ΤΟ ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΟ ΚΟΜΜΑ ΑΠΕΝΑΝΤΙ ΣΤΗΝ ΑΝΟΔΟ ΤΟΥ ΧΙΤΛΕΡΙΣΜΟΥ

   ΤΟ ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΟ ΚΟΜΜΑ ΑΠΕΝΑΝΤΙ ΣΤΗΝ ΑΝΟΔΟ ΤΟΥ ΧΙΤΛΕΡΙΣΜΟΥ

• 
  

Το ΚΚ Γερμανίας (ΚΚΓ) και οι μαζικές του οργανώσεις στις αρχές της δεκαετίας του 1930 είχαν περίπου ένα εκατομμύριο μέλη και είχε πάρει περίπου έξι εκατομμύρια ψήφους. Από τη δεκαετία του 1920, με την προοπτική μιας προλεταριακής επανάστασης, είχε αναπτύξει μια εντυπωσιακή πολιτικο-στρατιωτική οργάνωση που την διεύθυνε ο «Στρατιωτικός Μηχανισμός», έχοντας τις αρμοδιότητες Γενικού Επιτελείου, Υπηρεσίας Ασφαλείας και Πληροφοριών.

Η μυστική αυτή οργάνωση είχε στενές σχέσεις με τις υπηρεσίες ασφαλείας του σοβιετικού κράτους (GPU και μετά τη NKVD) και με τον παράνομο μηχανισμό της Κομμουνιστικής Διεθνούς και ακριβέστερα το λεγόμενο «West Büro» («Δυτικό Γραφείο») που διεύθυνε ο Γκ. Ντιμιτρόφ.

Η βάση του πολιτικο-στρατιωτικού κομμουνιστικού μηχανισμού ήταν μια μαζική ένοπλη οργάνωση: Η Ενωση των μαχητών του Κόκκινου Αγωνιστικού Μετώπου (RFB: Rotfront Kampferbund). Αυτή η οργάνωση (και η οργάνωση της Κόκκινης Νεολαίας), η οποία είχε πάνω από 100.000 μέλη, εκπαίδευε στρατιωτικά τα μέλη της, εξασφάλιζε την προστασία των διαδηλώσεων και των δυναμικών απεργιών, εμπόδιζε δυναμικά τους δικαστικούς κλητήρες να κάνουν εξώσεις εργατικών οικογενειών, συγκρουόταν στο δρόμο με τους ναζί. Η Κόκκινη Νεολαία απαγορεύτηκε το 1929 και δρούσε στη συνέχεια ως «Ενωση του Αγώνα κατά του φασισμού», γνωστή και ως «Ενωση Αντιφά», έχοντας περίπου 250.000 οπαδούς.

Ανάμεσα στα 1928 και 1933 οι S.A.1 πολλαπλασίασαν στις λαϊκές γειτονιές τις βάσεις τους, τις οποίες χρησιμοποιούσαν ταυτόχρονα και ως τόπους συναθροίσεων, κέντρα προπαγάνδας και οινοπωλεία. Το ΚΚ Γερμανίας αποφάσισε με μια επίθεση να εξαφανίσει αυτούς τους χώρους και εξαπέλυσε εναντίον τους τις ομάδες εφόδου της «Ενωσης Αντιφά». Από το Δεκέμβρη του 1930 ως το Δεκέμβρη του 1931 αυτή η επίθεση είχε ως αποτέλεσμα 79 νεκρούς ναζί και 103 νεκρούς μεταξύ των κομμουνιστών. Από τους κομμουνιστές, οι 51 είχαν σκοτωθεί από τους ναζί και σχεδόν όλοι οι άλλοι από την αστυνομία της σοσιαλδημοκρατικής κυβέρνησης η οποία στο όνομα της διατήρησης της τάξης και της νομιμότητας έτρεχε να βοηθήσει τα ναζιστικά κέντρα. Η επίθεση εναντίον αυτών των κέντρων των S.A. σταμάτησε ώστε να αποφευχθεί η απαγόρευση του ΚΚ Γερμανίας μετά από την απαγόρευση του Κόκκινου Αγωνιστικού Μετώπου.2

Δεν έχουν τέλος τα δημοσιεύματα ότι το ΚΚ Γερμανίας με τον ακραίο του αγώνα ενάντια στους σοσιαλδημοκράτες έστρωσε το δρόμο στον Χίτλερ. Η κομμουνιστική ηγεσία θεωρούσε ότι ο αντιφασιστικός αγώνας περνούσε μέσα από την εξάλειψη της σοσιαλδημοκρατικής επιρροής στο προλεταριάτο, γιατί η επιρροή αυτή το απομάκρυνε από έναν πραγματικά αντιφασιστικό και αντικαπιταλιστικό αγώνα. Η ανάλυση αυτή είχε δύο προϋποθέσεις: Η πρώτη -λαθεμένη- ήταν η πολύ διαδεδομένη ιδέα την εποχή εκείνη ότι το ναζιστικό κίνημα δε θα μπορούσε να αντέξει στη δοκιμασία της εξουσίας και ότι θα διαλυόταν λόγω της ταυτόχρονης εργατικής αντίδρασης και των εσωτερικών του αντιθέσεων.3

Η δεύτερη προϋπόθεση όμως της ανάλυσης του ΚΚΓ ήταν σωστή: Στη σοσιαλδημοκρατία έλειπε ολοκληρωτικά η θέληση να αντιμετωπιστεί ο χιτλερισμός. Η νομιμοφροσύνη του Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος (SPD) το οδηγούσε να μάχεται κατά των κομμουνιστών παρά εναντίον των ναζί. Ηταν ο διευθυντής της αστυνομίας (της σοσιαλδημοκρατικής κυβέρνησης της Πρωσίας), ο Τσοργκιεβέλ, ο οποίος διέταξε να πυροβοληθεί η διαδήλωση των κομμουνιστών την Πρωτομαγιά του 1929 στο Βερολίνο, σκοτώνοντας 33 διαδηλωτές. Στη συνέχεια ήταν ο Πρώσος σοσιαλδημοκράτης υπουργός Εσωτερικών, ο Σέβερινγκ, ο οποίος απαγόρευσε το Κόκκινο Αγωνιστικό Μέτωπο. Τον επόμενο χρόνο οι σοσιαλδημοκράτες επέτρεψαν την υιοθέτηση του βαθιά κατασταλτικού «νόμου για την προστασία της Δημοκρατίας».

Οι κομμουνιστές δήμαρχοι δε νομιμοποιούνταν πλέον στα καθήκοντά τους και η αστυνομία έκλεισε τα γραφεία του ΚΚ Γερμανίας. Το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα ψήφισε το άρθρο 48 -το οποίο θα έδινε απόλυτες εξουσίες στον Χίτλερ- και πρωτοστάτησε στην επανεκλογή το 1932 του στρατάρχη Χίντεμπουργκ ο οποίος ονόμασε τον Χίτλερ καγκελάριο (πρωθυπουργό) λίγους μήνες αργότερα.

Την ίδια πολιτική ακολούθησαν οι σοσιαλδημοκράτες και στη Γενική Συνομοσπονδία Γερμανικών Συνδικάτων ADGB, της οποίας η σοσιαλδημοκρατική ηγεσία πραγματοποίησε μαζικούς αποκλεισμούς κομμουνιστών από τα συνδικάτα.

Στις 17 Ιούλη του 1932 στην Αλτόνα, εργατική συνοικία του Αμβούργου, τα πολυβόλα της αστυνομίας που διοικούσε ο σοσιαλδημοκράτης Εγκερσταντ προσέτρεξαν σε βοήθεια μιας ναζιστικής διαδήλωσης που απειλούνταν από μια κομμουνιστική διαδήλωση. Το αποτέλεσμα ήταν να σκοτωθούν 17 κομμουνιστές διαδηλωτές.

Τα γεγονότα αυτά έδιναν εξαιρετική βαρύτητα στην ανάλυση που είχε κάνει ο Στάλιν το 1924, σύμφωνα με την οποία «η σοσιαλδημοκρατία είναι αντικειμενικά η μετριοπαθής πτέρυγα του φασισμού […] οι δύο αυτές οργανώσεις δεν αποκλείουν η μια την άλλη, αντίθετα, συμπληρώνουν η μια την άλλη»4.

Συνοψίζοντας, η ηγεσία του ΚΚΓ απέρριπτε την ιδέα του αγώνα αποκλειστικά εναντίον των ναζί και θεωρούσε ότι η ιδέα μιας συμμαχίας «στην κορυφή» μεταξύ του ΚΚΓ και του Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος Γερμανίας ήταν μια δεξιά παρέκκλιση. Η γραμμή του ΚΚΓ, η οποία προέβλεπε αγώνα σε δύο μέτωπα, ταλαντευόταν μόνιμα γύρω από μια κεντρική αρχή, αυτή του «ενιαίου μετώπου στη βάση».

Η αρχή αυτή συνοψιζόταν στην ένωση με τους σοσιαλδημοκράτες εργάτες στα εργοστάσια και τις συνοικίες, με ταυτόχρονο αγώνα κατά των σοσιαλδημοκρατικών ηγεσιών και οργανώσεων. Η πραγματοποίηση αυτής της πολιτικής ήταν δύσκολη. Το ΚΚΓ, ό,τι κι αν έκανε, εξυπηρετούσε «αντικειμενικά» είτε τους σοσιαλδημοκράτες είτε τους ναζί. Αυτοί οι τελευταίοι εκπροσωπούσαν την πιο μαύρη αντίδραση, αλλά το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα ήταν απείρως πιο δυνατό, κυρίως όμως ήταν στην εξουσία. Ηταν οι διαχειριστές του γερμανικού καπιταλισμού.

Ζητήματα όπως η συμμετοχή σε ένα δημοψήφισμα -που προωθούσαν οι ναζί- εναντίον της κυβέρνησης του κράτους της Πρωσίας, εύκολο να κριθούν εκ των υστέρων, αποτελούσαν την εποχή εκείνη προβλήματα πολύ περίπλοκα και τόσο φορτισμένα με κινδύνους, που οδηγούσαν σε τρομερές συγκρούσεις στους κόλπους της ηγεσίας του ΚΚΓ.5

Το Γενάρη του 1933 οι ναζί παίρνουν την εξουσία. Οι κομμουνιστές αντιδρούν σε πολλές μεγάλες πόλεις με απεργίες και διαδηλώσεις που αντιμετωπίστηκαν με αγριότητα.

Το Φλεβάρη η αστυνομία εισέβαλε στην έδρα του ΚΚ Γερμανίας, στο «Σπίτι του Καρλ Λίμπκνεχτ» και έθεσε το κόμμα εκτός νόμου.

Μόνο τη νύχτα της 27 προς 28 Φλεβάρη μετά από τον εμπρησμό του Ράιχσταγκ, πιάστηκαν 10.000 κομμουνιστές, ανάμεσά τους ο μεγαλύτερος αριθμός μελών της Κεντρικής Επιτροπής και τα δύο τρίτα των μεσαίων στελεχών. Λίγες εβδομάδες αργότερα θα φτάσουν τους 20.000. Εξήντα στρατόπεδα, τριάντα ειδικά τμήματα στις κρατικές φυλακές, εξήντα κέντρα κράτησης άνοιξαν για να υποδεχτούν όλους αυτούς. Σε κάθε συνοικία, σε κάθε κοινότητα, οι μικροί τοπικοί ναζί ηγέτες διαμόρφωσαν τη δική τους φυλακή, το δικό τους ιδιωτικό κέντρο ατομικών βασανιστηρίων, μέσα σε υπόγεια ή σε εγκαταλελειμμένα εργοστάσια. Το χάος και οι καταχρήσεις ήταν τέτοια -500 ως 600 άτομα δολοφονήθηκαν ή βασανίστηκαν μέχρι θανάτου, οικογένειες ληστεύτηκαν, δημόσιοι υπάλληλοι που αρνήθηκαν να συμμετάσχουν σε αυτές τις αθλιότητες συνελήφθησαν, ξυλοκοπήθηκαν, εξευτελίστηκαν και υπέστησαν διάφορες άλλες ταπεινώσεις- ώστε έγιναν αντικείμενο του αγώνα επιρροών μεταξύ των ναζί.

Τον Απρίλη τα S.A. όφειλαν να παραδώσουν τους κρατουμένους τους στα Ες-Ες, τα οποία ανέπτυξαν σε όλη τη Γερμανία ένα δίκτυο στρατοπέδων συγκέντρωσης έχοντας ως μοντέλο το Νταχάου. Στα στρατόπεδα αυτά εφαρμοζόταν ο τρόμος με μεθοδικό και μελετημένο τρόπο…

Τον Ιούνη τα Ες-Ες εγκαινιάζουν την πρακτική να κρεμούν τους απείθαρχους κρατουμένους στο χώρο συγκέντρωσης μπροστά σε όλους τους κρατουμένους, που όφειλαν να είναι σε στάση προσοχής. Το πρώτο θύμα αυτής της πρακτικής ήταν ο κομμουνιστής εργάτης Εμίλ Μπαργκάτζκι.

Παρά το κύμα των συλλήψεων -ο Ερνεστ Τέλμαν, Γενικός Γραμματέας του ΚΚΓ πιάστηκε στις 3 Μάρτη στο Βερολίνο σε ένα παράνομο διαμέρισμα του Κόμματος- οι κομμουνιστές συνέχισαν να συγκρούονται ανοιχτά με τους S.A., οι οποίοι επωφελούνταν της ιδιότητάς τους ως βοηθητικών αστυνομικών.

Η εφημερίδα της Λοζάνης «Gazette de Lausan» στις 2 Μάρτη έγραφε: «Μόνο οι κομμουνιστές αντιστέκονται […] φυσικά ο αγώνας είναι άνισος, έχουν εναντίον τους όλες τις δυνάμεις του κράτους. Αλλά την έλλειψη μεγάλου αριθμού αναπληρώνουν το πάθος, ο φανατισμός: Μάχονται “δρόμο με δρόμο”».

Σ’ ένα μήνα, σύμφωνα με επίσημες στατιστικές, υπήρξαν 62 νεκροί στις μάχες στους δρόμους, ανάμεσα στους οποίους 29 κομμουνιστές, 14 ναζί και 8 σοσιαλιστές.6

Τα νούμερα αυτά είναι πολύ κατώτερα από την πραγματικότητα. Αρκεί να διαβάσει κανείς τις σελίδες του Ριχάρδου Κρεμπς, με το ψευδώνυμο Ζαν Βαλτέν, αφιερωμένες στις μάχες του δρόμου στο Αμβούργο, για να καταλάβει την ακραία βιαιότητα των συγκρούσεων.7

Καθώς γινόταν αντιληπτό κάθε μέρα ότι το ΚΚΓ έχανε, αποφάσισε να προετοιμαστεί για παράνομη δράση μεγάλης διάρκειας. Είναι αυτήν τη στιγμή που πολλά μέλη ή οπαδοί του Κόμματος, δοκιμασμένοι και ταυτόχρονα ελάχιστα γνωστοί, δέχτηκαν την υπόδειξη να υποκριθούν ότι προσχωρούν στο ναζιστικό κόμμα και να προωθήσουν δουλειά υπονομευτική και απόσπασης πληροφοριών.

Με την άνοδο των ναζί στην εξουσία, το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα με τη συμπεριφορά του επιβεβαίωνε την ανάλυση του Κόμματος, προτιμώντας τη συνεννόηση από τη σύγκρουση. Ετσι οι σοσιαλδημοκράτες αρνήθηκαν να συμμετάσχουν στη γενική αντιχιτλερική απεργία την επομένη του χτυπήματος στο Ράιχσταγκ. Επρόκειτο για απόφαση θεμελιώδη, γιατί στο προλεταριάτο πίστευαν ότι η γενική απεργία μπορούσε να αντιμετωπίσει αποφασιστικά το δυναμικό χτύπημα των ναζί, όπως είχε αντιμετωπίσει το πραξικόπημα του Καπ το Μάρτη του 1920.

Από το Ημερολόγιο του Γκέμπελς φαίνεται ότι οι ναζί φοβούνταν αυτήν τη γενική απεργία περισσότερο απ’ οτιδήποτε άλλο. Η πρώτη συνεδρίαση του υπουργικού συμβουλίου του Χίτλερ ασχολήθηκε αποκλειστικά με την πιθανότητα αυτή. Το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα Γερμανίας στάθηκε ανίκανο να εμποδίσει τους βουλευτές της Δεξιάς να παραχωρήσουν στον Χίτλερ το πλεονέκτημα του άρθρου 48.

Οι βουλευτές του Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος και του Κομμουνιστικού Κόμματος είχαν την πλειοψηφία, αλλά οι βουλευτές του Κομμουνιστικού Κόμματος ήταν ήδη καταδιωκόμενοι, είχαν συλληφθεί, βασανιστεί σύμφωνα με τους καταλόγους της Αστυνομίας που είχαν ετοιμάσει οι σοσιαλδημοκράτες νομάρχες, ενώ οι βουλευτές του Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος συνέχιζαν τις κοινοβουλευτικές συζητήσεις. Για ν’ αποφύγει την κριτική των ναζί ότι είναι «κόμμα από το εξωτερικό», το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα Γερμανίας αποχώρησε από τη Σοσιαλιστική Διεθνή και, μάλιστα, το Μάη του 1933 ενέκρινε το πρόγραμμα της εξωτερικής πολιτικής των ναζί.8

Αν και πολλοί σοσιαλδημοκράτες ηγέτες οδηγήθηκαν στα στρατόπεδα ή στην εξορία, πολλοί άλλοι συνεργάστηκαν με τους ναζί ή παρέμειναν στις κρατικές θέσεις τους χωρίς να ενοχληθούν καθόλου.

Για παράδειγμα, ο σοσιαλδημοκράτης υπουργός Σέβερινγκ αποχώρησε από την πολιτική, αλλά παρέμεινε στη Γερμανία, δεχόμενος τη σύνταξη που του κατέβαλε το νέο καθεστώς. Ιδια ήταν η περίπτωση του σοσιαλδημοκράτη ηγέτη Νόσκε που είχε διευθύνει τη συντριβή των Σπαρτακιστών και τη σφαγή της Ρόζας Λούξεμπουργκ και του Καρλ Λίμπκνεχτ.

Η ηγεσία των Σοσιαλδημοκρατών του Βίρτεμπεργκ αποφάσισε την αυτοδιάλυση του κόμματος και κάλεσε τις κοινότητες που διοικούνταν από το ΣΚΓ να «υποστηρίξουν τη Νέα Τάξη και την Εθνική Επανάσταση».

Οταν το τμήμα της εργατικής Σοσιαλιστικής Νεολαίας του Βερολίνου οργάνωσε παράνομη δράση κι έκρυψε τα χρήματα της οργάνωσης από τους ναζί, ο ηγέτης της απαίτησε να σταματήσουν «αυτές τις παράνομες εξυπνάδες».

Στην περιφέρεια του Βερολίνου-Βρανδεμβούργου τα ένοπλα τμήματα (Σιδηρούν Μέτωπο) της υπηρεσίας τάξης του ΣΚΓ, που αριθμούσαν 160.000 μέλη, δέχτηκαν την παρακάτω εγκύκλιο:

«Μας μένουν τρεις δυνατότητες:

- Η χρησιμοποίηση των βίαιων μεθόδων των κομμουνιστών. Αλλά είναι καθαρό στον κάθε σύντροφό μας ότι οι μέθοδοι αυτές είναι εγκληματικές και πρέπει να εγκαταλειφθούν.

- Η αποχή.

- Η επιδίωξη μιας συνεργασίας στο πλαίσιο της καθημερινής ζωής.

Χρόνια τώρα κρατάμε στην καρδιά μας την πίστη στη Γερμανία. Να γιατί διεκδικούμε τη θέση μας στη νέα ζωή του γερμανικού κράτους και θα εργαστούμε για εκείνο που η Γερμανία περιμένει από εμάς, δηλαδή το καθήκον μας.

Η διευθύνουσα επιτροπή διαπραγματεύεται με τις αρμόδιες υπηρεσίες σχετικά με τη δραστηριότητα της Ενωσής μας. Τα παρακάτω σημεία είναι θεμελιώδη: Καλλιέργεια της φιλίας. Βοήθεια στους παλαιούς πολεμιστές. Μόρφωση της νεολαίας. Στρατιωτική προετοιμασία. Προσφορά εθελοντικής εργασίας».

Ολες οι μαρτυρίες βεβαιώνουν από τη μια την κομμουνιστική αντίσταση και από την άλλη τη σύγχυση των σοσιαλδημοκρατών μέσα από άρθρα στον Τύπο, όπως: «Η συμπεριφορά των κομμουνιστών μπροστά στους αιμοσταγείς δικαστές τους είναι άψογη και παραδειγματική, που δίνει την εντύπωση ότι αυτοί μόνον είχαν δεχτεί την εντολή να διατηρήσουν την Αντίσταση»9. Ή οι αναφορές των μυστικών υπηρεσιών: «Διαπιστώνουμε πάνω απ’ όλα ότι κανένας ηγέτης του Κομμουνιστικού Κόμματος δεν υποτάχθηκε μπροστά στην Εθνική Επανάσταση10. Oλοι τους είναι στη φυλακή ή διαφεύγουν ή κρύβονται. Είναι κυρίως οι κομμουνιστές που γεμίζουν τα στρατόπεδα συγκέντρωσης […] Κάποιοι έχουν φύγει στο εξωτερικό […] Η δυσκολία στην οποία βρίσκονται τα στελέχη που παρέμειναν στις θέσεις τους, να κρύβονται και να δρουν παράνομα, περιορίζει τη δράση τους πάρα πολύ και είναι αμφίβολο αν η δράση τους αυτή θα μπορέσει να παραταθεί για πολύ απέναντι στις έρευνες μιας αστυνομίας η οποία έχει αναπτυχθεί πολύ […] Εάν οι κομμουνιστές, οι οποίοι το επαναλαμβάνουμε έδειξαν ένα θάρρος αδιαμφισβήτητο, υψηλού βαθμού ως τον τελευταίο Μάρτη, είναι ακόμα εδώ, εύκολα μπορεί να φανταστεί κανένας μέχρι πού έφτασαν οι σοσιαλιστές […] Δεν είχαν παρά να υποταχθούν ή να φύγουν όπως οι Μπράουν, Γκρεζίνσκι, Μπρειτσχέιντ, Ντίτμαν, Κίσπρεϊν, Νόσκε, Μπέργκεμαν, εκτός και αν πρόσφεραν στο νέο καθεστώς μια λίγο ή πολύ κρυφή προσχώρηση όπως οι Λέιπαρτ, Γκράσμαν, Ταρνόβ, Βελς, Στάμπφερ, Χίλφερντιγκ»11.

Η συνδικαλιστική ηγεσία των σοσιαλδημοκρατών υπέκυψε πολύ γρήγορα στους ναζί: Ο πρόεδρός της έγραψε στον Χίτλερ για να τον ενημερώσει ότι η Γενική Συνομοσπονδία Γερμανικών Συνδικάτων (ADGB) είχε διακόψει τις σχέσεις της με το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα Γερμανίας. Στις 20 του Μάρτη η ADGB δημοσιεύει ένα καταθλιπτικό μανιφέστο:

«Οι συνδικαλιστικές οργανώσεις είναι η έκφραση μιας αδιαμφισβήτητης κοινωνικής ανάγκης, ένα απαραίτητο τμήμα της ίδιας της κοινωνικής τάξης […] Σα συνέχεια της φυσικής τάξης πραγμάτων, όλο και περισσότερο (σ.μ.: οι συνδικαλιστικές οργανώσεις) εισέρχονται στο κράτος. Ο κοινωνικός σκοπός των συνδικάτων πρέπει να εκπληρωθεί, όποια και αν είναι η φύση του κρατικού καθεστώτος […] Οι συνδικαλιστικές οργανώσεις δεν ισχυρίζονται ότι επιθυμούν να επηρεάσουν την πολιτική του κράτους. Το καθήκον τους με αυτήν την έννοια δεν μπορεί παρά να είναι να θέσουν στη διάθεση της κυβέρνησης και της Βουλής τις γνώσεις και τις εμπειρίες που έχουν στον τομέα αυτό».

Στις 22 Απρίλη του 1933 η ADGB ανακοίνωσε ότι αποχωρεί από τη Διεθνή Συνδικαλιστική Ενωση. Η ADGB προσπάθησε να ενωθεί με τις οργανώσεις των επιχειρήσεων του ναζιστικού κόμματος (ΝSΒΟ), ώστε ν’ αποτελέσουν ένα μοναδικό συνδικάτο, και συμμετείχε στην Πρωτομαγιά των ναζί. Αλλά αυτές οι συνθηκολογήσεις δεν την έσωσαν από τις απαγορεύσεις.

Το Εθνικοσοσιαλιστικό Κόμμα παρέμεινε μειοψηφία στις εκλογές του Μάρτη του 1933, αλλά στη Βουλή επωφελήθηκε της υποστήριξης που του πρόσφεραν κόμματα της Δεξιάς, ώστε να παραχωρηθούν στον Χίτλερ πλήρεις εξουσίες που προβλέπονταν από το άρθρο 48. Ετσι η καταστολή διευρύνεται προοδευτικά στους συνδικαλιστές -τα S.A. κατέλαβαν στις 2 Μάη του 1933 το κτήριο των συνδικάτων και οι συλλήψεις άρχισαν από την επομένη- στους Σοσιαλδημοκράτες -το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα διαλύθηκε με νόμο στις 22 Ιούνη του 1933- καθώς και στους Χριστιανούς που αντιτίθονταν στην πολεμοκαπηλία και το ρατσισμό των ναζί.

Στις 23 του Μάη άρχισαν τα δικαστήρια. Δύο κομμουνιστές ήταν οι πρώτοι που καταδικάστηκαν σε θάνατο από το νέο καθεστώς.

Τον Ιούλη του 1933 δεκάδες χιλιάδες πέρασαν από τις φυλακές και ήδη υπολογίζονταν σε 27.000 οι πολιτικοί κρατούμενοι στα στρατόπεδα συγκέντρωσης. Το Νοέμβρη οι συλληφθέντες κομμουνιστές έφτασαν τους 60.000 και οι δολοφονημένοι κομμουνιστές τους 2.000.

Η ναζιστική καταστολή άφηνε στους οπαδούς του Κομμουνιστικού Κόμματος, οι οποίοι δεν μπόρεσαν ή δε θέλησαν να εγκαταλείψουν τη Γερμανία, τρεις επιλογές. Ορισμένοι, αποθαρρυμένοι από την τρομερή ήττα του κομμουνιστικού κινήματος, απομονωμένοι και φοβισμένοι από την κρατική τρομοκρατία, εγκατέλειψαν τον αγώνα. Μεταξύ αυτών ήταν και μια χούφτα ηγετών, γιατί δεν μπόρεσαν όλοι να παρακολουθήσουν τη ραγδαία εξέλιξη των γεγονότων.

Για παράδειγμα, τον Απρίλη του 1933 η εφημερίδα «Arbeiter Zeitung», όργανο του ΚΚΓ στο Σαρ, την περιοχή αυτή που κατεχόταν από τη Γαλλία από το 1919 ως το 1935, δημοσίευε την παρακάτω αγγελία: «Ο τομέας του ΚΚΓ του Μπαντ-Παλατινάτου μας ζήτησε να δημοσιεύσουμε την παρακάτω διαγραφή: Ο βουλευτής στο Ράιχσταγκ Μπενεντομ-Κούσελ, εγκατεστημένος από μερικές εβδομάδες στο Σαρ και έχοντας δεχτεί από τον τομέα του τη διαταγή να επιστρέψει στη Γερμανία, αδιαφόρησε στην πρόσκληση αυτή και διαγράφηκε από το Κομμουνιστικό Κόμμα Γερμανίας για δειλία μπροστά στον ταξικό εχθρό».

Ενας μικρός αριθμός μελών του ΚΚΓ συνεργάστηκε με το ναζιστικό καθεστώς, απλοί οπαδοί της βάσης και συχνά μέλη που πρόσφατα είχαν γίνει δεκτά στο κόμμα.12

Αλλά δεκάδες χιλιάδες κομμουνιστών υιοθέτησαν στάση αντίστασης. Συχνά η στάση αυτή ήταν μακριά από την οργανωμένη, παράνομη και αποτελεσματική δράση.

Οι δομές του κόμματος είχαν κομματιαστεί, τα στελέχη ήταν στις φυλακές ή εξόριστοι, οι οπαδοί παρακολουθούνταν. Αλλά γρήγορα παράνομες οργανώσεις του κόμματος ανασυγκροτήθηκαν, για να διαλυθούν και πάλι να ανασυγκροτηθούν.

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ

* Το κείμενο αποτελεί απόσπασμα από το βιβλίο του Βέλγου συγγραφέα Τ. Ντεμπρέντ «Κομμουνιστική Αντίσταση στη Γερμανία 1933-1945» που μεταφράστηκε στα ελληνικά από τον Τριαντάφυλλο Γεροζήση.

1. Σ.μ.: Sturmabteilung (S.A.) είναι τα Τάγματα Εφόδου, παραστρατιωτική ομάδα του Ναζιστικού Κόμματος, που ιδρύθηκαν το 1920.

2. Nicos Poulantzas: «Fascisme et dictature: La troisième internationale face au fascisme», Editions Maspero, collection «Les textes à l' appui», Paris, 1970, pp. 201-203. Αυτή η έγνοια, να διατηρηθεί το νόμιμο εκλογικό έδαφος, συμφωνούσε με τη «νόμιμη» γραμμή της Κομιντέρν των χρόνων 1930 και δεν έγινε αντικείμενο επανεκτίμησης. Στη ΧΙΙΙ Ολομέλεια της Κομιντέρν το Νοέμβρη-Δεκέμβρη του 1933 ακόμα ο Μανουΐλσκι απαντούσε στους ξένους κομμουνιστές που έκαναν κριτική στο ΚΚ Γερμανίας για τη μικρή του αντίσταση ότι: «Εάν το ΚΚ Γερμανίας είχε αρχίσει ένοπλο αγώνα κατά του Χίτλερ θα είχε πέσει στην προβοκάτσια».

3. Αυτές οι αντιθέσεις ξέσπασαν για τα καλά. Τα S.A., που μιλούσαν για «δεύτερη αντικαπιταλιστική επανάσταση», θα εκκαθαριστούν από το καλοκαίρι του 1933 και καθώς οι εκκαθαρίσεις αυτές δεν αρκούσαν, ο Χίτλερ διέταξε τη «Νύχτα των μεγάλων μαχαιριών», όπου οι Ες-Ες κατάσφαξαν εκατοντάδες μέλη των S.A., αρχίζοντας από τους αρχηγούς τους Ρεμ, Γκρέγκορ Στράσερ, Ερνστ και άλλους.

4. Σε ένα άρθρο του το Σεπτέμβρη του 1924 με τίτλο «Σχετικά με τη διεθνή κατάσταση», ο Στάλιν ορίζει τη σοσιαλδημοκρατία ως τη «μετριοπαθή πτέρυγα του φασισμού», όπου λανσάρει τη διάσημη διατύπωση: «Η σοσιαλδημοκρατία είναι ο δίδυμος αδελφός του φασισμού». Η ανάλυση αυτή παρουσιάζεται γενικά ως ένα από τα μαργαριτάρια του σταλινισμού, ενώ έχει γίνει λίγο πριν το θάνατο του Λένιν. Από τις 9 Γενάρη του 1924, σύμφωνα με πρόταση του Προεδρείου της Κομιντέρν, «οι ηγέτες της σοσιαλδημοκρατίας δεν είναι παρά ένα κομμάτι του φασισμού που καλύπτεται πίσω από τη μάσκα του σοσιαλισμού» (Τα μαθήματα των γεγονότων της Γερμανίας). Κάτι που θα αναπτύξει ο Ζινόβιεφ στην αναφορά του στο 5ο Συνέδριο με τίτλο «Σοσιαλδημοκρατία, μια πτέρυγα του φασισμού».

5. Cf. Pierre Broué: «Histoire de l' lnternationale Communiste 1919-1943», Librairie Arthèmes Fayard, Paris 1997, pp. 530-531. Οι Τέλμαν και Νόιμαν στο θέμα αυτό ήρθαν στα χέρια σε συνεδρίαση της ολομέλειας του Πολιτικού Γραφείου. Ο αποκλεισμός της ομάδας Νόυμαν στα τέλη του 1932 δεν τερμάτισε τους δισταγμούς.

6. Cf.Gilbert Badia: «Histoire de I' AlIemagne contemporaine- Tome sécond: 1933-1962», éditions sociales, Paris 1962, ρ.14. Τα έργα του Badia είναι τα μόνα που παραχωρούν μια αξιοπρεπή θέση στην κομμουνιστική αντίσταση.

7. Jan Valtin: «Sans patrie ni frontières», éditions Actes Sud, collection Babel, Arles 1997, pp. 478 et suivantes. Τo βιβλίο αυτό πρέπει να διαβαστεί με επιφύλαξη. Ο συγγραφέας του πραγματικά ανήκε στον παράνομο μηχανισμό της Κομιντέρν, με τον οποίο ήρθε σε σύγκρουση όταν δέχτηκε τη διαταγή να επιστρέψει στο Αμβούργο για ν’ αναδιοργανώσει το δίκτυο της Διεθνούς των ναυτικών και των λιμενεργατών. Πιάστηκε, βασανίστηκε, κατέδωσε αυτούς που τον φιλοξενούσαν κι έγινε πράκτορας της Γκεστάπο - χωρίς διαταγή της Κομιντέρν, όπως ισχυρίζεται για να δικαιολογηθεί. Καθώς αποφασίστηκε η εκτέλεσή του από την NKVD και από την υπηρεσία ασφαλείας της Κομιντέρν «S-Apparat», ο Κρεμπς κατέφυγε στις Ηνωμένες Πολιτείες το 1937. Εχει εκδοθεί μια βιογραφία του Ριχάρδου Κρεμπς: Ernst Von Waldenfels: Der Spion, der aus Deutschland kam: Das geheime Leben» des Seemanns Richard Krebs, Aufbau Verlag, Berlin 2002.

8. Σ’ αυτήν τη ψηφοφορία τo κοινοβουλευτικό κομμάτι του Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος είχε περιοριστεί σε 60 βουλευτές επί 129, 18 βουλευτές ήταν στη φυλακή, άλλοι ήταν στην εξορία στο εξωτερικό ή είχαν θεληματικά αποσυρθεί από την πολιτική και συνταξιοδοτηθεί.

9. Cité par Gilbert Badia, Histoire de I' AlIemagne contemporaine, op.cit. p.59.

10. Μόνο ένας από τους 422 ηγέτες του ΚΚ Γερμανίας θα λιγοψυχήσει. Ο Ερνεστ Τόργκλερ ήταν συγκατηγορούμενος του Ντιμιτρόφ στην περίφημη δίκη της Λειψίας. Υπέφερε από βαθιά κατάθλιψη στη διάρκεια της δίκης και είχε υιοθετήσει ατομική γραμμή άμυνας, αρνούμενος και θεωρώντας «αυτοκτονική» την υπόδειξη του Κόμματος να κατηγορηθούν οι ναζί για τον εμπρησμό του Ράιχσταγκ. Διαγράφηκε από το ΚΚ Γερμανίας το 1935, αποφυλακίστηκε το 1936, έγινε εμπορικός αντιπρόσωπος ως την έναρξη του πολέμου, στη διάρκεια του οποίου δέχτηκε μια θέση σε κάποιο υπουργείο. Τέλειωσε τη ζωή του στη Δυτική Γερμανία... ως μέλος του Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος. Cf Gilbert Badia: «Feu au Reichstag - L' acte de naissance du régime nazi», Editions Sociales, collection Problèmes, Paris, 1983, pp. 245-248.

11. Αναφορά της υπηρεσίας πληροφοριών της 18 Μάη του 1933 (J.C.5.A. 4509) που ξέθαψε η ιστορικός Annie Lacroix-Riz.

12. Το 1932 το ΚΚ Γερμανίας έβγαινε από μια περίοδο εκκαθαρίσεων. Το 4-5% των μελών του ήταν στο Κόμμα από την ίδρυσή του -δώδεκα χρόνια πριν- και πάνω από 40% λιγότερο από ένα χρόνο.

ΑΝΤΑΡΣΥΑ: Και στο βάθος ψήφος...1- 2και3

 ΑΝΤΑΡΣΥΑ: Και στο βάθος ψήφος...

Για την φωτοσοπιά: Fadomduck2

Στην αρχή είδαμε τον τίτλο στο MAO.gr, και λέμε δεν μπορεί, κάποιο λάθος θα έχει γίνει, έτσι όπως μας κοιτούσε (ο τίτλος ντε) αγέρωχος και «χοντροχτυπημένος»:

Μαζί στην απαγορευμένη πορεία, μαζί και στις ευρωεκλογές

Κοιτάμε λοιπόν παρακάτω στο άρθρο που ο παραπάνω υπέρτιτλος στεφανώνει περήφανα, και διαβάζουμε:

Την εκτίμηση ότι η πρωτοβουλία των οργανώσεων της Αριστεράς να αψηφήσουν την απαγόρευση της πορείας στις 8 Ιανουαρίου 2014 είχε ευρύτερη απήχηση και σημασία κάνει η Κεντρική Συντονιστική Επιτροπή της ΑΝΤΑΡΣΥΑ με ανακοίνωσή της. Μάλιστα, στις δυνάμεις που συμφώνησαν να πορευτούν κάτω από τις συνθήκες αυτές, η συμμαχία της αντικαπιταλιστικής Αριστεράς βλέπει την πρόθεση για μια ευρύτερη συμπόρευση στην προοπτική των ευρωεκλογών και όχι μόνο.

Όπως τονίζει χαρακτηριστικά, «εκτιμούμε ότι η συνδιοργάνωση της διαδήλωσης από ΑΝΤΑΡΣΥΑ, ΕΕΚ, ΟΚΔΕ, Σχεδιο Β’ και με διακριτό κάλεσμα από ΡΟΣΙΝΑΝΤΕ και η συντροφική και συνεπής κοινή στάση απέναντι στην απαγόρευση, αποτελεί θετικό πρόκριμα τόσο για την οικοδόμηση Πρωτοβουλίας ενάντια στην ΕΕ του κεφάλαιου, του ρατσισμού και των ιμπεριαλιστικών επεμβάσεων, όσο και για την πορεία της μετωπικής πολιτικής συμπόρευσης των δυνάμεων της αντικαπιταλιστικής, αντιϊμπεριαλιστικής, αντιΕΕ αριστεράς». 

Περαιτέρω, η ΑΝΤΑΡΣΥΑ διαπίστωσε ότι η αποφασιστικότητα απέναντι στην απαγόρευση που επέδειξαν οι δυνάμεις αυτές «είχε ευρύτερη απήχηση και στον κόσμο της κοινοβουλευτικής αριστεράς, που προβληματίζεται για τον περιορισμό των αντιδράσεων από το ΚΚΕ και το ΣΥΡΙΖΑ σε αποχή από τις επίσημες φιέστες και την κραυγαλέα απουσία τους από το δρόμο».

Στην ιστοσελίδα της ΑΝΤΑΡΣΥΑ όλη η σχετική ανακοίνωση.
___________
Μια πρώτη παρατήρηση που είναι κραυγαλέα:

Στην κανονική ανακοίνωση της ΑΝΤΑΡΣΥΑ που μας παραπέμπει το ΜΑΟ, πουθενά δεν γίνεται λόγος για ευρωεκλογές!

Υπό άλλες συνθήκες θα μιλάγαμε για κατάφωρη διαστρέβλωση των θέσεων της ΑΝΤΑΡΣΥΑ, αλλά έλα ντε που οι διαχειριστές του εν λόγω μπλογκ μόνο άσχετοι με την ΑΝΤΑΡΣΥΑ δεν είναι...

Οπότε μπορούμε βάσιμα να συμπεράνουμε πως οι συντάκτες του ΜΑΟ απλά λένε χύμα για άλλη μία φορά, αυτό που η ίδια η ΑΝΤΑΡΣΥΑ δεν μπορεί, χωρίς να χάσει το «αριστερίστικο» προφίλ της απέναντι στην (ό,ποια)μάζα, της πολιτικά άπειρης νεολαίας που την ακολουθεί.

Αυτή η υπόθεση επιβεβαιώνεται και από την ανάγνωση του επίσημου κείμενου της ίδιας της ΑΝΤΑΡΣΥΑ και τα όσα από αντιφατικά μέχρι λογικά παράδοξα αναγράφονται σε αυτό.
Διαβάζουμε:

[...]Εκτιμούμε ότι η συνδιοργάνωση της διαδήλωσης από ΑΝΤΑΡΣΥΑ, ΕΕΚ, ΟΚΔΕ, Σχεδιο Β’ και με διακριτό κάλεσμα από ΡΟΣΙΝΑΝΤΕ και η συντροφική και συνεπής κοινή στάση απέναντι στην απαγόρευση, αποτελεί θετικό πρόκριμα τόσο για την οικοδόμηση Πρωτοβουλίας ενάντια στην ΕΕ του κεφάλαιου, του ρατσισμού και των ιμπεριαλιστικών επεμβάσεων, όσο και για την πορεία της μετωπικής πολιτικής συμπόρευσης των δυνάμεων της αντικαπιταλιστικής, αντιϊμπεριαλιστικής, αντιΕΕ αριστεράς. Με τόλμη και αποφασιστικότητα στα πολιτικά προτάγματα και τις μορφές, με μαχητικότητα στο δρόμο, με συγκρουσιακό περιεχόμενο.[...]

Και αρχίζουμε τον σχολιασμό από το ελλάσων:

Μα λένε για «αντικαπιταλιστική, αντιϊμπεριαλιστική, αντιΕΕ αριστερά», οπότε προφανώς για την ΑΝΤΑΡΣΥΑ θα πρέπει να υπάρχει και κάποια «φιλοκαπιταλιστική, φιλο ΕΕ, και φιλοιμπεριαλιστική αριστερά» την οποία όμως δεν κάνει τον κόπο να την κατονομάσει στην συνέχεια αυτού ή άλλου κείμενου της, οπότε και μας αφήνει στο σκοτάδι για την κομματική της ταυτότητα, πράγμα πάρα πολύ κακό γιατί σημαίνει, ή πως μπαρουφολογεί, ή πως καλύπτει με την σιωπή της αυτήν την «φιλοκαπιταλιστική, φιλο ΕΕ, και φιλοιμπεριαλιστική αριστερά».

Μία ακόμη εύλογη απορία είναι γιατί στην «αντικαπιταλιστική, αντιϊμπεριαλιστική, αντιΕΕ αριστερά», δεν περιλαμβάνονται και τα δύο Μ-Λ τουλάχιστον. Μάλλον είναι πολύ «σταλινικοί» να υποθέσουμε;

Ας δούμε όμως λίγο και αυτούς που χωράνε, και που καλούνται σε μέτωπο «Πρωτοβουλίας ενάντια στην ΕΕ του κεφάλαιου, του ρατσισμού και των ιμπεριαλιστικών επεμβάσεων,»

Ασφαλώς για αρχή η ίδια η ΑΝΤΑΡΣΥΑ. Είναι όμως έτσι;

Γιατί εδώ βλέπουμε τον κ.Πέτρο Κωσταντίνου, εκλεγμένο δημοτικό σύμβουλο, μέλος και εκπρόσωπο της ΑΝΤΑΡΣΥΑ, όχι απλά να μην τάσεται ενάντια, αλλά αντίθετα να προπαγανδίζει μια ιμπεριαλιστική επέμβαση στην Συρία, και μάλιστα καμαρώνοντας μπροστά από τις σημαίες των αμερικανοεξοπλισμένων και πληρωμένων από την Σ.Αραβία μισθοφόρων που έχουν κάνει την χώρα οικόπεδο...

Οι Ροζινάντηδες πάλι, είναι αυτοί οι τόσο συνεπείς αντιιμπεριαλιστές που δύο χρόνια πριν, υπό την πολιτική πίεση του ΣΥΡΙΖΑ, και με κάτι τραγελαφικά προσχήματα, τον ακολούθησαν στην αποχώρηση του από την διαδήλωση στην Ισραηλινή πρεσβεία της οποίας την απαγόρευση είχε σπάσει (και όχι αναγγείλει ότι ΘΑ σπάσει) το ΚΚΕ.

Αυτό πάλι, ΔΕΝ είναι φωτοσοπιά...

Για το πλαν-μπί του Αλαβάνου, η κουβέντα μου φένεται από μόνη της σουρεαλιστική.
Θα κάνεις αντι-ιμπεριαλιστικό μέτωπο με τον άνθρωπο που ύπηρξε μεγαλοστέλεχος και ηγέτης ενός κόμματος το οποίο έχει κρατήσει «ευμενή ουδετερότητα», όταν δεν έβαζε ανοιχτά πλάτη υιοθετώντας το σύνολο της ιμπεριαλιστικής προπαγάνδας, σε όλες ανεξαιρέτως τις ιμπεριαλιστικές επεμβάσεις;

Φυσικά εάν είσαι τόσο αντιιμπεριαλιστής όσο η ΑΝΤΑΡΣΥΑ και οι Ροζινάντηδες, μάλλον μπορείς. Ή πιό σωστά μόνο με κάτι τέτοιους μπορείς...

Συνεχίζεται...

 ΑΝΤΑΡΣΥΑ: Και στο βάθος ψήφος... #2

Συνέχεια από το προηγούμενο

Για τις φωτοσοπιές fadomduck2

Τον «αντιιμπεριαλισμό» τους λοιπόν τον είδαμε. Ας δούμε και τον «αντικαπιταλισμό» τους τώρα.

Αρχικά η ίδια η λέξη δεν σημαίνει απολύτως τίποτε, αφού δεν είναι δυνατόν να είσαι «αντικαπιταλιστής» χωρίς να είσαι κομμουνιστής. Τα μέσα παραγωγής, ή ατομική ιδιοκτησία θα είναι, ή κοινωνική. Η παραγωγή η ίδια, ή θα είναι άναρχη και εμπορευματική, ή κεντρικά σχεδιασμένη για τις ανάγκες της κοινωνίας. Εάν πιστεύεις στα πρώτα δεν είσαι «αντικαπιταλιστής», αφού δέχεσαι τις βασικές καπιταλιστικές αρχές οικονομικής λειτουργίας, και εάν πιστεύεις στα δεύτερα είσαι κομμουνιστής. Ο «αντικαπιταλισμός» λοιπόν, που ακριβώς κολλάει;

Η μόνη λογική εξήγηση που απομένει είναι πως ο όρος χρησιμοποιείται ως ευφημισμός του μικροαστικού σοσιαλισμού, τον οποίο πρεσβεύει τόσο η ΑΝΤΑΡΣΥΑ, όσο και αρκετοί εκ των δυνητικών συμμάχων της. Το πόσο «αντικαπιταλιστικές» είναι αυτές οι αντιλήψεις δε, το έχει απαντήσει ο Μαρξ στον Προυντόν πριν κανένα ενάμισυ αιώνα, οπότε θεωρώ περιττό να επανερχόμαστε.

Μόνη παρατήρηση εδώ είναι πως βλέπουμε ήδη τα όρια του «αντικαπιταλισμού» και των Ροζινάντηδων.

Την υπόθεση μας αυτή (περί συνώνυμου του «μικροαστικού σοσιαλισμού») επιβεβαιώνει και το λογότυπο της ΑΝΤΑΡΣΥΑ, αλλά σε αυτό θα επανέλθουμε.

Για το πόσο «αντικαπιταλιστική» είναι η ίδια ΑΝΤΑΡΣΥΑ που καλεί σε «αντικαπιταλιστικό», εκτός των άλλων, μέτωπο, δεν χρειάζεται να πούμε και πολλά.

Ο πολιτικός της λόγος που στρέφεται πότε ενάντια στο «μνημόνιο» και πότε ενάντια στην «κυβέρνηση», και πιο πρόσφατα και ενάντια στην Ε.Ε. (αλλά ποτέ ενάντια στο καπιταλιστικό σύστημα) είναι αρκετά διαφωτιστικός για το ζήτημα.

Χαρακτηριστική είναι ακόμη η κριτική που κάνει στο ΚΚΕ επειδή το τελευταίο συνδέει την πάλη ενάντια στην ΕΕ με (άκουσον-άκουσον!) την ...σοσιαλιστική προοπτική! Τόσο «αντικαπιταλιστές» που ούτε να ακούσουν για σοσιαλισμό δεν θέλουν!

Αντίθετα άλλες έννοιες, όπως την «αριστερή (αστική) κυβέρνηση», μια χαρά τις συζητάνε, και τι ωραία τις προωθούν...

Για την Τρίτη δύναμη του «αντικαπιταλιστικού μετώπου» που προτείνει η ΑΝΤΑΡΣΥΑ τώρα, του «σχέδιου βού», δεν έχουμε να πούμε και πολλά. Για τον «αντικαπιταλισμό» του Αλαβάνου ισχύει ότι και για τον «αντιιμπεριαλισμό» του.

Ο άνθρωπος δεν είναι χθεσινός στην πολιτική. Έχει πρωτοστατήσει μάλιστα στην προσπάθεια διάλυσης του Κομμουνιστικού Κόμματος ως «περιττού στον καιρό μας», και έχει υπάρξει επί πολλά χρόνια μεγαλοστέλεχος και ηγέτης ενός πολιτικού σχηματισμού που μόνο «αντικαπιταλιστικό» δεν μπορείς να τον πεις...

Το «αντικαπιταλιστικό, αντιιμπεριαλιστικό, αντι-ΕΕ μέτωπο» λοιπόν, αποδεικνύεται πως ούτε ιδιαίτερα «αντιιμπεριαλιστικό», ούτε ιδιαίτερα «αντικαπιταλιστικό» δεν είναι...

Θα δούμε στην συνέχεια αν είναι και «αντι-ΕΕ», και πάνω σε ποια βάση...

 ΑΝΤΑΡΣΥΑ: Και στο βάθος ψήφος... #3

Συνέχεια από τα προηγούμενα (1+2)

Το «αντι-ΕΕ» μέτωπο:
 

Υπάρχουν και μη "αντικαπιταλιστικές" αντι-ΕΕ απόψεις...

Να αρχίσουμε εδώ με μία ερώτηση:

-Είναι δυνατόν να υπάρξει ένα «αντι-ΕΕ» μέτωπο που να ΜΗΝ είναι ούτε «αντικαπιταλιστικό» ούτε «αντιιμπεριαλιστικό»;

(γιατί όπως είδαμε στα δύο πρώτα, το μέτωπο που προτείνει η ΑΝΤΑΡΣΥΑ δεν την περνάει την βάση…)

Σαφέστατα και είναι δυνατόν να υπάρξει. Υπάρχουν αντι-ΕΕ ακόμη και ακροδεξιές δυνάμεις σε όλη την Ευρώπη, ενώ και στην Ελλάδα το επίσης ακροδεξιό κόμμα του Καμένου, αμφισβητεί την χρήση του Ευρώ μεν, αλλά όχι και την συμμετοχή της χώρας στο ΝΑΤΟ π.χ., ή πολύ περισσότερο τον καπιταλισμό τον ίδιο.

Είδαμε στα δύο προηγούμενα σημειώματα πως το «αντικαπιταλιστικό, αντιιμπεριαλιστικό και αντι-ΕΕ μέτωπο» της ΑΝΤΑΡΣΥΑ, απέχει αρκετά από το να μπορεί να θεωρηθεί «αντικαπιταλιστικό» και «αντιιμπεριαλιστικό».

Είναι όμως πραγματικά αντι-ΕΕ τουλάχιστον;

Θα αρχίσουμε και εδώ από τα πολύ εύκολα, και συγκεκριμένα από την «Ροσινάντε».

-Πόσο αντι-ΕΕ δηλαδή μπορεί να είναι κάποιος αναρχικός;

Πιο σωστά, μπορεί κάποιος αναρχικός να είναι συνεπής στην ιδέα της ενύσχισης του («απόλυτου εχθρού») εθνικού κράτους έναντι υπερεθνικών θεσμών, χωρίς να μπερδέψει τα ιδεολογικά μπούτια του;

Ή, με δεδομένο πως η ΕΕ είναι ιμπεριαλιστική συμμαχία, υπάρχει ποτέ περίπτωση να κατανοήσει ποτέ αναρχικός την έννοια του ιμπεριαλισμού, με περισσότερες πιθανότητες από το να κατανοήσει εσκιμώος την έννοια «θάνατος από θερμοπληξία»;

Τα ερωτήματα ρητορικά βεβαίως, και δείχνουν το πόσο σαθρές είναι οι βάσεις του προτεινόμενου μετώπου, σε αυτό τουλάχιστον το κομμάτι του.

Για τον μεσιέ Αλαβάνο και πάλι δεν θα πούμε πολλά. Απλά να σημειώσουμε πως η «αντικαπιταλιστική», «αντιιμπεριαλιστική» και «αντι-ΕΕ» «μεταστροφή» του, είναι λαμβάνοντας υπόψην τον πρότερο πολιτικό του βίο, τόσο πειστική όσο η «αριστερή» στροφή του Κοτσακά για παράδειγμα…

Η ίδια όμως η ΑΝΤΑΡΣΥΑ εν τέλη, πόσο πραγματικά αντι-ΕΕ είναι;

Θα προσπεράσουμε την εντελώς θολή θέση που είχε μέχρι πρότινος («έξω από το ευρώ –ρήξη με την ΕΕ» -δηλαδή τι «ρήξη»; αναρωτιέται ο μη-μυημένος στην ΑΝΤΑΡΣΥώτικη φρασεολογία, -θα τους κρατάμε μούτρα;), και θα πούμε πως η σημερινή τους καθαρή θέση για «έξοδο από την ΕΕ» είναι αποτέλεσμα ιδεολογικών διεργασιών και όχι συγκυριακή.

Πόσο συνεπής μπορεί να είναι αυτή η θέση όταν εκφράζεται παράλληλα με το σπρώξιμο του ΣΥΡΙΖΑ προς την κυβέρνηση και την συνεργασία σε όλους τους μαζικούς χώρους με την πιό συνεπή (μαζί με την παραδοσιακή δεξιά) ευρωενωσιακή πολιτική παράταξη της χώρας διαχρονικά;

Πόσο συνεπής μπορεί να είναι αυτή είναι αυτή η θέση όταν σε αντι-ΕΕ διαδήλωση συμμετέχουν στελέχη της πιό πάνω παράταξης;

Και πόσο συνεπής αντι-ευρωενωσιακός μπορεί να είναι κάποιος που στην ανακοίνωση του βάζει εσκεμένα στην ίδια μοίρα επάνω σε αυτό το ζήτημα τους ευρωλάγνους του «είμαστε πιο ευρωπαϊστές και από τους νεοφιλελεύθερους» και του «δεν είμαστε τρελλοί να φύγουμε από το ευρώ», με το ΚΚΕ, το μόνο κόμμα που έχει επίσης διαχρόνικα κρυστάλινη, εντιευρωενωσιακή θέση από τότε που η ΕΕ ήταν ακόμη ΕΟΚ και το ίδιο παράνομο εντός της ΕΔΑ;

Όταν δηλαδή προσπαθεί να δημιουργήσει θολούρα ακόμη και γύρω από το πεντακάθαρο του ποιες είναι είναι και ποιες όχι, οι ευρωενωσιακές πολιτικές δυνάμεις;

Ρητορικά και αυτά τα ερωτήματα βεβαίως…

Είδαμε πιο πάνω πως το «αντικαπιταλιστικό, αντιιμπεριαλιστικό και αντι-ΕΕ μέτωπο» που προτείνει η ΑΝΤΑΡΣΥΑ δεν μπορεί να πληρεί τους όρους για τίποτα από τα τρία αυτά χαρακτηριστικά. Τότε σε τι μέτωπο ακριβώς καλεί;

Μα σε αυτό που έλεγε το ΜΑΟ από την αρχή, και που καθόλου δεν παραποίησε τελικά τις θέσεις της ΑΝΤΑΡΣΥΑ:

Σε πολιτικό μέτωπο με ορίζοντα τις ευρωεκλογές και με αφορμή μια συμβολική (με την έννοια πως ποτέ δεν προσπάθησε ή διανοήθηκε να σπάσει την απαγόρευση) συγκέντρωση την μέρα μιας απαγόρευσης των διαδηλώσεων στην Αθήνα.

Υπό αυτό το πρίσμα είναι όλα ευεξήγητα.

Αλλά για αυτά στην επόμενη συνέχεια…

Ο ρόλος της εμπορικής πίστης στον καπιταλισμό και τι γίνεται όταν αυτή χάνεται

 Ο ρόλος της εμπορικής πίστης στον καπιταλισμό και τι γίνεται όταν αυτή χάνεται

Στον κεφαλαιοκρατικό τρόπο παραγωγής από τα πρώτα στάδια της εμφάνισης του και στις μέρες μας ακόμη περισσότερο θεμελιώδες ρόλο στην λειτουργία και την ανάπτυξη του παίζει η πίστη.

Κάθε μέρα ακούμε αυτή τη λέξη , πίστη, πιστωτής, πίστωση κτλ. Η πίστη στον καπιταλισμό είναι ο ακρογωνιαίος λίθος του που όταν κλονιστεί, το σύστημα παύει πλέον να λειτουργεί ομαλά και μπαίνει σε φάση κρίσης, μέχρις ότου η πίστη να αποκατασταθεί ξανά οπότε το καπιταλιστικό σύστημα ξαναμπαίνει σε μια ομαλή φάση λειτουργίας.

Τι σημαίνει όμως πίστη  στον καπιταλιστικό τρόπο ανάπτυξης και πως αυτή βοηθά να αναπτυχθεί και να εξελιχθεί ο καπιταλιστικός τρόπος παραγωγής; Θα προσπαθήσουμε να κάνουμε κατανοητή αυτή την έννοια μέσα από μερικά παραδείγματα

Ας υποθέσουμε λοιπόν πως έχουμε έναν πωλητή – μαγαζάτορα που πουλάει ας πούμε πλαστικές λεκάνες. Αυτός λοιπόν όταν παραλαμβάνει από τον έμπορο μια παρτίδα από λεκάνες του δίνει ένα χρεόγραφο, μια επιταγή πχ που λήγει σε δυο μήνες. Η επιταγή αυτή δεν είναι χρήμα αλλά μια υπόσχεση. Με αυτό το χαρτί υπόσχεται ο πωλητής πως σε δυο μήνες θα πουλήσει το εμπόρευμα και θα του δώσει τότε  τα χρήματα του. Με την σειρά του έμπορος αποδέχεται το χρεόγραφο αυτό διότι πιστεύει τον πωλητή πως πράγματι σε δυο μήνες θα ξεπουλήσει το εμπόρευμα και θα χει τα χρήματα. Με την σειρά του τώρα ο έμπορος δίνει αυτήν επιταγή στον εισαγωγέα για να παραλάβει το εμπόρευμα.

 Δίνοντας του την επιταγή προφανώς ούτε αυτός του δίνει χρήματα αλλά μια υπόσχεση ότι σε δυο μήνες που θα έχει στην διάθεση του τα χρήματα θα εξοφλήσει. Ο εισαγωγέας λοιπόν  εμπιστεύεται και τον έμπορο και τον πωλητή και παίρνει την επιταγή. Ο εισαγωγέας τώρα , με την σειρά του δίνει αυτή την επιταγή στον εξαγωγέα μιας άλλης χώρας, που φτιάχνονται οι λεκάνες, και του λέει. Όταν ο πωλητής πουλήσει τις λεκάνες και πάρει τα χρήματα , θα τα δώσει στον έμπορο, ο έμπορος σε μένα και εγώ σε σένα.  Ο εξαγωγέας τον εμπιστεύεται και παίρνει την επιταγή. Αυτός με την σειρά του θα την δώσει στον βιομήχανο που παράγει τις λεκάνες κι ο βιομήχανος σ αυτόν με τις πρώτες ύλες.

Όπως βλέπουμε σε αυτό το παράδειγμα διενεργήθηκε ένας ολόκληρος οικονομικός κύκλος χωρίς να χρειαστούν χρήματα. Όλος ο κύκλος έγινε βασισμένος πάνω σε μια επιταγή, δηλαδή πάνω σε μια υπόσχεση. Με λίγα λόγια ο οικονομικός κύκλος του παραδείγματος έγινε χωρίς ανταλλαγή εμπορεύματος με χρήματα αλλά βασισμένος πάνω στην εμπορική πίστη.

Αυτό το πράγμα στον καπιταλισμό γίνεται κάθε μέρα, εκατομμύρια φορές την μέρα όταν αυτός βρίσκεται σε φάση ομαλής λειτουργίας και είναι πολύ σπουδαίο γι αυτόν. Ας δούμε γιατί είναι πολύ σπουδαίο.

Καταφέρνοντας να διαγράψεις έναν οικονομικό κύκλο χωρίς λεφτά ουσιαστικά αυτό που κάνεις είναι να κινήσεις ένα προϊόν από την παραγωγή ως την κατανάλωση του χωρίς να χρειαστεί ν αντλήσεις χρήματα από την κοινωνία. Με τον τρόπο αυτό εξοικονομούνται χρήματα που μπορούν να χρησιμοποιηθούν για άλλες οικονομικές δραστηριότητες οι οποίες δεν θα γίνονταν ή θα γίνονταν με καθυστέρηση εάν δεν υπήρχαν τα χρήματα αυτά, άρα με τον τρόπο αυτό εξουδετερώνεις ένα χαλινάρι της καπιταλιστικής ανάπτυξης δηλ την έλλειψη ρευστότητας. Ας δούμε όμως τι λέει και κάποιος επίκαιρος φιλόσοφος γι αυτό το θέμα ….

….Προηγούμενα («Τό Κεφάλαιο» Βιβλίο I . κεφ. ΠΙ, 3, β) έδειξα, πώς από την απλή εμπορευματική κυκλοφορία αναπτύσσεται ή λειτουργία του χρήματος σαν μέσου πληρωμής και μαζί μ' αυτήν αναπτύσσεται μια σχέση πιστωτή και οφειλέτη ανάμεσα στους εμπορευματοπαραγωγούς και εμπορευματεμπόρους. Με την ανάπτυξη τού εμπορίου και του κεφαλαιοκρατικού τρόπου παραγωγής, ο όποιος παράγει, παίρνοντας υπόψη μόνο την κυκλοφορία, αύτή ή φυσική βάση τού πιστωτικού συστήματος διευρύνεται, γενικεύεται, τελειοποιείται.

Έν γένει το χρήμα λειτουργεί εδώ μόνο σαν μέσο πληρωμής, δηλαδή το εμπόρευμα πουλιέται όχι έναντι χρήματος, αλλά έναντι μιας γρα­πτής υπόσχεσης πληρωμής σε μια καθορισμένη προθεσμία.

 Αυτές τ ι ς υποσχέσεις πληρωμής μπορούμε για λόγους συντομίας να τις συμπε­ριλάβουμε όλες στη γενική κατηγορία των συναλλαγματικών. "Ως τη μέρα της λήξης και της πληρωμής τους αυτές οι ίδιες οι συναλ­λαγματικές κυκλοφορούν με τη σειρά τους επίσης σαν μέσα πληρω­μής και αποτελούν το καθεαυτό εμπορικό χρήμα. Στο βαθμό, πού συμψηφίζονται τελικά με την ισοστάθμιση απαιτήσεων και χρεών, λειτουργούν απόλυτα σαν χρήμα, γιατί δεν ακλουθεί μετά κανενός είδους τελική μετατροπή σε χρήμα. "Όπως αυτές οι αμοιβαίες προκαταβολές των παραγωγών και των έμπορων μεταξύ τους απο­τελούν την αληθινή βάση της Πίστης, έτσι το. κυκλοφοριακό τους όργανο, η συναλλαγματική, επιτελεί τη βάση του καθεαυτού πιστωτικού χρήματος, των τραπεζογραμματίων κλπ. Αυτά τα τελευταία

δεν βασίζονται στη χρηματική κυκλοφορία, είτε πρόκειται για μεταλ­λικό χρήμα είτε για κρατικό χαρτονόμισμα, αλλά πάνω στην κυκλο­φορία των συναλλαγματικών.

Κάρλ Μάρξ , τα κεφάλαιο τόμος 3

Ας δούμε τώρα και μ ένα άλλο παράδειγμα πως η πίστη μπορεί να βοηθήσει τον κεφαλαιοκρατικό τρόπο παραγωγής να αναπτυχθεί.

Ας υποθέσουμε λοιπόν πως έχουμε έναν επιχειρηματία, έναν κεφαλαιοκράτη, ο οποίος διαθέτει ας πούμε 100.000 ευρώ για να στήσει ένα εργοστάσιο που θα φτιάχνει κινητά τηλέφωνα. Αυτός με τα 100.000 του χιλιάρικα μπορεί να φτιάξει εργοστάσιο που θα παράγει κινητά μέτριας προς χαμηλής ποιότητας. Τι κάνει λοιπόν; Βρίσκει 100 ας πούμε άτομα και τους πείθει να του δώσουν από 1000 ευρώ ο καθένας, να του δώσουν δηλ κάποιες από τις καταθέσεις τους, λέγοντας τους πως με τα χρήματα αυτά θα φτιάξει ένα πολύ μεγάλο εργοστάσιο που θα παράγει πολύ σύγχρονα κινητά και πως μεσοπρόθεσμα τα χίλια αυτά ευρώ που έδωσαν θα αποδώσουν και αλλά χίλια. Τους πείθει λοιπόν κι αυτοί οι 100 του δίνουν από 1000 ευρώ ο καθένας κι αυτός τους δίνει ένα χαρτί, μια μετοχή, η οποία επί της ουσίας είναι μια υπόσχεση πως στο μέλλον αυτοί θα εισπράξουν πιο πολλά απ όσα έδωσαν.

Έτσι λοιπόν οι κεφαλαιοκράτες μέσω της πίστης χρησιμοποιούν ως κεφάλαιο όχι μόνο τα χρήματα τα δικά τους αλλά και της υπόλοιπης κοινωνίας , χρησιμοποιούν και τα χρήματα των καταθετών που έως τώρα δεν χρησιμοποιούνταν ως κεφάλαιο προς επένδυση.

Τι γίνεται όμως όταν κλονιστεί η εμπορική πίστη; Γιατί κλονίζεται η πίστη; Πως συνδέονται όλα αυτά με την παγκόσμια καπιταλιστική κρίση; Αυτά είναι ερωτήματα που θα επιχειρήσουμε να απαντήσουμε αμέσως παρακάτω.

‘Όταν η εμπορική πίστη κλονιστεί

Ο κεφαλαιοκρατικός τρόπος παραγωγής όταν βρίσκεται σε φάση ομαλής λειτουργίας ή σε φάση άνθησης επί της ουσίας βρίσκεται σε μια κατάσταση δυναμικής ισορροπίας.

Σε αυτή λοιπόν την στιγμή αυτό που χοντρικά γίνεται είναι ότι η πλειοψηφία των εμπορικών συναλλαγών διενεργείται με πιστωτικό χρήμα (πχ επιταγές) με αποτέλεσμα ο μεγάλος όγκος των νομισμάτων να χρησιμοποιείται για την κατανάλωση αγαθών. Αυτό βέβαια δεν σημαίνει πως και για την κατανάλωση δεν χρησιμοποιείται πιστωτικό χρήμα, το αντίθετο μάλιστα, όμως είναι σαφές πως ο μεγάλος όγκος των νομισμάτων διατίθεται στην κατανάλωση αγαθών.

Τι γίνεται όμως όταν κλονιστεί η εμπορική πίστη; Κατ αρχάς θα πρέπει να πούμε πως η εμπορική πίστη στον καπιταλισμό κλονίζεται όταν το σύστημα φύγει από την φάση της ομαλής λειτουργίας του και μπει σε φάση κρίσης. Δηλαδή η κρίση κλονίζει την εμπορική πίστη και όχι το αντίστροφο.Επίσης οι κρίσεις στον καπιταλισμό είναι ενδογενείς,είναι κρίσεις που φυσιολογικά δημιουργεί ο κεφαλαιοκρατικός τρόπος παραγωγής.Το πώς αυτές γίνονται  πιθανός να το αναπτύξουμε σε επόμενες αναρτήσεις μας διεξοδικά.

Όταν λοιπόν η εμπορική πίστη κλονιστεί τότε σε πολύ μεγάλο βαθμό παύουν οι εμπορικές συναλλαγές επί πίστωση διότι κανένας δεν εμπιστεύεται κανέναν να του δώσει εμπόρευμα αντί πιστωτικού χρήματος. Όλοι θεωρούνται από όλους αναξιόπιστοι και οι εμπορικές συναλλαγές γίνονται σε πολύ μεγάλο βαθμό με πραγματικό χρήμα ( της μετρητοίς). Αυτό λοιπόν το φαινόμενο που παρατηρείται κυρίως στις οικονομικές κρίσεις δημιουργεί έναν καταρράκτη αντιδράσεων με οδυνηρές συνέπειες, όχι για τον καπιταλισμό τον ίδιο, αλλά για τους ανθρώπους που βιώνουν τον καπιταλισμό και τις κρίσεις του.

Τι γίνεται λοιπόν όταν το πιστωτικό χρήμα χάσει την ισχύ του και ο μεγάλος όγκος των εμπορικών συναλλαγών γίνει με πραγματικό χρήμα;

Αυτό που πρώτα απ όλα γίνεται είναι πως μεγάλος όγκος χαρτονομισμάτων μετατοπίζεται από την σφαίρα της κατανάλωσης στην σφαίρα της εμπορικής συναλλαγής. Δηλαδή απορροφούνται επί της ουσίας χρήματα που προορίζονταν για την καταναλωτική διαδικασία και χρησιμοποιούνται πλέον για να διεκπεραιώσουν τις εμπορικές συναλλαγές. Έτσι λοιπόν μοιραία μειώνεται και η καταναλωτική δύναμη των καταναλωτών μιας και αυτοί δεν έχουν τόσα χρήματα όσα πριν για να καταναλώσουν τα αγαθά που παράγονται. Αυτό λοιπόν με τη σειρά του οδηγεί στη μείωση της κατανάλωσης η οποία με της σειρά της οδηγεί σε περαιτέρω κλονισμό της εμπορικής πίστης.

 Έτσι λοιπόν η καπιταλιστική οικονομία μπαίνει σε έναν φαύλο κύκλο που οδηγεί στην καταστροφή μεγάλου μέρους των μέσων παραγωγής και αυτό με τη σειρά του στην εκρηκτική αύξηση της ανεργίας, στην έλλειψη βασικών προϊόντων, σε κοινωνική εξαθλίωση και φτώχεια.

Αυτός ο φαύλος κύκλος κάποια στιγμή τελειώνει, αφού πρώτα όμως καταστρέψει ένα τεράστιο μέρος της παραγωγικής βάσης και αφού οδηγήσει τεράστιο μέρος του πληθυσμού σε οδυνηρές καταστάσεις φτώχειας εξαθλίωσης και απόγνωσης.

Ένα ιστορικό παράδειγμα που δείχνει που μπορούν αυτές οι κρίσεις να οδηγήσουν είναι η μεγάλη οικονομική κρίση του 29 που οδήγησε τελικά στον Δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο και κόντεψε να αφανίσει εξ ολοκλήρου την ανθρωπότητα.

Έτσι λοιπόν μιας και βρισκόμαστε και πάλι στο επίκεντρο μια τέτοιας κρίσης οφείλουμε να γνωρίζουμε την ιστορική μας ευθύνη και να παλέψουμε με όλες τις δυνάμεις έτσι ώστε να απαλλαχτούμε μια και καλή από αυτές τις βάρβαρες κρίσεις και το βάρβαρο σύστημα που τις γεννά.

Με αφορμή τις απολύσεις στα «Πλαστικά Θράκης»

Με αφορμή τις απολύσεις στα «Πλαστικά Θράκης»

Σε απολύσεις 15 εργαζομένων προχώρησε η εταιρεία «Πλαστικά Θράκης», με την αιτιολογία της μείωσης των παραγγελιών σε ένα συγκεκριμένο τμήμα παραγωγής υλικών συσκευασίας, στη μία από τις οκτώ μονάδες που λειτουργεί στην Ξάνθη.

Ο όμιλος «Πλαστικά Θράκης» παράγει τεχνικά υφάσματα και υλικά συσκευασίας. Εχει παραγωγική δραστηριότητα σε 12 χώρες και δίκτυο πωλήσεων σε 80 χώρες. Στις επιχειρήσεις του ομίλου απασχολούνται περίπου 1.600 εργαζόμενοι. Το 50% της παραγωγής γίνεται στα εργοστάσια της Ελλάδας (Ξάνθη, Γιάννενα, Θήβα) στην αγορά της οποίας κατευθύνεται το 15% των προϊόντων. Εκτός από την Ελλάδα, διαθέτει εργοστάσια σε Αυστραλία, Χονγκ Κονγκ, Κίνα, Τουρκία, Βουλγαρία, Ρουμανία, Σουηδία, Νορβηγία, Σκοτία, Σερβία, Ιταλία και ΗΠΑ.
Το Μάρτη του 2010, ο όμιλος ανακοίνωσε ότι ολοκλήρωσε την αναδιοργάνωση των εργοστασίων του στην Ξάνθη, η οποία είχε ξεκινήσει στο δεύτερο τρίμηνο του 2009. Σύμφωνα με τη σχετική ανακοίνωση, «εφεξής η δραστηριότητα του Ομίλου θα διακρίνεται σε δύο κλάδους: Στον κλάδο των Τεχνικών Υφασμάτων και τον κλάδο της Συσκευασίας, περίπου με ισομεγέθη επιμερισμό στα οικονομικά αποτελέσματα και στοιχεία του Ομίλου (...)
Ο κλάδος των τεχνικών υφασμάτων έχει διεθνή προσανατολισμό με το 97% των πωλήσεων να πραγματοποιείται στη διεθνή αγορά. Λειτουργεί μέσω τεσσάρων θυγατρικών εταιρειών του Ομίλου (Thrace Non Wovens & Geosynthetics στην Ξάνθη, Don & Low LTD στη Σκωτία, Thrace Linq Inc και Lumite Inc στις ΗΠΑ). Κύρια προϊόντα του κλάδου είναι τα γεωυφάσματα, οι μεμβράνες μόνωσης και τα τεχνικά υφάσματα για αγροτικές και βιομηχανικές χρήσεις.

Ο κλάδος της συσκευασίας έχει προσανατολισμό την ευρωπαϊκή αγορά με έμφαση τις χώρες της ΝΑ Ευρώπης, της Σκανδιναβίας, του Ηνωμένου Βασιλείου και της Ιρλανδίας. Ειδικότερα, λειτουργεί μέσω δώδεκα εταιρειών του Ομίλου, συμπεριλαμβανομένης της μητρικής εταιρείας στην Ελλάδα, στην Τουρκία, στην Ιρλανδία, στο Ηνωμένο Βασίλειο, στη Σουηδία, στη Νορβηγία, στη Βουλγαρία, στη Ρουμανία και τη Σερβία.
Τα προϊόντα του κλάδου διακρίνονται σε αυτά της συσκευασίας βιομηχανικών προϊόντων και αφορούν κυρίως σάκους, μεγασάκους και φιλμ παλετοποίησης για τη συσκευασία λιπασμάτων, ιχθυοτροφών, ζωοτροφών, καθώς και χημικών και αδρανών υλικών και σε αυτά της συσκευασίας καταναλωτικών προϊόντων, με εφαρμογές στη συσκευασία τροφίμων και χημικών».
Οι απολύσεις γίνονται στο «εργοστάσιο 1» της μητρικής εταιρείας στην Ξάνθη, που παράγει υλικά συσκευασίας. Η εταιρεία βάφτισε τις απολύσεις «οικειοθελείς αποχωρήσεις». Βάζοντας το πιστόλι στον κρόταφο των εργαζομένων, τους ανάγκασε να επιλέξουν αν θα φύγουν τώρα με ένα μικρό «μπόνους», ή θα τους απολύσει σε δύο μήνες με την κανονική αποζημίωση. Συνδικαλιστές καταγγέλλουν ότι την ίδια ώρα που απολύει παλιούς εργαζομένους, η εταιρεία προσλαμβάνει νέους, με τον κατώτερο μισθό των 586 ευρώ και 511 ευρώ μεικτά, για τους πάνω και κάτω από 25 ετών αντίστοιχα.
Σε ανακοίνωση του ομίλου για τα οικονομικά αποτελέσματα του 9μήνου του 2013 (Γενάρης - Σεπτέμβρης), περιέχονται τα εξής στοιχεία: «Σε επίπεδο Ομίλου, τα ενοποιημένα καθαρά κέρδη μετά φόρων και δικαιωμάτων μειοψηφίας μειώθηκαν κατά 42,1% στα 4,2 εκατ. ευρώ σε σχέση με 7,3 εκατ. ευρώ πέρυσι, ενώ ο κύκλος εργασιών διαμορφώθηκε στα 204,4 εκατ. ευρώ σε σχέση με 203,9 εκατ. ευρώ πέρυσι, σημειώνοντας αύξηση της τάξης του 0,2%. Τα μικτά κέρδη υποχώρησαν στα 37,2 εκατ. ευρώ σε σχέση με 40,5 εκατ. ευρώ πέρυσι, με μείωση 8,2% (...)
Κατά τη διάρκεια του τρίτου τριμήνου της τρέχουσας χρήσης, η πορεία και για τους δύο κλάδους δραστηριοποίησης του Ομίλου "Πλαστικά Θράκης" ακολούθησε την ίδια τάση με τα δύο προηγούμενα τρίμηνα, με τον Κλάδο της Συσκευασίας να σημειώνει σημαντική αύξηση του όγκου πωλήσεων και περαιτέρω βελτίωση των περιθωρίων κέρδους, εν αντιθέσει με τον Κλάδο των Τεχνικών Υφασμάτων, όπου η μειωμένη ζήτηση, τόσο στην ευρωπαϊκή, όσο και στην αμερικάνικη αγορά, λόγω κυρίως της επιβράδυνσης των δημοσίων επενδύσεων, οδήγησε σε μείωση του όγκου πωλήσεων και συμπίεση των περιθωρίων κέρδους».

Επενδύσεις σε καιρό κρίσης

Είναι φανερό ότι παρά τα σκαμπανεβάσματα στην κερδοφορία της, εξαιτίας και της καπιταλιστικής κρίσης, η εταιρεία δεν απολύει επειδή αντιμετωπίζει πρόβλημα επιβίωσης ή κατακρήμνισης των κερδών της. Απόδειξη γι' αυτό είναι ότι τη διετία 2010 - 2012, δηλαδή στην καρδιά της κρίσης στην Ελλάδα και σε άλλες καπιταλιστικές οικονομίες, ο όμιλος επέκτεινε τις δραστηριότητές του παγκόσμια.
Οπως αναφέρει στην ιστοσελίδα του, την περίοδο 2010 - 2012 η εταιρεία επικέντρωσε «στον εκσυγχρονισμό των λειτουργιών και τη δημιουργία της οργανωτικής δομής που θα ενισχύσουν την ανάπτυξη του Ομίλου στα πλαίσια της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης. Οι εταιρείες του Ομίλου επεκτείνουν το δίκτυο των πωλήσεών τους σε 80 χώρες για να εξασφαλιστεί η οικονομική ευημερία». Αντίστοιχα, το 2012 «μια νέα εμπορική εταιρεία ιδρύεται στην Κίνα με στόχο τη διείσδυση στην ευρύτερη αγορά της Ασίας».
Δηλαδή, σε συνθήκες κρίσης, ο όμιλος συνέχισε να επενδύει κεφάλαια και να αναπτύσσεται σε αγορές του εξωτερικού, γεγονός που αντανακλάται και στα οικονομικά αποτελέσματα που παρουσιάζει (μέρος της μειωμένης κερδοφορίας οφείλεται στις επενδύσεις κεφαλαίων).
Μάλιστα, το Γενάρη του 2013, η «Πλαστικά Θράκης ΑΒΕΕ» αποφάσισε «την ίδρυση νέας εταιρείας, με την επωνυμία "Θερμοκήπια Θράκης ΑΕ", η οποία εδρεύει στο δήμο Τοπείρου Νομού Ξάνθης και ελέγχεται σε ποσοστό 100% από την ίδια. Αντικείμενο δραστηριότητας της νέας εταιρείας θα είναι η δημιουργία θερμοκηπίων για την παραγωγή ντομάτας με την εφαρμογή της μεθόδου υδροπονικής καλλιέργειας και την αξιοποίηση και χρήση γεωθερμικής ενέργειας. Το ύψος της αρχικής επένδυσης προβλέπεται να ανέλθει σε 1,7 εκατ. ευρώ και εκτιμάται ότι θα υλοποιηθεί εντός του τρέχοντος έτους».
Είναι φανερό ότι ο όμιλος προχωράει σε μια ακόμα εσωτερική αναδιάρθρωση, επεκτείνοντας τις δραστηριότητες σε άλλους τομείς, απ' όπου τα επόμενα χρόνια προσδοκά να αντλήσει μεγαλύτερα κέρδη.
Οι εργαζόμενοι στην Ελλάδα και ιδιαίτερα στη Θράκη, έχουν πείρα από την απώλεια θέσεων εργασίας εξαιτίας της αναδιάρθρωσης επιχειρήσεων, που όχι μόνο επιβίωσαν την περίοδο της κρίσης, αλλά προετοιμάζουν το έδαφος ώστε στη φάση της ανάκαμψης, να σταθούν με καλύτερους όρους στον ανταγωνισμό.
Χαρακτηριστική περίπτωση, εκτός από τα «Πλαστικά Θράκης», είναι η ΑΛΟΥΜΥΛ ΑΕ. Στις αρχές του περασμένου Δεκέμβρη, η εταιρεία ανακοίνωσε την «αναδιοργάνωση της παραγωγικής δραστηριότητας στην Ελλάδα (...) με διακοπή της λειτουργίας του εργοστασίου της Ξάνθης από τις 28/11/2013 για επιχειρησιακούς λόγους και την απασχόληση όλων των εργαζομένων του εργοστασίου της Ξάνθης στην εκμετάλλευση που διατηρεί η εταιρεία στο Κιλκίς, όπου μεταφέρεται, πλέον, το σύνολο της παραγωγικής δραστηριότητάς της στην Ελλάδα».
Οι 100 εργαζόμενοι στο εργοστάσιο της Ξάνθης, βρέθηκαν αντιμέτωποι με το δίλημμα να δουλεύουν 250 χιλιόμετρα μακριά απ' τα σπίτια τους, ή να πάρουν τις αποζημιώσεις με αυξημένο «πριμ», προκειμένου οι απολύσεις τους να χαρακτηριστούν «οικειοθελείς αποχωρήσεις».
Σύμφωνα με τα οικονομικά του στοιχεία, ο όμιλος της ΑΛΟΥΜΥΛ αποτελεί μία από τις ισχυρότερες εταιρείες στον κλάδο του Μετάλλου. Το 2011 κατατάχθηκε (www.icap.gr) στην πρώτη οκτάδα των 20 σημαντικότερων επιχειρήσεων Βασικών Μετάλλων, με συνολικό Ενεργητικό 292 εκατ. ευρώ και συνολικό κύκλο εργασιών 148 εκατ. ευρώ.

Υπάρχει άλλος δρόμος

Με αφορμή το κλείσιμο του εργοστασίου της ΑΛΟΥΜΥΛ, ο «Ριζοσπάστης» είχε γράψει στις 5/12/2013: «Στον καπιταλισμό, το τι παράγει ένα εργοστάσιο ή ένας κλάδος, με τι προτεραιότητες και σε τι ποσότητες, δεν καθορίζονται από τις λαϊκές ανάγκες (...) Κριτήριο του τι και πόσο παράγεται στην άναρχη καπιταλιστική οικονομία είναι το κέρδος του κεφαλαιοκράτη, του "επενδυτή" που λένε με ένα στόμα κυβέρνηση και ΣΥΡΙΖΑ.
Με το ίδιο κριτήριο, ένας όμιλος αναδιαρθρώνεται, κλείνει μονάδες και εργοστάσια, τα μεταφέρει σε άλλες χώρες, επεκτείνεται ή συρρικνώνεται. 'Η ένας "επενδυτής" αποσύρει τα κεφάλαιά του από έναν κλάδο και τα μεταφέρει σε έναν άλλο, απ' όπου προσδοκά μεγαλύτερο κέρδος.
Οσο τα μέσα παραγωγής είναι στα χέρια των καπιταλιστών, η αναρχία, η ανισομετρία και το κονταροχτύπημα των μονοπωλίων για την κυριαρχία στην αγορά θα παρασέρνουν και τους εργάτες. Οι καπιταλιστές θα ανοιγοκλείνουν τα εργοστάσια, αναζητώντας για τα κεφάλαιά τους διέξοδο που θα τους ενισχύσει έναντι των ανταγωνιστών.
Ο καπιταλιστής δε νοιάζεται για την ανεργία, για το γεγονός ότι όταν κλείνει μια επιχείρηση αχρηστεύεται η γνώση/εμπειρία των εργαζομένων, ερημώνουν υποδομές, μηχανήματα κ.τ.λ. Το ζήτημα γι' αυτόν είναι το μέγιστο δυνατό κέρδος. Αυτή είναι η αφετηρία και ο στόχος κάθε του κίνησης. Σ' αυτήν τη βάση διαθέτει και συγκεντρώνει τα μέσα παραγωγής».
Τα συμπεράσματα αυτά ισχύουν αυτούσια για την περίπτωση του ομίλου «Πλαστικά Θράκης». Πρέπει να απασχολήσουν σοβαρά τους εργαζομένους στον όμιλο, στα άλλα εργοστάσια της περιοχής, όλον το λαό της Ξάνθης. Δεν είναι η «κακιά η ώρα», ούτε οι εργατικοί αγώνες που κλείνουν μια επιχείρηση ή φέρνουν απολύσεις. Είναι η ακόρεστη δίψα του καπιταλιστή να βγάλει περισσότερα κέρδη, να πάρει προβάδισμα στον ανταγωνισμό με επιχειρήσεις του ίδιου κλάδου.
Αυτό είναι που πρέπει να καθορίσει τη στάση των εργαζομένων, όσο κι αν η εργοδοσία πάει να δημιουργήσει τετελεσμένα, να καλλιεργήσει τη μοιρολατρία, αξιοποιώντας τους πάντες: Από τους τοπικούς βουλευτές της συγκυβέρνησης και τους εκλεγμένους στην τοπική διοίκηση, μέχρι τους συνδικαλιστές στην πλειοψηφία του σωματείου, που αποδέχτηκε τις απολύσεις.
Κανείς δεν πρέπει να θεωρεί το μεροκάματο σίγουρο, κανείς δεν πρέπει να πιστεύει ότι θα τη γλιτώσει, αν αποδεχτεί να συναρτά τις διεκδικήσεις του με το «ρεαλισμό» της καπιταλιστικής κερδοφορίας, ποντάροντας για τη σωτηρία του στην πολιτική των κομμάτων της διαχείρισης.

Π.

    

ΠΑΡΟΜΟΙΑ ΘΕΜΑΤΑ

29/12/2013

 -- Μεγάλος βαθμός συγκέντρωσης στον κλάδο

5/12/2013

 -- Με αφορμή το «λουκέτο» στην ΑΛΟΥΜΥΛ

9/11/2013

 -- Επιτακτική ανάγκη ο συντονισμός στον όμιλο

9/11/2013

 -- Επιτακτική ανάγκη ο συντονισμός στον όμιλο

25/5/2012

 -- Ετοιμάζει μαζικές απολύσεις

Ολα για την ανάκαμψη...

Ολα για την ανάκαμψη...

Πώς θα εξασφαλιστούν οι όροι ανάκαμψης της καπιταλιστικής οικονομίας; Αυτό ήταν το βασικό περιεχόμενο της ημερίδας που διοργάνωσε ο ΣΕΒ πριν από 2 μέρες (ρεπορτάζ φιλοξενήθηκε στο χτεσινό «Ριζοσπάστη»). Οι ομιλητές επικέντρωσαν σε ορισμένα ζητήματα που αποτελούν αντικείμενο ευρύτερης ενδοαστικής διαπάλης μεταξύ διαφορετικών τομέων της καπιταλιστικής οικονομίας (π.χ. βιομηχανία - τράπεζες κ.λπ.), διαφορετικών κλάδων (π.χ. Μεταποίηση - Ενέργεια - Μεταφορές), αλλά και διαφορετικών επιχειρηματικών ομίλων. Μερικά από αυτά τα ζητήματα που συζητήθηκαν εν συντομία είναι:
-- Η εξασφάλιση όρων για τη χρηματοδότηση των επενδύσεων μέσω τραπεζών και του κράτους, τη διαχείριση αναπτυξιακών προγραμμάτων.
-- Διαμόρφωση προϋποθέσεων για τη ρύθμιση των χρεών των επιχειρηματικών ομίλων στις τράπεζες (βλέπε: «κόκκινα δάνεια») και ταυτόχρονα για τη γρήγορη «εκκαθάριση» υπερχρεωμένων επιχειρήσεων, προώθηση εξαγορών και συγχωνεύσεων.
-- Η εξασφάλιση φτηνής και επαρκούς ενεργειακής κάλυψης (με χρήση όλων των μορφών) για τις επιχειρήσεις.
-- Η προώθηση «αναδιαρθρώσεων στην αγορά εργασίας» με στόχο την εξασφάλιση της ανταγωνιστικότητας του κεφαλαίου.
-- Το άνοιγμα «νέων πεδίων» δράσης του κεφαλαίου.
Οι παραπάνω στόχοι είναι αποκαλυπτικοί για το γεγονός ότι η καπιταλιστική ανάκαμψη προϋποθέτει αναδιανομή υπέρ του κεφαλαίου, διαμόρφωση νέων πεδίων καπιταλιστικής κερδοφορίας, με ό,τι επιπτώσεις αυτό μπορεί να έχει σε εργατικές - λαϊκές ανάγκες, ευνοϊκές ρυθμίσεις για τους κεφαλαιοκράτες (φορολογία, Ενέργεια), που θα πληρώσουν οι εργαζόμενοι και τα φτωχά λαϊκά στρώματα, περαιτέρω αύξηση των κρατικών ελλειμμάτων και αντίστοιχα των χρεών, παγίωση αντιδραστικών αλλαγών στις εργασιακές σχέσεις κ.λπ.

***

Ο Δ. Δασκαλόπουλος, πρόεδρος του ΣΕΒ, στην εισήγησή του στην ημερίδα, ασκώντας κριτική στην κυρίαρχη πολιτική διαχείρισης, πολιτική που διαμορφώνεται στο πλαίσιο της Ευρωζώνης, σημείωσε μεταξύ άλλων:
«Η μνημονιακή συνταγή δεν προσφέρει πια λύσεις. Είναι ένα πρόγραμμα που δεν χρειάζεται πλέον η χώρα μας και δεν δίνει προοπτική στο λαό μας. Και πιστεύω ότι αυτό το ξέρουν και οι Ευρωπαίοι εταίροι μας και το ΔΝΤ που βρίσκονται σε αμηχανία - πολιτική και οικονομική - για το πώς θα αλλάξουν δρόμο.
Η πραγματική έξοδος από την κρίση δεν θα έρθει με το πρόγραμμα της τρόικας, όσο μεγάλη πολιτική ανοχή κι αν επιδείξουν οι δανειστές μας, όση αντοχή κι αν επιδείξει ακόμα ο λαός μας.
Το περιβόητο φως στην άκρη του τούνελ θα φανεί μόνο αν εμείς αποφασίσουμε να δουλέψουμε σκληρά και σοβαρά για να αναγεννηθεί η παραγωγική βάση της χώρας».
Το σύνθημα, λοιπόν, της «παραγωγικής ανασυγκρότησης» περιλαμβάνει την υλοποίηση όλων των προαναφερόμενων αντιλαϊκών στόχων, που αποτελούν προϋποθέσεις για την έξοδο από την κρίση υπέρ του κεφαλαίου. Η κριτική του ΣΕΒ στο μνημόνιο γίνεται από τη σκοπιά ότι δεν ευνοεί την επίτευξη της καπιταλιστικής ανάκαμψης, κριτική που ουσιαστικά υιοθετούν όλες οι δυνάμεις της «αστικής διαχείρισης».

***

ΝΔ και ΣΥΡΙΖΑ «σφάζονται στην ποδιά» του κεφαλαίου σε σχέση με το ποιο μείγμα διαχείρισης θα μπορέσει να εξυπηρετήσει με καλύτερο τρόπο τις αναγκαίες προϋποθέσεις για την ανάκαμψη, με ποιους όρους θα γίνει η διαπραγμάτευση με τους δανειστές. Ανταγωνίζονται στο ποιος υπερασπίζεται την ΕΕ και την Ευρωζώνη. Ανταγωνίζονται για το ποιος θα εξασφαλίσει την πορεία στην ανάκαμψη με «κοινωνική συνοχή» και «πολιτική σταθερότητα». Αλλωστε, η κριτική που ασκεί ο ΣΕΒ στα μνημόνια δεν είναι πολύ μακριά από την κριτική που ασκεί ο ΣΥΡΙΖΑ. Μέρος της το αποδέχεται και η κυβέρνηση γι' αυτό θεωρεί ως αντικείμενο της διαπραγμάτευσης ποιο μέρος του «πλεονάσματος» θα διατεθεί στην ενίσχυση της επιχειρηματικής δραστηριότητας. Δεν είναι τυχαίο ότι ορισμένοι αστοί αναλυτές, όπως ο Μπ. Παπαδημητρίου του ΣΚΑΪ, δεν βρίσκουν στρατηγικές διαφορές ανάμεσα στην αρθρογραφία του Γ. Δραγασάκη και την ανάγκη της διαπραγμάτευσης που θέτει και η κυβέρνηση. Γι' αυτό ασκούν κριτική στον ΣΥΡΙΖΑ για «πολιτικαντισμό» και «αφερεγγυότητα». Ακριβώς επειδή πρόκειται για μείγματα άσκησης οικονομικής πολιτικής, δηλαδή ανάμειξη διαφόρων δόσεων επεκτατικών και περιοριστικών στοιχείων με κοινούς στόχους, οι διαφορές ανάμεσά τους δεν είναι αβυσσαλέες. Αλλωστε, πρέπει να είναι κατανοητό ότι το μείγμα διαχείρισης που επιλέγεται δεν εξαρτάται από την ιδεολογική προσέγγιση του καθενός διαχειριστή αλλά από τη φάση στην οποία βρίσκεται η καπιταλιστική οικονομία. Αλλο μείγμα απαιτείται σε συνθήκες που η κρίση δεν είχε ακόμα φτάσει στο βαθύτερο σημείο της, σε συνθήκες που χρειάζεται απαξίωση κεφαλαίων και άλλο σε συνθήκες που διαμορφώνονται προϋποθέσεις ανάκαμψης της καπιταλιστικής οικονομίας.
Οι εργαζόμενοι δεν μπορεί, λοιπόν, να προσδοκούμε τίποτα από την καπιταλιστική ανάκαμψη και τους διαφόρους επίδοξους διαχειριστές της. Χρειάζεται να διαμορφώσουμε τις προϋποθέσεις για να έρθει ο λαός στην εξουσία, να ανοίξουμε το δρόμο για ανάπτυξη με στόχο την ικανοποίηση των εργατικών - λαϊκών αναγκών, με κοινωνικοποίηση των μονοπωλίων, κεντρικό σχεδιασμό, αποδέσμευση από την ΕΕ, μονομερή διαγραφή του χρέους.

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ Ανθρακες ο ... θησαυρός του υποτιθέμενου ελέγχου της τρόικας

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ

Ανθρακες ο ... θησαυρός του υποτιθέμενου ελέγχου της τρόικας

Οι ενδοαστικές αντιθέσεις αποτυπώνονται όλο και πιο ανάγλυφα στις συζητήσεις για τα πεπραγμένα και το ρόλο της τρόικας

Eurokinissi

Ο ένας μετά τον άλλον, οι αξιωματούχοι της ΕΕ υπεραμύνονται των αποφάσεων που πάρθηκαν για τη διαχείριση της κρίσης, κατά την ακρόασή τους απ' την επιτροπή Οικονομικών και Νομισματικών Υποθέσεων του Ευρωκοινοβουλίου, που ελέγχει τα πεπραγμένα της τρόικας στις χώρες που βρίσκονται σε πρόγραμμα «διάσωσης». Οι ακροάσεις ολοκληρώθηκαν χτες και το πόρισμα της επιτροπής θα παραπεμφθεί για συζήτηση στην Ολομέλεια του Ευρωκοινοβουλίου την άνοιξη.

Για ένα ευρωπαϊκό ΔΝΤ...

Σειρά είχε το βράδυ της Τετάρτης ο διευθύνων σύμβουλος του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας (ESM) Κλάους Ρέγκλινγκ, που χαρακτήρισε αναγκαίες τις παρεμβάσεις της τρόικας, ενώ, απ' τη σκοπιά πάντα των αναγκών της καπιταλιστικής οικονομίας, έκανε λόγο για την ύπαρξη, στο μέλλον, ενός συστήματος εποπτείας δίχως τη συμμετοχή του ΔΝΤ.
Να θυμίσουμε εδώ πως η ίδια η επιτροπή του Ευρωκοινοβουλίου έχει προτείνει τη σύσταση ενός ευρωπαϊκού ... ΔΝΤ. Ο επικεφαλής της Ο. Κάρας παρουσίασε, σε δηλώσεις του, τρεις εκδοχές για το διάδοχο μοντέλο της τρόικας, την οποία χαρακτήρισε «λύση ανάγκης», υπεραμυνόμενος ενός εργαλείου, το οποίο θα αναλαμβάνει δράση, όταν ένα κράτος βρίσκεται ντε φάκτο προ χρεοκοπίας. Οπως είπε, είτε θα πρέπει να αναλάβει το έργο της τρόικας το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο μόνο του, είτε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή μόνη της, είτε ο Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Σταθερότητας να εξελιχθεί σε ένα Ευρωπαϊκό Νομισματικό Ταμείο. Στο πλαίσιο των ενδοαστικών αντιθέσεων που καλά κρατούν, πρόσθεσε πως το ΔΝΤ έχει συνεισφέρει μόνον το 10% από το σύνολο της βοήθειας και μπορεί μεν κάθε μέλος του να έχει δικαίωμα να ζητήσει βοήθεια, ωστόσο απαιτείται ένα ευρωπαϊκό εργαλείο στη βάση του Κοινοτικού Δικαίου.
Ο Κ. Ρέγκλινγκ, πάντως, υπερασπίστηκε το ρόλο της τρόικας στην Ελλάδα, λέγοντας πως «η τρόικα δεν επιβάλλει, αλλά προτείνει μέτρα, αφήνοντας στη διακριτική ευχέρεια των κυβερνήσεων να επιλέξουν» και έφερε ως παράδειγμα την Πορτογαλία, όπου το Συνταγματικό Δικαστήριο απέρριψε μειώσεις συντάξεων και πρότεινε ισοδύναμα μέτρα, τα οποία και εγκρίθηκαν.
Σε ό,τι αφορά τη βιωσιμότητα του χρέους της Ελλάδας σχολίασε πως πρόκειται για «μια ειδική και περίπλοκη περίπτωση, γιατί διαφέρει από προηγούμενες εμπειρίες του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου» και προέβλεψε ότι «οι ιδιώτες επενδυτές που σκέφτονται να επενδύσουν στη χώρα δε θα το κάνουν προς το παρόν για πάνω από δέκα χρόνια... για αυτούς είναι σημαντικό να μην υπάρχει επιβάρυνση από την εξυπηρέτηση χρέους τα επόμενα δέκα χρόνια». Με άλλα λόγια, λέει αυτό για το οποίο διαρρηγνύουν τα ιμάτιά τους δυνάμεις της διαχείρισης στην Ελλάδα, ότι δηλαδή για όσον καιρό δε δημιουργούνται συνθήκες ρευστότητας μέσω του κράτους και των τραπεζώνν οι καπιταλιστές θα δυσκολεύονται να επενδύσουν στην Ελλάδα, γι' αυτό αρκετοί από αυτούς ξιφουλκούν ενάντια στη λιτότητα!

Με τρόικα ή χωρίς, δεδομένη η επιτήρηση

Διαφορετική γνώμη φαίνεται να έχει η γερμανική κυβέρνηση, καθώς χτες ο Μ. Μάιστερ, υφυπουργός Οικονομικών της Γερμανίας, υπερασπίστηκε την τρόικα και, απαντώντας στα σχόλια περί διάδοχου σχήματος, δήλωσε ότι «η τρόικα έχει αποδειχθεί αποτελεσματική, δεν χρειάζεται αλλαγές». Υποστήριξε ακόμα πως «η στρατηγική επίλυσης της κρίσης λειτουργεί, όπως αποδεικνύουν τα παραδείγματα της Ιρλανδίας και της Ισπανίας», απορρίπτοντας το ενδεχόμενο διάλυσης της τρόικας.
Να σημειώσουμε εδώ ότι και η γερμανική εφημερίδα «Suddeutsche Zeitung» εκτιμά πως είναι «μετρημένες οι μέρες της τρόικας». Οπως γράφει: «Στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο κυκλοφόρησε ένα μήνυμα που θα χαροποιήσει τους πολίτες στην Ελλάδα, στην Πορτογαλία και την Κύπρο. Οι μέρες της αμφιλεγόμενης τρόικας (...) είναι μετρημένες».
Το δημοσίευμα συνδέει ευθέως τη διαδικασία από την επιτροπή Οικονομικών Υποθέσεων στο Ευρωκοινοβούλιο με τις διεργασίες για δημιουργία διάδοχου σχήματος, όταν γράφει «στο Στρασβούργο έχει ξεκινήσει, στο πλαίσιο ειδικής επιτροπής, η αξιολόγηση της νομιμοποιητικής βάσης και του ρόλου της τρόικας με τη μετάβαση ενδεχομένως σε ένα διάδοχο μοντέλο». Μάλιστα, παραπέμπει στο φθινόπωρο τις σχετικές αποφάσεις, όταν δηλαδή η ΕΚΤ αναλάβει την εποπτεία των τραπεζών της Ευρωζώνης.
Στα βασικά συμπεράσματα της επιτροπής γίνεται αντιληπτή η ανάγκη, οι διαδικασίες ελέγχου των κρατών - μελών να εξασφαλίζουν την όσο δυνατόν μεγαλύτερη συναίνεση και τη νομιμοποίηση από αιρετά όργανα όπως το Ευρωκοινοβούλιο. Ετσι ώστε να επιτυγχάνονται οι απαραίτητοι συμβιβασμοί, αλλά ταυτόχρονα να διαμορφώνεται επίχρισμα δημοκρατικότητας σε αντιλαϊκές αποφάσεις.
Ετσι, εκτιμάται πως «ο ευρωπαϊκός μηχανισμός καταπολέμησης της κρίσης χρειάζεται υψηλά πρότυπα δημοκρατικής λογοδοσίας, σαφείς διαύλους αναζήτησης ευθυνών, καλύτερη αξιολόγηση των κοινωνικών επιπτώσεων και τη δυνατότητα διόρθωσης των πολιτικών συστάσεων, όταν αυτές αποδεικνύονται ανεπαρκείς».
Ο επικεφαλής της επιτροπής, δηλώνοντας ότι «πρέπει να λάβουμε υπόψη ότι η ΕΕ δεν ήταν έτοιμη, όταν ξέσπασε η κρίση, υστερούσε τόσο σε οικονομικά μέσα όσο και σε εμπειρογνωμοσύνη, επομένως ίσως να μην υπήρχε άλλη λύση εκτός από την τρόικα», υπεραμύνθηκε των ελέγχων στους εθνικούς προϋπολογισμούς, λέγοντας πως σήμερα «έχουμε τους πόρους και τα συστήματα για να ελέγξουμε τους εθνικούς προϋπολογισμούς, οπότε θα πρέπει να κάνουμε χρήση αυτών στο πλαίσιο της συνήθους διαδικασίας της ΕΕ»!

Συστάσεις στο πλαίσιο της ίδιας στρατηγικής

Αλλο μέλος της Επιτροπής, ο Hoang Ngoc υπερασπίστηκε την ενίσχυση του ρόλου του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας και πρόσθεσε πως το Ευρωκοινοβούλιο θα πρέπει να αναβαθμιστεί, ώστε να έχει μεγαλύτερο λόγο στη λήψη αποφάσεων, ιδίως όσον αφορά τους όρους υπό τους οποίους χορηγείται η εκάστοτε χρηματοδοτική συνδρομή. Παίρνοντας θέση στην αντιπαράθεση ΕΕ, κυρίως Γερμανίας, και ΔΝΤ, δήλωσε «η αντιπαράθεση μεταξύ της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και του ΔΝΤ σχετικά με τη χρήση της δημοσιονομικής εξυγίανσης ή της υποτίμησης οδήγησε στην εφαρμογή και των δύο, προκαλώντας τεράστια ζημιά».
Μάλιστα, ο Philippe Lamberts πρόσθεσε ότι στο πλαίσιο ενός μελλοντικού συστήματος «πυρόσβεσης», το Κοινοβούλιο θα πρέπει να είναι σε θέση να δίνει στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή ευρεία εντολή για δράση! Για το θεαθήναι πρόσθεσε και ότι θα πρέπει «να έχει το δικαίωμα να ζητεί από αυτή να προβεί σε αλλαγές ή ακόμη και τον πλήρη επανασχεδιασμό συγκεκριμένου χάρτη πορείας για τις μεταρρυθμίσεις».
Τέλος καλό, λοιπόν, όλα καλά, με τα μέλη της επιτροπής να εκφράζουν τη λύπη τους για τη δυσκολία να καταλογιστεί οποιουδήποτε είδους ευθύνη σε κάποιο συγκεκριμένο παράγοντα ή θεσμικό όργανο. Η εξέλιξη είναι αναμενόμενη, οι όποιες διαφωνίες εκφράζονται και στο ζήτημα της σύστασης επιτροπής ελέγχου της τρόικας, οι όποιες κριτικές για το ρόλο της τρόικας είναι αδύνατο να ξεφεύγουν από το στρατηγικό αντιλαϊκό πλαίσιο, μέσα στο οποίο κινείται η ΕΕ, πολύ πριν από την εκδήλωση της κρίσης και της θεσμοποίησης του «μηχανισμού διάσωσης». Το πρόβλημα είναι ότι τέτοιες διαδικασίες που είτε γίνονται εξαιτίας αντιθέσεων είτε με στόχο τη χειραγώγηση εργατικών - λαϊκών μαζών ο ευρωοπορτουνισμός, το ΚΕΑ και ο ΣΥΡΙΖΑ τις παρουσιάζουν ως δυνατότητες φιλολαϊκής μεταλλαγής της ΕΕ και των θεσμών της.
Σημειώνουμε, πάντως, ότι μέλη της επιτροπής, προερχόμενα από κόμματα που μετέχουν στο ΚΕΑ, όπως η Μ. Ματίας, δηλώνουν ότι «το εναλλακτικό μοντέλο δεν θα πρέπει να βασίζεται μόνο στη λιτότητα» και υποδεικνύει στην τρόικα να συνυπολογίζει την επόμενη φορά τις «κοινωνικές πτυχές περισσότερο»...