη αποδείχνουν περίτρανα πως η πλουτοκρατία και η εργατική τάξη βρίσκονται πάντα σε μιαν αντίφαση και σε μια διαρκή σύγκρουση. ΟΙ πλουτοκράτες από τη μια, με τη συνδρομή βεβαίως και του αστικού κράτους, αγωνίζονται  να εξασφαλίσουν την εξουσία και την ηγεμονία τους κι οι εκμεταλλευόμενες τάξεις από την άλλη μοχθούν είτε για να επιβιώσουν ή στην καλύτερη περίπτωση κάποιο τμήμα της μάχεται ν’ ανατρέψει αυτή τη βαρβαρότητα που υπάρχει ως καθεστώς και να δομήσει ένα άλλο κοινωνικό/οικονομικό σύστημα που θα εγγυάται για τα δικαιώματα και για την ευημερία των πολλών.
Η πάλη των τάξεων ως βασική αντίθεση (κυρίαρχη υπόθεση του ανθρώπου) κρατάει πάμπολλους αιώνες κι έχει χυθεί πολύ αίμα σ’ αυτή τη διαμάχη για την κατάργηση της απόκλισης, της προκατάληψης και της κοινωνικής αδικίας που μαστίζει συνολικά τον κόσμο της ανάγκης,…
Αυτό το άδικο και άνισο οικονομικό σύστημα όμως από τη φύση του κουβαλάει τις δικές του ενδογενείς αντιθέσεις. Γιατί άλλος είναι ο καπιταλισμός της Αμερικής, άλλος της Ευρώπης κι άλλος της Ασίας.
Ο τρόπος της παραγωγής των αγαθών και το κόστος της παραγωγικής διαδικασίας,  όπως προανέφερα, είναι το ζητούμενο για την παγκόσμια αγορά.
Η Κίνα μ’ ένα βολικό καθεστώς (Κρατικός Καπιταλισμός) και μ’ ένα τεράστιο εργατικό δυναμικό που διαθέτει έχει την ικανότητα να παράγει φτηνά προϊόντα με αποτέλεσμα  να πρωταγωνιστεί αυτή τη στιγμή στην παγκόσμια αγορά.
Η αντίθεση όμως αυτή πρέπει πάραυτα να γεφυρωθεί από τους άλλους ανταγωνιστές. Η καπιταλιστική Δύση για να μπορέσει ν’ αντιμετωπίσει τις ανερχόμενες οικονομικά τίγρεις της Ασίας πρέπει να δομήσει κάτι αντίστοιχο και στην Ευρώπη. 
Κάποιες χώρες (προφανώς οι αδύναμοι κρίκοι του  Νότου και των Βαλκανίων) έχουν επιλεγεί για να Κινεζοποιηθούν ώστε να παρέχουν τη δυνατότητα στους  Ευρωπαίους και στους Αμερικανούς πλουτοκράτες να εκμεταλλεύονται στο έπακρο το ανθρώπινο δυναμικό και τις πηγές του πλούτου τούτης της υποβαθμισμένης  ζώνης για να μπορούν κι αυτοί να παράγουν φθηνά κι άρα να έχουν πρόσβαση στην παγκόσμια αγορά με ανταγωνίσιμα προϊόντα… 
Τα στοιχεία και τα γεγονότα δείχνουν ολοκάθαρα πλέον πως  οι “σύμμαχοί” μας, η Ε.Ε. και το ΔΝΤ, εμάς τους Έλληνες μας έχουν εντάξει σ’ αυτό το σχεδιασμό.
Την πατρίδα μας την όρισαν ως μία των χωρών  όπου ο λαός της θα εργάζεται με ευτελείς μισθούς και χωρίς κανένα εργασιακό δικαίωμα. Πρόκειται δηλαδή για έναν καινούριο  Μεσαίωνα στον 21ο αιώνα με τον Έλληνα μεροκαματιάρη  να ζει μόνο για να εργάζεται και να προσφέρει τις υπηρεσίες ως μηχανή, με ελαστικά ωράρια ή και με μερική απασχόληση (ανάλογα τι συμφέρει τον εργοδότη) χωρίς προσωπική ζωή, με μια ζωή δηλαδή ταμένη στην κερδοσκοπία του ντόπιου και του ξένου κεφαλαίου.
Επιπλέον η πτώχευση της χώρας έδωσε τη δυνατότητα στην ντόπια και στην ξένη ολιγαρχία να κάνει φτηνές εξαγορές, πάντα με τα χρήματα του Δημοσίου, στον τομέα των ΔΕΚΟ, στους δρόμους, στους  σιδηροδρόμους, στα λιμάνια, στ’ αεροδρόμια κτλ. Ταυτόχρονα εξασφαλίστηκαν μέσω της νομοθεσίας όλες οι δυνατότητες στους μεγάλους ομίλους και στις πολυεθνικές εταιρείες να ελέγξουν απόλυτα τον ορυκτό πλούτο της πατρίδας μας αλλά και την εκμετάλλευση των υδρογονανθράκων (πετρέλαιο και φυσικό αέριο) στη στεριά και στη θάλασσα.
Κι έτσι, εν μέσω μιας παρατεταμένης, τεχνητής, σχεδιασμένης κι οργανωμένης κρίσης που δημιούργησε συνθήκες ακραίου πανικού, βλέπουμε το λαό να βολοδέρνει μέσα στη φτώχεια, στην ανέχεια, στη στέρηση και στα χρέη, αλλά ταυτόχρονα βλέπουμε  και τον κλάδο της μεγάλης βιομηχανίας να επενδύει πάγια στις καινούριες τεχνολογίες (φυσικό αέριο, ανεμογεννήτριες, φωτοβολταϊκά) και να εγκαινιάζει διαρκώς καινούριες βιομηχανικές μονάδες.
Οι εφοπλιστές  από την άλλη μεριά αυξάνουν σταθερά το στόλο τους  αποκομίζοντας τεράστια κέρδη από το παγκόσμιο εμπόριο.
Ο λαός λοιπόν στην άγια πείνα κι οι νέοι εργαζόμενοι στην συντριπτική τους πλειοψηφία με αμοιβές κάτω από τα 400 ευρώ μικτά, στα όρια της ακραίας φτώχειας…
Υπάρχει άραγε προοπτική και μέλλον για τις καινούριες γενιές που μπαίνουν στην αγορά εργασίας  κάτω από αυτές τις τερατώδεις κι απάνθρωπες οικονομικές και εργασιακές συνθήκες; Η απάντηση δίδεται αβίαστα: ΟΧΙ!
Τι απομένει άραγε να πράξει ο κόσμος της εργασίας;
Ο οργανωμένος κι ο συντονισμένος αγώνας του λαού αποτελεί τη μοναδική  δοκιμασμένη λύση. Να ξεπεραστούν επιτέλους όλα τα πλαστά διλήμματα που θέτει το φαύλο σύστημα, να αρθούν οι κάλπικοι διαχωρισμοί, ν’  αποδοκιμαστούν οι ψεύτικες υποσχέσεις για δήθεν δίκαιη ανάπτυξη μέσα σε τούτο το καθεστώς της νοθείας και της αδικοπραξίας για να εμπεδωθεί  μια καθολική, εξεγερμένη συνείδηση μέσω της οποίας θα διεκδικήσουν οι πολλοί την κοινωνική δικαιοσύνη και την ισότητα έτσι ώστε ν’ απολαμβάνουν  όλοι ανεξαίρετα τα πλεονεκτήματα και τα τεράστια επιτεύγματα της σύγχρονης επιστήμης και της τεχνολογίας.
Να εναντιωθούν και να εξεγερθούν οι λεηλατημένοι κι οι απόκληροι, να χτίσουν στιβαρά  τείχη απέναντι σε τούτη την κτηνώδη ιδεολογία της άρχουσας τάξης, για να μην περάσει η αθλιότητα του  νεοφιλελευθερισμού και του ολοκληρωτικού καπιταλισμού, η καθήλωση και η οπισθοδρόμηση που αξιώνει με τον αυταρχισμό και με την τρομοκρατία να καταστήσει τον άνθρωπο του 21ου αιώνα επαίτη και δούλο, ταπεινό υπηρέτη των αντιδραστικών συμφερόντων της ντόπιας ολιγαρχίας, των μονοπωλίων και του παγκόσμιου χρηματιστικού κεφαλαίου,…

Η ήττα της Επανάστασης του 1918 - 1919 στη Γερμανία

Ο αντεπαναστατικός ρόλος της σοσιαλδημοκρατίας και η δολοφονία των Καρλ Λίμπκνεχτ και Ρόζας Λούξεμπουργκ

Ο Καρλ Λίμπκνεχτ μιλάει σε συγκέντρωση διαμαρτυρίας, ενάντια στο αντεπαναστατικό πραξικόπημα της 24ης του Δεκέμβρη 1918

«Η δολοφονία του Καρλ Λίμπκνεχτ και της Ρόζας Λούξεμπουργκ αποτελεί γεγονός κοσμοϊστορικής σημασίας όχι μόνο γιατί βρήκαν τραγικό θάνατο οι καλύτεροι άνθρωποι και ηγέτες της πραγματικά προλεταριακής, της Κομμουνιστικής Διεθνούς, αλλά και γιατί αποκαλύφθηκε πέρα για πέρα η ταξική ουσία ενός κράτους προηγμένου σε ευρωπαϊκή κλίμακα - μπορούμε να πούμε δίχως υπερβολή: σε παγκόσμια κλίμακα (...) η ρεπουμπλικανική δημοκρατία, στην οποία μπόρεσε να συμβεί ένα τέτοιο πράγμα, δεν είναι παρά δικτατορία της αστικής τάξης (...) Και δεν μπορεί να γίνει διαφορετικά όσο θα διατηρείται ο καπιταλισμός» (Λένιν, Μάρτης του 1919 στο Ιδρυτικό Συνέδριο της Κομμουνιστικής Διεθνούς, «Απαντα», εκδόσεις ΣΕ, τόμος 37, σελ. 497).

***

Ηταν τέτοιες μέρες, τον Γενάρη του 1919. Η Γερμανία έβραζε. Από το Νοέμβρη του 1918 είχε ξεσπάσει η επανάσταση, που δυο μήνες μετά πνίγηκε στο αίμα από την αστική τάξη, με τη συμβολή της αντεπαναστατικής δράσης της σοσιαλδημοκρατίας και κορυφαία πράξη τη δολοφονία των ηγετών του μόλις ιδρυθέντος Κομμουνιστικού Κόμματος της Γερμανίας.
Η Επανάσταση στη Γερμανία ήταν αποτέλεσμα μιας σειράς αντικειμενικών συνθηκών που συνέθεταν το πλαίσιο επαναστατικής κατάστασης, ωθούσαν τις λαϊκές μάζες στο να μη θέλουν άλλο τη διακυβέρνηση του παλιού καθεστώτος, ενώ ταυτόχρονα αναπτυσσόταν μαζική επαναστατική πάλη από μεγάλα τμήματα της εργατικής τάξης, άλλων φτωχών λαϊκών στρωμάτων και τμημάτων του στρατού και του ναυτικού.

Ο Καρλ Λίμπκνεχτ

Ηταν η εποχή του τέλους του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου, οι πολεμικές επιχειρήσεις τυπικά δεν είχαν ακόμη σταματήσει, αλλά η ήττα ήταν οριστική για την ιμπεριαλιστική Γερμανία.
Παράλληλα, η Μεγάλη Οκτωβριανή Σοσιαλιστική Επανάσταση στη Ρωσία, που έγινε ένα χρόνο πριν, ήταν το κοσμοϊστορικό γεγονός που έβαζε τη σφραγίδα του στις παγκόσμιες εξελίξεις, κυρίως από την πλευρά της πάλης της εργατικής τάξης και των λαών ιδιαίτερα των εμπόλεμων κρατών.
Δύο εκατομμύρια Γερμανοί είχαν σκοτωθεί στα πεδία των μαχών και μαζί με τους τραυματίες και τους αιχμαλώτους οι απώλειες έφταναν τα εφτάμισι εκατομμύρια. Ο πόλεμος έφερε καταστροφή στη βιομηχανία, πτώση της αγροτικής παραγωγής, έλλειψη τροφίμων, ενώ οι αρρώστιες επιδείνωναν την κατάσταση των λαϊκών μαζών μαζί με την πείνα. Το μεροκάματο, που δεν έφτανε για τη ζωή των εργατικών οικογενειών, σε συνδυασμό με το ελάχιστο βοήθημα στις οικογένειες των στρατιωτών, αναδείκνυαν την τεράστια ένταση των κοινωνικών αντιθέσεων, αφού την ίδια στιγμή οι μεγάλοι γαιοκτήμονες και οι βιομήχανοι, έμποροι και τραπεζίτες συσσώρευαν τεράστια κέρδη από τον πόλεμο.

Το ξέσπασμα της Επανάστασης

Ετσι, στα 1918, η χώρα συνταράχτηκε από μεγαλειώδεις απεργιακές κινητοποιήσεις, στις οποίες συμμετείχαν πάνω από 2,5 εκατομμύρια εργάτες. Στην Ιστορία της Γερμανίας ήταν άγνωστη έως τότε μια τόσο μεγάλη έκταση του απεργιακού αγώνα.
Στις 28 του Οκτώβρη η γερμανική στρατιωτική διοίκηση διέταξε το στόλο να βγει σε ανοιχτή θάλασσα για αποφασιστική σύγκρουση με τους Αγγλους. Οταν δόθηκε η διαταγή, ο πόλεμος επί της ουσίας είχε ήδη χαθεί για τη Γερμανία. Ετσι, τα πληρώματα των πλοίων αρνήθηκαν να πολεμήσουν και επέβαλαν την επιστροφή των πλοίων στη βάση τους. Στη συνέχεια, μια αντιπροσωπεία των πληρωμάτων πήγε στην ανώτατη διοίκηση και δήλωσε πως ο στόλος ήταν έτοιμος να αμυνθεί σε ενδεχόμενη επίθεση του εχθρού, αλλά όχι και να προχωρήσει στην άσκοπη καταστροφή του. Η απάντηση της διοίκησης ήταν το ξεκίνημα διώξεων σε βάρος των ναυτών. Κι όταν αυτοί αντέδρασαν με διαδήλωση διαμαρτυρίας στο Κίελο στις 3 του Νοέμβρη, μια ομάδα αξιωματικών άνοιξε πυρ κατά των διαδηλωτών, σκοτώνοντας 8 και τραυματίζοντας βαριά 29.

Η Ρόζα Λούξεμπουργκ

Την επομένη στάλθηκαν στο Κίελο μονάδες πεζικού για να πνίξουν την ανυπακοή των ναυτών στη διοίκηση και την κυβέρνηση. Ομως, οι φαντάροι πέρασαν με το μέρος των ξεσηκωμένων ναυτών, ενώ συνενώθηκαν μαζί τους και οι εργάτες.
Ετσι, στις 4 του Νοέμβρη του 1918, σχηματίστηκαν στο Κίελο το Σοβιέτ των εργατών και το Σοβιέτ των στρατιωτών. Σοβιέτ σχηματίστηκαν, επίσης, στα πλοία στα οποία την επόμενη μέρα υψώθηκαν κόκκινες σημαίες. Η πρώτη πράξη της Επανάστασης ήταν ήδη γεγονός.

Η διάδοση της φλόγας

Η επαναστατική φλόγα που άναψε στο Κίελο διαδόθηκε αμέσως σ' όλη τη Γερμανία. Στη μία μετά την άλλη τις πόλεις η λαϊκή κινητοποίηση δημιουργεί παντού Σοβιέτ, τα όργανα του επαναστατικού αγώνα και της νέας εξουσίας που μόλις ξεπροβάλλει.
Στις 9 του Νοέμβρη 1918, το πρωί, εκατοντάδες χιλιάδες Γερμανοί εργάτες με κόκκινες σημαίες κινήθηκαν προς το κέντρο του Βερολίνου, ζητώντας να σταματήσει ο πόλεμος, να φύγει η μοναρχία, να έχουν ψωμί και ανθρώπινη ζωή. Δίπλα στους εργάτες βάδιζαν σε μακριές σειρές οι γυναίκες, που ζητούσαν ειρήνη για τους άνδρες τους, τους πατεράδες ή τα παιδιά τους.
Το ανθρώπινο ποτάμι, με την καθοδήγηση της ομάδας «Σπάρτακος» και επαναστατικών στοιχείων του Ανεξάρτητου Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος Γερμανίας, γρήγορα πλημμύρισε όλους τους κεντρικούς δρόμους της πόλης και κινήθηκε προς τους στρατώνες, όπου συνάντησε ελάχιστη έως μηδαμινή αντίσταση. Οι στρατιώτες συναδελφώθηκαν με τους εργάτες. Χωρίς αντίσταση καταλήφθηκαν επίσης το παλάτι, η διοίκηση Χωροφυλακής και τα περισσότερα κυβερνητικά κτίρια. Κατά το μεσημέρι, το Βερολίνο, η πρωτεύουσα της αυτοκρατορικής Γερμανίας, βρισκόταν στα χέρια των επαναστατών.
Η «Ενωση του Σπάρτακου» ήταν η κομμουνιστική φράξια, η οποία δρούσε οργανωμένα μέσα στο Ανεξάρτητο Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα Γερμανίας. Ηταν κι αυτή μια «ιδιομορφία» του κινήματος, η μη ύπαρξη αυτοτελούς Κομμουνιστικού Κόμματος Γερμανίας. «Ιδιομορφία» που αποτελούσε αρνητικό παράγοντα για την εξέλιξη της επανάστασης προς τα μπρος, όσο και αν οι «Σπαρτακιστές» ως ομάδα δρούσαν με αυτοθυσία, πρωτοπόρα. Ηγέτες των «Σπαρτακιστών» ήταν ο Κ. Λίμπκνεχτ, η Ρ. Λούξεμπουργκ κ.ά.

Η αστική τάξη παίρνει τα μέτρα της

Η Ρόζα Λούξεμπουργκ σε ομιλία της

Η αστική τάξη που βλέπει να χάνει τη γη κάτω από τα πόδια της, παίρνει τα μέτρα της. Ο πρωθυπουργός του Ράιχ, πρίγκιπας Μαξ φον Μπάντεν, ανήγγειλε την παραίτηση από το θρόνο του κάιζερ Γουλιέλμου II, υπέρ του διαδόχου. Ταυτόχρονα, διεξήγαγε διαπραγματεύσεις με το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα Γερμανίας για τον διορισμό του Εμπερτ, ηγέτη των σοσιαλδημοκρατών, στη θέση του πρωθυπουργού. Στις 12 το μεσημέρι, ο Εμπερτ ήταν ήδη ο αρχηγός της κυβέρνησης, αφού προηγουμένως είχε διαβεβαιώσει τον πρίγκιπα Μαξ για τις προθέσεις του, λέγοντας: «Μισώ την επανάσταση σαν την πανούκλα».
Στα απομνημονεύματά του, ο πρίγκιπας Μαξ έγραψε: «Σκέφτηκα: Είναι σχεδόν βέβαιο ότι η επανάσταση θα νικήσει. Δεν μπορούμε να την καταστείλουμε, ίσως, όμως, μπορούμε να την πνίξουμε». Ειδικά δε για τον διορισμό του Εμπερτ στη θέση του πρωθυπουργού σημείωσε: «Στην κατάσταση που δημιουργήθηκε, το μοναδικό πρόσωπο που είναι δυνατόν να γίνει καγκελάριος του Ράιχ είναι ο Εμπερτ. Αυτός θα μπορέσει να στρέψει την επαναστατική ενέργεια στα πλαίσια του νόμιμου εκλογικού αγώνα». Ο ίδιος ο Εμπερτ ήλπιζε ότι μπορούσε να σώσει τη μοναρχία.
Ενας άλλος ηγέτης των σοσιαλδημοκρατών, ο Φ. Σάιντεμαν από το Ανεξάρτητο Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα, διαβλέποντας τον κίνδυνο να περάσουν οι λαϊκές μάζες με το μέρος των πραγματικών επαναστατικών δυνάμεων και θέλοντας να περιορίσει την επιρροή του πολιτικού λόγου των ηγετών της ομάδας «Σπάρτακος», έσπευσε - μιλώντας από ένα παράθυρο του Ράιχσταγκ σε μια τεράστια λαϊκή διαδήλωση - να ανακηρύξει την ελεύθερη λαϊκή δημοκρατία της Γερμανίας.
Την ίδια πάντα μέρα, από το μπαλκόνι των αυτοκρατορικών ανακτόρων, μιλώντας σε μια τεράστια συγκέντρωση από εργάτες και στρατιώτες, ο ηγέτης του «Σπάρτακου», Καρλ Λίμπκνεχτ, ανακήρυξε τη Γερμανία «Ελεύθερη Σοσιαλιστική Δημοκρατία» και κάλεσε την εργατική τάξη «να στρέψει όλες τις δυνάμεις της για να συγκροτηθεί μια κυβέρνηση από εργάτες και στρατιώτες και να οργανωθεί μια τέτοια τάξη πραγμάτων στη χώρα που να μπορέσει το προλεταριάτο να εγκαθιδρύσει την ειρήνη, την ευτυχία και την ένωση του ελεύθερου γερμανικού λαού με τους ταξικούς αδελφούς όλου του κόσμου».

Με όπλο την ταξική ειρήνη

Στις 15 του Νοέμβρη του 1918 μια ομάδα από μεγαλοβιομήχανους υπέγραψε με τους ηγέτες της Γερμανικής Γενικής Ενωσης των Συνδικαλιστικών Οργανώσεων (αποτελούνταν από συμβιβασμένους σοσιαλδημοκράτες) μια συμφωνία «έμπρακτης συνεργασίας». Η συμφωνία προέβλεπε πως όλες οι διαφορές ανάμεσα στους εργάτες και τους επιχειρηματίες θα λύνονταν μόνο με διαιτησία. Ετσι, πίσω από την πλάτη της εργατικής τάξης, οι ηγέτες των συνδικαλιστικών οργανώσεων συμφώνησαν με τους καπιταλιστές να σταματήσουν ουσιαστικά την ταξική πάλη.
Με τη σειρά της, η κυβέρνηση Εμπερτ - Χάαζε, στην προσπάθειά της να εξαπατήσει τις μάζες με ψεύτικα συνθήματα, ίδρυσε μια «επιτροπή κοινωνικοποίησης» με επικεφαλής τον Καρλ Κάουτσκι. Ο σοσιαλδημοκρατικός Τύπος υποστήριζε επίμονα πως η Γερμανία θα γίνει σοσιαλιστική χώρα, αλλά για να γίνει αυτό χρειάζονταν «γερά θεμέλια» που ακόμη δεν υπήρχαν.
Στο μεταξύ, οι αντιδραστικοί αξιωματικοί, σε συνεννόηση με τη σοσιαλδημοκρατική κυβέρνηση και με χρήματα που τους έδινε η αστική τάξη, άρχισαν να συγκροτούν ένοπλα τμήματα «εθελοντών». Με τα ένοπλα αυτά τμήματα προετοιμαζόταν η αντεπανάσταση να συντρίψει την επαναστατική δράση των λαϊκών μαζών.
Στις 6 του Δεκέμβρη του 1918 μια αντεπαναστατική ένοπλη ομάδα πυροβόλησε στο Βερολίνο εναντίον διαδήλωσης στρατιωτών του μετώπου και αδειούχων που ζητούσαν να συμπεριληφθούν οι αντιπρόσωποί τους στα Σοβιέτ των στρατιωτών. Σκοτώθηκαν 16 διαδηλωτές, ανάμεσα σ' αυτούς και το ηγετικό στέλεχος της «Ενωσης των κόκκινων στρατιωτών», Βίλι Μπούντιχ. Επίθεση έγινε και εναντίον των γραφείων της εφημερίδας των «Σπαρτακιστών», «Ρότε Φάνε».
Οι αντεπαναστάτες μπήκαν στο μέγαρο της Εκτελεστικής Επιτροπής του Σοβιέτ του Βερολίνου και έπιασαν τα μέλη της. Οι εργάτες, απαντώντας στην πρόσκληση των «Σπαρτακιστών», όρμησαν στο κέντρο της πόλης, απελευθέρωσαν τα μέλη της Εκτελεστικής Επιτροπής και σκόρπισαν τους αντεπαναστάτες. Στις 7 και στις 8 του Δεκέμβρη οι εργάτες του Βερολίνου οργάνωσαν μαζικές διαδηλώσεις με τα συνθήματα: «Κάτω η κυβέρνηση Εμπερτ - Σάιντεμαν», «Να αφοπλιστούν αμέσως οι αξιωματικοί!», «Να συγκροτηθούν αμέσως ένοπλα Σώματα εργατών και Κόκκινης Φρουράς!», «Ζήτω η Διεθνής!», «Ζήτω η Σοσιαλιστική Σοβιετική Δημοκρατία της Ρωσίας!». Στη διαδήλωση στις 8 του Δεκέμβρη πήραν μέρος 150.000 άτομα, ανάμεσά τους και πολλοί ένοπλοι. Οι αντεπαναστάτες αναγκάστηκαν προσωρινά να υποχωρήσουν.

Υπονόμευση των Σοβιέτ

Τα Σοβιέτ που ιδρύθηκαν στην πορεία της επανάστασης του Νοέμβρη δημιουργήθηκαν από τη γερμανική εργατική τάξη και υποστηρίζονταν από τις λαϊκές μάζες. Γι' αυτό οι σοσιαλδημοκράτες, μην τολμώντας να εναντιωθούν στα Σοβιέτ ανοιχτά, αποφάσισαν να τα αποσυνθέσουν από τα μέσα, να τα χρησιμοποιήσουν για σκοπούς πέρα για πέρα αντίθετους από την ουσία και τον ταξικό σκοπό των Σοβιέτ των αντιπροσώπων των εργατών και των στρατιωτών.
Από τις 16 έως τις 21 του Δεκέμβρη έγινε το Παγγερμανικό Συνέδριο των Σοβιέτ των εργατών και των στρατιωτών. Σ' αυτό πήραν μέρος 288 σοσιαλδημοκράτες, 87 του Ανεξάρτητου Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος, 27 εξωκομματικοί στρατιώτες, 25 από αστικά κόμματα και μόνο 10 «Σπαρτακιστές». Η Ρόζα Λούξεμπουργκ και ο Καρλ Λίμπκνεχτ δεν είχαν εντολή να πάρουν μέρος στο συνέδριο. Στο συνέδριο έφτασε για να πάρει μέρος και αντιπροσωπεία της Σοβιετικής Ρωσίας, αλλά το συνέδριο δεν την έκανε δεκτή. Από τον συσχετισμό, αλλά και από τη στάση του συνεδρίου απέναντι στη ρωσική σοβιετική αντιπροσωπεία ήταν φανερό ότι το συνέδριο των Σοβιέτ δεν ήταν με την επανάσταση. Αλλωστε, η πλειοψηφία της εργατικής τάξης ήταν με τους σοσιαλδημοκράτες, πολύ περισσότερο δε και κάτω από το γεγονός της μη ύπαρξης Κομμουνιστικού Κόμματος. Ο τρόπος δουλειάς των «Σπαρτακιστών» δεν αρκούσε ν' αλλάξει την κατάσταση.
Τη μέρα που άρχισαν οι εργασίες του συνεδρίου των Σοβιέτ, οι «Σπαρτακιστές» οργάνωσαν μια μαζική διαδήλωση εργατών. Οι διαδηλωτές ζήτησαν από το συνέδριο να ανακηρύξει τη Γερμανία ενιαία σοσιαλιστική δημοκρατία, να παραδώσει στα Σοβιέτ των εργατών και των στρατιωτών όλη την εξουσία, να αφοπλίσει αμέσως τους αντεπαναστάτες και να οπλίσει τους εργάτες. Με τα συνθήματα αυτά πέρασαν μπροστά από το μέγαρο του συνεδρίου 250.000 διαδηλωτές.
Αλλά η ηγεσία του Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος με την πείρα και την επιρροή που είχε στην εργατική τάξη, καθώς και με το πλατύ δίκτυο των εφημερίδων της, κατόρθωσε να εξαπατήσει τις λαϊκές μάζες. Η σοσιαλδημοκρατική προπαγάνδα διαβεβαίωνε πως η επανάσταση είχε τελειώσει και πως η εγκαθίδρυση του σοσιαλισμού από τώρα και πέρα εξαρτιόταν από την Εθνοσυνέλευση που θα εκλεγόταν ελεύθερα. Οι αντιπρόσωποι στο συνέδριο των Σοβιέτ έπεσαν στις αυταπάτες της σοσιαλδημοκρατικής προπαγάνδας, πίστεψαν τις αόριστες κυβερνητικές διακηρύξεις για την κοινωνικοποίηση της βιομηχανίας από την επιτροπή Κάουτσκι και υποστήριξαν το σχέδιο απόφασης των σοσιαλδημοκρατών για να συγκληθεί Εθνική (Συντακτική) Συνέλευση και να μεταβιβαστεί όλη η νομοθετική και εκτελεστική εξουσία στο Συμβούλιο των πληρεξουσίων του λαού ωσότου αποφασίσει τελειωτικά η Εθνοσυνέλευση.
Το συνέδριο εξέλεξε το Κεντρικό Σοβιέτ που του παραχωρήθηκε τυπικά το δικαίωμα να ελέγχει την κυβέρνηση. Στο Κεντρικό Σοβιέτ πήραν μέρος μόνο σοσιαλδημοκράτες.

Ανοιχτή αντεπαναστατική δράση

Αμέσως μετά το συνέδριο, οι ηγέτες της σοσιαλδημοκρατίας πέρασαν στην επίθεση εναντίον της επαναστατικής εμπροσθοφυλακής της εργατικής τάξης. Και πρώτα πρώτα θέλησαν να στερήσουν το προλεταριάτο από τις ένοπλες δυνάμεις του που το ίδιο είχε δημιουργήσει. Για τον σκοπό αυτό, η κυβέρνηση σταμάτησε να πληρώνει τους μισθούς στη λεγόμενη Λαϊκή Ναυτική Μεραρχία, που αριθμούσε περισσότερους από 3.000 επαναστάτες ναύτες. Για τη λύση της διαφοράς, αντιπρόσωποι των ναυτών της Μεραρχίας έφτασαν στις 23 του Δεκέμβρη στο φρουραρχείο του Βερολίνου. Την ώρα που διαπραγματεύονταν με τον σοσιαλδημοκράτη φρούραρχο Βελς μια περίπολος του φρουραρχείου πυροβόλησε στο δρόμο εναντίον της ομάδας των ναυτών που συνόδευσαν έως εκεί τους αντιπροσώπους τους. Δύο ναύτες σκοτώθηκαν και τρεις τραυματίστηκαν βαριά. Οι αγανακτισμένοι ναύτες έπιασαν τον Βελς και τον πήγαν στο μέγαρο της ιππευτικής σχολής.
Στις 24 του Δεκέμβρη το πρωί, η κυβέρνηση, αφού συγκέντρωσε μπροστά στη σχολή τμήματα πεζικού και πυροβολικό, έστειλε τελεσίγραφο στους ναύτες να εγκαταλείψουν τη σχολή, να παραδώσουν τα όπλα και να αφήσουν ελεύθερο τον Βελς. Οι ναύτες αρνήθηκαν. Μετά από αυτό άρχισε ο κανονιοβολισμός των κτιρίων της σχολής που κατείχαν οι ναύτες. Οι εργάτες του Βερολίνου ξεσηκώθηκαν για να υπερασπίσουν τους ναύτες, έδιωξαν τους στρατιώτες και η κυβέρνηση απέτυχε σ' αυτή της την ενέργεια.
Οι προκλητικές ενέργειες της κυβέρνησης στις 23 και 24 του Δεκέμβρη έδειχναν καθαρά πως οι σοσιαλδημοκράτες μαζί με τους στρατιωτικούς είχαν περάσει στο δρόμο της ανοιχτής αντεπαναστατικής δράσης. Ανάμεσα στους εργάτες ξέσπασαν ταραχές. Οι προλεταριακές μάζες ζητούσαν από τους ηγέτες των ανεξάρτητων σοσιαλδημοκρατών να ξεκόψουν από το συνασπισμό με τους σοσιαλδημοκράτες της πλειοψηφίας του Σοβιέτ. Οι «Σπαρτακιστές» ζητούσαν να συγκληθεί αμέσως συνέδριο του Ανεξάρτητου Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος στο οποίο ανήκαν σαν φράξια. Οι ηγέτες των ανεξάρτητων σοσιαλδημοκρατών αρνήθηκαν να συγκαλέσουν συνέδριο του κόμματος, αλλά βλέποντας πως αν εξακολουθούσαν να παίρνουν μέρος στην κυβέρνηση Εμπερτ κινδύνευαν να χάσουν την εμπιστοσύνη των απλών μελών του κόμματος, αποσύρανε τους αντιπροσώπους τους (Χάαζε, Ντίτμαν και Μπαρτ) από το Συμβούλιο των πληρεξουσίων του λαού.

Η ίδρυση του Κομμουνιστικού Κόμματος

Στο τέλος του Δεκέμβρη του 1918, ομάδες της «Ενωσης Σπάρτακου» είχαν συγκροτηθεί στο Ρουρ, στον Κάτω Ρήνο, στο Εσσεν, στο Μπρούνσβικ, στη Θουριγγία, στην Ανατολική Πρωσία, στη Βαυαρία, στη Στουτγάρδη, στη Λειψία, στο Χέμνιτς, στη Δρέσδη, στο Μαγδεμβούργο και αλλού. Στις 14 του Δεκέμβρη η εφημερίδα των Σπαρτακιστών «Ρότε Φάνε» δημοσίευσε την προγραμματική προκήρυξη «Τι θέλει η Ενωση Σπάρτακου». Η προκήρυξη αυτή έβαζε καθήκον τον αγώνα για την παραπέρα ανάπτυξη της επανάστασης, με σκοπό να νικήσουν η εργατική τάξη και η αγροτιά, να εγκαθιδρυθεί η δικτατορία του προλεταριάτου και να σχηματιστεί μια ενιαία γερμανική σοσιαλιστική δημοκρατία.
Στις 29 του Δεκέμβρη η παγγερμανική κλειστή συνδιάσκεψη της «Ενωσης Σπάρτακου» αποφάσισε να ξεκόψει από τους ανεξάρτητους σοσιαλδημοκράτες και να ιδρύσει Κομμουνιστικό Κόμμα. Την άλλη μέρα, στις 30 του Δεκέμβρη, άρχισε τις εργασίες του στο Βερολίνο το Ιδρυτικό Συνέδριο του Κομμουνιστικού Κόμματος της Γερμανίας. Σ' αυτό πήραν μέρος 83 αντιπρόσωποι από 46 τοπικές Οργανώσεις, 3 αντιπρόσωποι της «Ενωσης των κόκκινων στρατιωτών», 1 αντιπρόσωπος της νεολαίας και 16 προσκαλεσμένοι. Το Συνέδριο άκουσε την εισήγηση του Καρλ Λίμπκνεχτ «Η κρίση στο Ανεξάρτητο Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα και η ανάγκη να ιδρυθεί Κομμουνιστικό Κόμμα στη Γερμανία» και ενέκρινε μια απόφαση που έλεγε πως η «Ενωση Σπάρτακου», σπάζοντας τους οργανωτι�