29 Σεπ 2018

Google και Αμερικανικές Μυστικές Υπηρεσίες – Μια κολώνια που κρατάει χρόνια

Σαν σήμερα πριν 20 χρόνια ιδρύεται η Google από τους Σέρτζει Μπριν και Λάρυ Πέιτζ, που εξακολουθεί παρά τις πολυσχιδείς πλέον δραστηριότητές της να είναι γνωστή κυρίως για τη μηχανή αναζήτησής της. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι οι υπηρεσίες της διευκόλυναν τη ζωή εκατομμυρίων χρηστών στο ίντερνετ, από την άλλη τα σκάνδαλα παραβίασης προσωπικών δεδομένων ή παρακολούθησης στα οποία εμπλέκεται η εταιρεία, όπως και σε προγράμματα του αμερικανικού στρατού, από τα οποία δεσμεύτηκε να αποσυρθεί σταδιακά μόνο μετά από έντονες αντιδράσεις των εργαζομένων, αποτελούν την άλλη όψη του αστραφτερού νομίσματος.
Αν αυτά είναι λίγο – πολύ γνωστά στους περισσότερους, λιγότερο προβεβλημένο είναι το γεγονός πως η ίδια η δημιουργία της Google είναι -έμμεσα τουλάχιστον – καρπός της συνεργασίας λαμπρών μυαλών της πληροφορικής με τις υπηρεσίες πληροφοριών των ΗΠΑ, οι οποίες συνεργάζονται εδώ και δεκαετίες με τη Σίλικον Βάλεϋ, τη Μέκκα της πληροφορικής στις ΗΠΑ, προκειμένου να βρουν πιο αποτελεσματικούς τρόπους εντοπισμού ατόμων και ομάδων στο διαδίκτυο.
Οι υπηρεσίες πληροφοριών ευελπιστούσαν πως οι κορυφαίοι της πληροφορικής στη χώρα θα έπαιρναν αδιαβάθμητες πληροφορίες και στοιεία χρηστών, θα τα συνδύαζαν με αυτό που έγινε γνωστό ως διαδίκτυο και θα άρχιζαν να δημιουργούν εμπορικές επιχειρήσεις προσαρμοσμένες στις επιθυμίες του κοινού και τις ανάγκες των μυστικών υπηρεσιών. Η συνεργασία αυτή είχε βασικό καρπό το καθεστώς παγκόσμιας μαζικής παρακολούθησης που βιώνουμε σήμερα..
Βρισκόμαστε στα μέσα περίπου της δεκαετίας του ’90 και τόσο η NSA όσο και η CIA άρχισαν να αντιλαμβάνονται ότι οι αναδυόμενες εταιρείες πληροφορικής ήταν το μέλλον στον τομέα της παρακολούθησης, σε μια εποχή μάλιστα περικοπής δαπανών προς τις δυο υπηρεσίες. Για το λόγο αυτό αμφότερες άρχισαν να αναζητούν επιστήμονες στα αμερικανικά πανεπιστήμια που θα έκαναν αυτό που δε θα μπορούσαν να κάνουν ποτέ ομάδες πρακτόρων και ειδικών στους σταθμούς της NSA και της CIA, δηλαδή τη συλλογή τεράστιων ποσοτήτων δεδομένων με τρόπο που να βγάζει νόημα.
Για το λόγο αυτό χρηματοδότησαν ένα μεγάλο πρόγραμμα με τίτλο MDDS (Massive Digital Data Systems), του οποίου τη διαχείριση είχαν αναλάβει άλλες εταιρείες πληροφορικής και πληροφοριών. Το πρόγραμμα παρουσιάστηκε σε μια σειρά επιστημόνων πληροφορικής στα κορυφαία πανεπιστήμια των ΗΠΑ μαζί με έγγραφο που εξηγούσε τι ήταν αυτό που επιδίωκαν η CIA, η NSA και άλλες υπηρεσίες.
Δύο από το πρώτα κονδύλια του MDDS πήγαν σε ερευνητική ομάδα του Στάνφορντ που περιλάμβανε τους μελλοντικούς συνιδρυτές της Google Μπριν και Πέιτζ, μεταπτυχιακοί φοιτητές τότε που ασχολούνταν με την κατάταξη ιστοσελίδων και τη νοηματοδότηση των αναζητήσεων των χρηστών. Χάρη σε αυτή τη χρηματοδότηση γεννήθηκε η βάση της Google, ενώ στη διάρκεια του προγράμματος οι δυο ερευνητές συναντώνταν συχνά με εκπροσώπους του για να ενημερώνουν για την πρόοδο της έρευνας. Η ίδια η Google αποσιωπά το ρόλο της CIA και της ΝSA στην ίδρυση της εταιρείας, αναφέροντας μόνο την ομοσπονδιακή χρηματοδότηση για τη “δημιουργία ψηφιακών βιβλιοθηκών”.
Μέσα στα χρόνια μάλιστα η εταιρεία επανειλλημμένα έχει διαψεύσει φήμες ότι χρηματοδοτήθηκε από μυστικές υπηρεσίες στα πλαίσια της καταπολέμησης της τρομοκρατίας. Τα στοιχεία όμως είναι σαφή. Η Google δεν αποτελεί άμεσα προϊόν των αμερικανικών μυστικών υπηρεσιών, ωστόσο η αφειδώλευτη χρηματοδότηση εκ μέρους τους επέτρεψε τη δημιουργία μιας υπηρεσίας που ίσως ακόμα και στα πιο τρελά όνειρα των ιθυνόντων της NSA και της CIA δε θα αποδεικνυόταν τόσο αποτελεσματική για τις επιδιώξεις παρακολούθησης εκατομμυρίων πολιτών ανά τον κόσμο.
Με πληροφορίες από qz.com

Ο Ισραηλινός στρατός δολοφόνησε σήμερα άλλους τέσσερις Παλαιστίνιους

        



Τέσσερις Παλαιστίνιοι, μεταξύ των οποίων και ένα αγόρι 14 ετών, σκοτώθηκαν σήμερα από πυρά Ισραηλινώνστρατιωτών στη Λωρίδα της Γάζας, κατά τη διάρκεια διαδήλωσης κοντά στο ισραηλινό τείχος της ντροπής, ανακοίνωσε το παλαιστινιακό υπουργείο Υγείας.

ΣΕ ΕΞΕΛΙΞΗ Η ΛΕΓΟΜΕΝΗ «ΤΕΤΑΡΤΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ»


Κινδυνεύει να μετατραπεί σε εφιάλτη για τους εργαζόμενους, εξαιτίας των καπιταλιστικών σχέσεων παραγωγής



Πλήρως αυτοματοποιημένη ρομποτική συναρμολόγηση στην αυτοκινητοβιομηχανία
Πλήρως αυτοματοποιημένη ρομποτική συναρμολόγηση στην αυτοκινητοβιομηχανία
Αντιφατικά μηνύματα στέλνουν οι αστικές αναλύσεις για το μέλλον της εργασίας, καθώς προχωρά, αλλού πιο γρήγορα κι αλλού πιο αργά, η λεγόμενη «4η Βιομηχανική Επανάσταση», με την ευρεία εφαρμογή της ρομποτικής, της τεχνητής νοημοσύνης και άλλων σύγχρονων τεχνολογιών στην παραγωγή. Η πρόσφατη «Εκθεση για το μέλλον των επαγγελμάτων» του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ (WEF) ανέλυσε τις τάσεις ως προς την απασχόληση και την αμοιβή των επαγγελμάτων, την τρέχουσα πενταετία 2018 - 2022.
Η μελέτη βασίστηκε σε στοιχεία από 20 χώρες και 12 βιομηχανικούς τομείς. Ακόμη και οι χώρες που δεν θα υιοθετήσουν την εφαρμογή νέων τεχνολογιών στον ίδιο βαθμό π.χ. με την Κίνα, τις ΗΠΑ και άλλες μεγάλες καπιταλιστικές χώρες, θα επηρεαστούν έμμεσα από την επίδραση που θα έχει η αύξηση της χρήσης των τεχνολογιών σε εκείνες που θα πρωτοπορήσουν, καθώς η μείωση του κόστους παραγωγής που θα επιφέρει θα επηρεάσει τιμές προϊόντων και υπηρεσιών σε παγκόσμια κλίμακα.
Ρομπότ και νέα επαγγέλματα
Η έρευνα του WEF συμπέρανε ότι το ευρυζωνικό ίντερνετ σε κινητές ηλεκτρονικές συσκευές, η τεχνητή νοημοσύνη, η ανάλυση μεγάλου όγκου δεδομένων και η τεχνολογία νέφους θα είναι στην αιχμή της υιοθέτησης νέων τεχνολογιών από τις επιχειρήσεις την πενταετία έως το 2022. Αρκετές εταιρείες θα αξιοποιήσουν τη μηχανική μάθηση και την επαυξημένη εικονική πραγματικότητα, ενώ η επένδυση σε ρομποτικές τεχνολογίες όπως αυτές που εμφανίζονται σε ταινίες επιστημονικής φαντασίας, θα είναι περιορισμένη αυτήν την περίοδο, αλλά κι αυτή θα αρχίσει να αυξάνεται. Τα στατικά ρομπότ (κλασικά βιομηχανικά ρομπότ) θα είναι εκείνα που θα έχουν τη μεγαλύτερη υιοθέτηση στην παραγωγή, αν και θα υπάρξει διακύμανση ανάλογα με τον κλάδο της οικονομίας. Υπολογίζει ότι η υιοθέτηση των ανθρωποειδών ρομπότ έως το 2022 θα έχει φτάσει στο 23% των εταιρειών, των στατικών ρομπότ στο 37%, των εναέριων (drones) και των υποβρύχιων ρομπότ στο 19% και των μη ανθρωποειδών ρομπότ ξηράς στο 33%.
Σύμφωνα με την έκθεση του WEF, το 2022 τα νέα επαγγέλματα που εμφανίζονται θα αφορούν το 27% των υπαλλήλων των μεγάλων επιχειρήσεων, συγκριτικά με το 16% σήμερα, ενώ τα επαγγέλματα που τείνουν να απαρχαιωθούν θα αφορούν το 21% των υπαλλήλων, συγκριτικά με 31% σήμερα. Υπολογίζεται ότι 75 εκατομμύρια θέσεις για σημερινά επαγγέλματα «θα εκτοπιστούν στο πλαίσιο της μεταβολής της κατανομής εργασίας ανάμεσα στους ανθρώπους, τις μηχανές και τους αλγορίθμους». Ωστόσο, το WEF εκτιμά ότι παράλληλα θα προκύψουν 133 εκατομμύρια θέσεις για νέα επαγγέλματα, με άλλα λόγια ισχυρίζονται ότι ο καπιταλισμός, σε αντίθεση με ό,τι έχει αποδείξει η μέχρι τώρα ιστορία του, με τη λεγόμενη «4η Βιομηχανική Επανάσταση» πρόκειται να αυξήσει τις θέσεις εργασίας, βάζοντας περισσότερες μηχανές και αυτοματισμούς στην παραγωγή!
Αμφίβολο ισοζύγιο
Για να εκτιμήσει κανείς το βάσιμο ή το αβάσιμο της εκτίμησης ότι θα προκύψουν 58 εκατομμύρια νέες θέσεις εργασίας, πρέπει καταρχάς να εξετάσει τι επαγγέλματα προβλέπει το WEF ότι θα ασκούν αυτοί οι εργαζόμενοι: Αναλυτές δεδομένων, προγραμματιστές λογισμικού, μηχανικοί ρομποτικής, σχεδιαστές διεπαφών ανθρώπου - μηχανής, ειδικοί ηλεκτρονικού εμπορίου και κοινωνικών δικτύων, επαγγελματίες των πωλήσεων και του μάρκετινγκ, της εκπαίδευσης και ανάπτυξης συστημάτων, επαγγελματίες θεμάτων που σχετίζονται με τον πολιτισμό, ειδικοί οργανωτικής ανάπτυξης των επιχειρήσεων, επαγγελματίες καινοτομίας! Δηλαδή μέσα σε 5 χρόνια, οι ειδικοί π.χ. σε θέματα πληροφορικής, που είναι σήμερα σε μεγάλη έλλειψη και αυτό αποτελεί σημαντικό εμπόδιο για την ανάπτυξη σύμφωνα με τους ίδιους τους βιομηχάνους (ιδιαίτερα οι ειδικοί σε θέματα τεχνητής νοημοσύνης και ανάλυσης μεγάλων όγκων δεδομένων αριθμούν σε παγκόσμια κλίμακα μόλις μερικές δεκάδες χιλιάδες) θα έχουν γίνει εκατομμύρια και τα υπόλοιπα εκατομμύρια από τα 58 θα καλυφθούν από ειδικούς οργανωτικής ανάπτυξης των επιχειρήσεων, επαγγελματίες μάρκετινγκ και καινοτομίας!
Από την άλλη μεριά, η μείωση των θέσεων εργασίας, σύμφωνα με το WEF, θα προέλθει από υπαλλήλους καταχώρησης δεδομένων, λογιστές, γραμματείς και άλλους διοικητικούς υπαλλήλους, βιομηχανικούς εργάτες, ταχυδρομικούς υπαλλήλους, οικονομικούς αναλυτές, ταμίες και τραπεζικούς υπαλλήλους, επαγγελματίες οδηγούς αυτοκινήτων και φορτηγών, εργαζόμενους στην επεξεργασία μετάλλου, μικροπωλητές και πλασιέ, μεσίτες κάθε λογής, δικηγόρους κ.ά. Με άλλα λόγια, η μείωση των θέσεων εργασίας που σχεδιάζει το κεφάλαιο είναι σίγουρη, καθώς αναφέρεται σε σημερινά επαγγέλματα και σημερινές, υπαρκτές θέσεις εργασίας.
«Κατανομή εργασίας»
Η τρίτη εκτίμηση της μελέτης είναι ότι, σύμφωνα με τους εργοδότες, είναι σε εξέλιξη ραγδαία μεταβολή στην κατανομή εργασίας μεταξύ ανθρώπων, μηχανών και αλγορίθμων. Στην πραγματικότητα, μόνο οι άνθρωποι πραγματοποιούν κοινωνική εργασία και αμείβονται για την εργατική τους δύναμη που πουλάνε στον εργοδότη ως το μόνο εμπόρευμα που διαθέτουν (γι' αυτό ούτε οι μηχανές, ούτε οι αλγόριθμοι αμείβονται προφανώς). Ομως στην αστική πολιτική οικονομία επιμένουν να μιλάνε για κατανομή εργασίας μεταξύ ανθρώπων και μηχανών, καθώς με τον τρόπο αυτό αποκρύπτεται η εκμεταλλευτική φύση της καπιταλιστικής παραγωγής και φαινόμενα όπως η ανεργία, οι χαμηλοί μισθοί κ.τ.λ. ανάγονται στη διαφορετική αναγκαιότητα της ανθρώπινης εργασίας σε κάθε ιστορική περίοδο και εμμέσως αποδίδονται στις ίδιες τις μηχανές. Σύμφωνα με τους εργοδότες, σήμερα το 71% των συνολικών ωρών εργασίας στις βιομηχανίες τους πραγματοποιείται από ανθρώπους και το 29% από μηχανές ή αλγορίθμους. Το 2022 η αντιστοιχία θα γίνει 58% για τους ανθρώπους και 42% για τις μηχανές. Ανεξάρτητα από το ανυπόστατο του καταμερισμού εργασίας μεταξύ ανθρώπων και μηχανών, η πρόβλεψη των εργοδοτών δείχνει την πρόθεσή τους να εισαγάγουν νέες τεχνολογίες εκτοπίζοντας ανθρώπους από τη δουλειά.
Ποιος «πληρώνει το μάρμαρο»
Τέταρτο συμπέρασμα της έρευνας του WEF είναι ότι έως το 2022 οι εργαζόμενοι θα πρέπει να αποκτήσουν σε μέσο ποσοστό 42% νέες δεξιότητες, ώστε να ανταποκριθούν στις τεχνολογικές απαιτήσεις του περιβάλλοντος εργασίας. Σύμφωνα με την έκθεση, αυτό για έναν υπάλληλο γραφείου, που η επιχείρηση σκοπεύει να κρατήσει, σημαίνει κατά μέσον όρο 101 μέρες επανεκπαίδευσης, ενώ για κάποιον που θα απολύσει σημαίνει 2 ή και περισσότερα χρόνια επανεκπαίδευσης! Επιπλέον, οι εργαζόμενοι θα πρέπει να το πάρουν απόφαση ότι θα πρέπει να επανεκπαιδεύονται τακτικά εφ' όρου ζωής, όμως το 50% των εταιρειών δήλωσε ότι σκοπεύει να επανεκπαιδεύσει μόνο όσους εργαζόμενους βρίσκονται σε θέσεις - κλειδιά. Οι υπόλοιποι να κόψουν το λαιμό τους να πληρώσουν οι ίδιοι για την επανεκπαίδευσή τους, ή να περιμένουν να ενταχτούν ίσως σε κάποιο κρατικό πρόγραμμα, αν και εφόσον υπάρξει. Αλλωστε, κάτι λιγότερο από τα δύο τρίτα των επιχειρήσεων δήλωσαν στο WEF ότι είναι πολύ πιθανό να απευθυνθούν σε εξωτερικούς συνεργάτες, προσωρινό προσωπικό και ελεύθερους επαγγελματίες, ώστε να καλύψουν τα κενά εξειδικευμένου προσωπικού που θα αντιμετωπίσουν. Είναι φανερό ότι η εργασιακή ζούγκλα θα γίνει ακόμη πιο άγρια, στο βαθμό που το εργατικό κίνημα δεν μπορέσει να παρέμβει στο σχεδιασμό του κεφαλαίου για την αύξηση της κερδοφορίας του μέσω της «4ης Βιομηχανικής Επανάστασης».
Κονσόρτσιουμ
Το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ φέρνει ως παράδειγμα του τι πρέπει να γίνει την περίπτωση της Ιταλίας το 2013, όταν αυτοκινητοβιομηχανίες όπως η «Φεράρι», η «Μαζεράτι» και η «Λαμποργκίνι» συνεννοήθηκαν, ώστε να επανεκπαιδεύσουν εργάτες της κλωστοϋφαντουργίας που απολύονταν, για να τους αξιοποιήσουν για τις ανάγκες τους. Μάλιστα ως αποτέλεσμα, όσοι από τους απολυθέντες προσλήφθηκαν ως ειδικοί πια σε πλευρές της συναρμολόγησης αυτοκινήτων, είδαν και αύξηση 30% στο μισθό τους συγκριτικά με ό,τι έπαιρναν στην κλωστοϋφαντουργία. Φυσικά, στην επανεκπαίδευση των εργατών οι βιομηχανίες απαίτησαν και πήραν την ενεργητική συμμετοχή του κράτους, δηλαδή χρηματοδότηση. Οπως όμως εκτιμά και το ίδιο το WEF, τέτοιες περιπτώσεις σπανίζουν και το «παράθυρο» δράσης προς την κατεύθυνση αυτή κλείνει γρήγορα. Αν δεν αντιμετωπιστούν τα ζητήματα των απαιτούμενων μετασχηματισμών στην παραγωγή μέσω της συνεργασίας (ανταγωνιστικών) μονοπωλίων σε μορφή κονσόρτσιουμ και της κρατικής χρηματοδότησης των εταιρειών που προχωρούν σε τέτοια μέτρα, τότε το WEF προειδοποιεί ότι όχι αύξηση θέσεων εργασίας δεν θα γίνει, αλλά υπάρχει κίνδυνος να αυξηθεί το χάσμα προσφερόμενων και απαιτούμενων δεξιοτήτων, να αυξηθεί η ανισότητα (η φτώχεια των φτωχών και ο πλούτος των πλουσίων) και να διευρυνθεί η πόλωση.
Στις προτάσεις του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ περιλαμβάνεται και η τροποποίηση - ουσιαστικά η κατάργηση - της έννοιας του διπλώματος και του πτυχίου, εννοείται και των σχετικών επαγγελματικών δικαιωμάτων και η αντικατάστασή τους από μια προς το παρόν ασαφή, αλλά πάντως «ευέλικτη και μεταβιβάσιμη προσέγγιση προς τα πτυχία, τα διπλώματα, τις πιστοποιήσεις, τα μικρο-διαπιστευτήρια και τη δυναμική αγορά εργασίας και εκπαίδευσης».
Το πρόβλημα
Υπάρχει τρόπος να αντιμετωπιστεί η μείωση της ανάγκης για εργατική δύναμη, που προκαλεί η αύξηση της παραγωγικότητας της εργασίας, εξαιτίας της διευρυμένης και πιο «κάθετης» χρήσης τεχνολογιών στην παραγωγή, όπως η ρομποτική, η τεχνητή νοημοσύνη και οι άλλες εκφάνσεις της Πληροφορικής. Χρειάζεται μείωση του εργάσιμου χρόνου στις 7 ή και ακόμη λιγότερες ώρες, δηλαδή στην αντίθετη κατεύθυνση από εκείνη που οδηγεί σήμερα η απληστία του κεφαλαίου, το οποίο γνωρίζει καλά ότι ο πλούτος παράγεται από τους ανθρώπους και γι' αυτό όσους απασχολεί τους ξεζουμίζει όλο και περισσότερο, αυξάνοντας παράλληλα τις στρατιές των ανέργων, πιέζοντας έτσι για όλο και μεγαλύτερη μείωση του τμήματος του παραγόμενου πλούτου, που αποδίδει στους εργαζόμενους μέσω του μισθού. Για τους ανέργους γίνονται τα τελευταία χρόνια έντονες συζητήσεις σε αστικούς κύκλους για τη δημιουργία ενός «διχτυού ασφαλείας», ενός επιδόματος που θα περιορίζει τις αντιδράσεις, καταδικάζοντας μεγάλο μέρος των ανθρώπων σε μια ζωή μιζέριας. Φυσικά, οι καπιταλιστές και αυτό το επίδομα επιδιώκουν να δίνεται από το κράτος τους, μεταφέροντας το μεγαλύτερο μέρος του κόστους σε όσους θα εργάζονται.
Το νέο άλμα αυτοματοποίησης στην παραγωγή θα μπορούσε να δημιουργήσει έναν κόσμο ευημερίας για όλους, με περισσότερο και ποιοτικότερο ελεύθερο χρόνο, αν τα μέσα παραγωγής δεν παρήγαγαν ό,τι και όσο χρειάζεται μόνο και μόνο για να έχουν το μέγιστο δυνατό κέρδος οι καπιταλιστές ιδιοκτήτες τους, αλλά αντίθετα χρησιμοποιούνταν με σχεδιασμό κοινωνικής κλίμακας ακριβώς για την επίτευξη της ευημερίας όλων. Το κράτος των εργαζομένων θα έβρισκε λύσεις και για την επανεκπαίδευση της εργατικής δύναμης, χωρίς καμία επιβάρυνση των εργαζομένων, ούτε διαστήματα ανεργίας, όπως άλλωστε το είχε καταφέρει ήδη από την πρώτη προσπάθεια οικοδόμησης του σοσιαλισμού, στη Σοβιετική Ενωση. Το πρόβλημα δεν είναι η αυτοματοποίηση. Το πρόβλημα είναι ο καπιταλισμός.

Επιμέλεια:
Σταύρος ΞΕΝΙΚΟΥΔΑΚΗΣ
Πηγή: www.weforum.org

Εγκλωβισμός των χρηστών σ' ένα νομιμοποιημένο περιθώριο



Αξιοποιώντας την άθλια κατάσταση που επικρατεί στο κέντρο της Αθήνας, η κυβέρνηση προχωράει ακόμη ένα βήμα στην εγκληματική και διαχειριστική πολιτική της ΕΕ για «μείωση της βλάβης». Τις προηγούμενες μέρες το υπουργείο Υγείας κάλεσε φορείς (υπουργεία Δικαιοσύνης, Εσωτερικών, δήμο Αθηναίων, Περιφέρεια Αττικής, θεραπευτικά προγράμματα) και ...ΜΚΟ για την εκπόνηση «σχεδίου δράσης για την αντιμετώπιση των συνεπειών που προκαλεί η χρήση ουσιών στο κέντρο της Αθήνας και άλλες περιοχές της πρωτεύουσας». Σ' αυτό το πλαίσιο, εξήγγειλε τη λειτουργία χώρων «εποπτευόμενης χρήσης ναρκωτικών».

Με αφορμή αυτήν τη σοβαρή εξέλιξη, ο «Ριζοσπάστης» συζητά με τον Ηλία Μιχαλαρέα, δρ. Ψυχολογίας - Δρ. Γεωγραφίας, επιστημονικά υπεύθυνο Μονάδας Απεξάρτησης «Διάπλους» της Ψυχιατρικής Κλινικής του Γενικού Νοσοκομείου Κέρκυρας και μέλος της Επιστημονικής Επιτροπής του ΕΣΥΝ.
-- Η κυβέρνηση μιλάει για νέα δεδομένα στο χώρο της εξάρτησης. Η επαγγελματική σας εμπειρία επιβεβαιώνει μια τέτοια εκτίμηση;
-- Τα νέα δεδομένα στη χώρα είναι η όξυνση της γενικευμένης κοινωνικής - οικονομικής - πολιτιστικής κρίσης μέσα κι από τις μνημονιακές πολιτικές, που με μαθηματική ακρίβεια οδηγεί σ' αύξηση της χρήσης. Υπήρξε αύξηση της ανεργίας, της οικονομικής - πολιτιστικής φτώχειας, της σχολικής διαρροής κι ασφαλώς διαπιστώνεται υψηλή συνάφεια μεταξύ των παραπάνω κοινωνικών προβλημάτων με τη χρήση, εμπορία και παραγωγή εξαρτησιογόνων ουσιών. Το 60% των νέων μέχρι και 25 ετών είναι άνεργοι, η ανεργία στο γενικό πληθυσμό ξεπερνά το 25%, υπάρχουν χιλιάδες κατασχέσεις λαϊκών κατοικιών, χιλιάδες λαϊκά νοικοκυριά είναι χωρίς ρεύμα και βασικά αγαθά με τα οποία πρέπει να ζήσει ένας άνθρωπος πλέον κόβονται. Αρα η πραγματική αντιμετώπιση του προβλήματος έχει να κάνει με την αντιμετώπιση αυτών των παραμέτρων της κρίσης.
Την ίδια στιγμή, η ναρκω-κουλτούρα πριμοδοτείται διαρκώς, μέσω του life style, με πρότυπα φυγής, αναχωρητισμού, τη δημιουργία ψυχολογίας της ήττας, της υποταγής, της βίας, του φασισμού.
-- Το υπουργείο Υγείας, επικαλούμενο στοιχεία του ΕΚΤΕΠΝ, κάνει την εκτίμηση ότι όλο και περισσότερα εξαρτημένα άτομα έχουν μειωμένα κίνητρα για θεραπεία, άρα ένα μέτρο προσέγγισής τους είναι οι χώροι εποπτευόμενης χρήσης;
-- Πράγματι, τα τελευταία χρόνια παρατηρούμε μείωση των κινήτρων των εξαρτημένων ατόμων για θεραπεία σε σχέση με το παρελθόν. Πώς, όμως, να έχουν όταν το βασικό κίνητρο για απεξάρτηση συνδέεται άμεσα με την κοινωνική ένταξη και την εργασία; Οπότε γιατί να «καθαρίσει» ένα εξαρτημένο άτομο;
Οταν ένα ολόκληρο σύστημα τα τελευταία χρόνια επιχείρησε να πείσει τον ελληνικό λαό ότι ο συμβιβασμός με αυτήν την άθλια κατάσταση που βιώνει είναι μονόδρομος. Η αστική προπαγάνδα των τελευταίων χρόνων εκεί εστιάστηκε. Αυτό έχει οδηγήσει σε ηττοπαθή στάση μεγάλη μερίδα των νέων ανθρώπων.
Ενας ακόμη λόγος είναι η απαξίωση της θεραπείας προς όφελος της υποκατάστασης και της διά βίου χορήγησης υποκατάστατων, με άλλοθι τον περιορισμό της βλάβης. Συνεπώς δεν υπάρχουν κίνητρα σ' ένα μεγάλο μέρος αυτών των ανθρώπων για απεξάρτηση.
Για όλα αυτά ευθύνεται η πολιτεία, για την όξυνση των αιτιών που παράγουν και αναπαράγουν το πρόβλημα των ναρκωτικών.
-- Πώς σχολιάζετε την πρόσκληση του υπουργού Υγείας σε πολιτικά κόμματα, φορείς και ΜΚΟ για την αντιμετώπιση της κατάστασης στο κέντρο της Αθήνας;
-- Τα ναρκωτικά δεν είναι μόνο υπόθεση των ειδικών, μας αφορούν όλους. Και βέβαια, σε καμία περίπτωση δεν αφορούν τις ΜΚΟ. Η εμπλοκή των ΜΚΟ εντείνει το φαινόμενο της εμπορευματοποίησης του ανθρώπινου πόνου, της ανθρώπινης δυστυχίας, της ανθρώπινης αρρώστιας. Εντάσσεται στην προσπάθεια υποκατάστασης της κοινωνικής πολιτικής - ακόμη και αυτής της αστικής - προκειμένου και με αυτόν τον τρόπο να «καλυφθεί» η απουσία του κράτους πρόνοιας. Εξίσου απαράδεκτο είναι και το γεγονός ότι μεταθέτουν την κρατική χρηματοδότηση των θεραπευτικών προγραμμάτων απεξάρτησης στα προγράμματα ΕΣΠΑ, που χωρίς μονιμότητα και προδιαγραφές λειτουργούν στο χώρο.
Παρ' όλα αυτά το υπουργείο Υγείας κάλεσε μόνο «θεσμικούς» φορείς, συμπεριλαμβάνοντας σε αυτούς και τις ΜΚΟ, και όχι φορείς του εργατικού, λαϊκού κινήματος, του ευρύτερου αντιναρκωτικού μετώπου (ΕΣΥΝ κ.ά.). Η πάλη ενάντια στα ναρκωτικά είναι υπόθεση όλης της κοινωνίας, ειδικών και μη, κι όμως οι φορείς του αντιναρκωτικού κινήματος δεν καλούνται να καταθέσουν τις προτάσεις τους. Θεωρούνται θεσμικοί φορείς οι ΜΚΟ κι όχι το κίνημα. Αυτό δείχνει και τον προσανατολισμό της κυβερνητικής πολιτικής, που μετατρέπει το ζήτημα των ναρκωτικών σε υπόθεση των φαρμακευτικών εταιρειών.
-- Ποια είναι η γνώμη σας για την αντιμετώπιση του προβλήματος;
-- Για να λύσεις ένα πρόβλημα πρέπει πρώτα απ' όλα να αντιμετωπίσεις τις αιτίες που το παράγουν και το αναπαράγουν. Κι αυτό είναι ζήτημα πολιτικής βούλησης. Οι μέχρι τώρα πολιτικές αποφάσεις όχι μόνο δεν κινούνται προς αυτήν την κατεύθυνση, αλλά είναι αντίθετες.
Αντί να αντιμετωπίσει τις αιτίες και να βοηθήσει τα νέα παιδιά να ξεφύγουν από τη χρήση, περιορίζει τον κοινωνικό χώρο, τον χώρο ελευθερίας κι έργων με τις ταξικές πολιτικές και τον αντικαθιστά με ένα χώρο που οριοθετείται από το ίδιο το πρόβλημα.
Οι χώροι εποπτευόμενης χρήσης που προωθούνται είναι οι χώροι που θα «φυλακίσουν» τους τοξικοεξαρτημένους σ' ένα νομιμοποιημένο περιθώριο. Μαζί με τη διά βίου υποκατάσταση αφαιρείται η δυνατότητα απ' τον εξαρτημένο να αλλάξει τη βιογραφία του. Με αυτόν τον τρόπο η κοινωνία θυσιάζει τα παιδιά της και εξαγνίζει τις αμαρτίες της.
Σε πρώτη φάση η αντιμετώπιση του κοινωνικού προβλήματος των ναρκωτικών πρέπει να βασίζεται σε εθνικό σχέδιο δράσης με ενιαία φιλοσοφία και αντίληψη. Απαιτούνται ενίσχυση της πρωτογενούς, δευτερογενούς, τριτογενούς πρόληψης, ενίσχυση των θεραπευτικών προγραμμάτων (από τον κρατικό προϋπολογισμό με κονδύλια και προσωπικό), ενίσχυση της έρευνας, της αξιολόγησης, διασύνδεση με το κοινωνικό κίνημα ενάντια στα ναρκωτικά. Οι παροχές οποιωνδήποτε υπηρεσιών απεξάρτησης πρέπει να είναι αποκλειστικά δημόσιες, δωρεάν και υψηλών προδιαγραφών.

Στα γήπεδα του αγώνα για μια άλλη κοινωνία



Σπουδαίοι ποδοσφαιριστές που πρωτοστάτησαν στους λαϊκούς αγώνες



Ο Νίκος Γόδας
Ο Νίκος Γόδας
Συνεχίζοντας το αφιέρωμα στην επίδραση του λαϊκού κινήματος στο ποδόσφαιρο στη χώρα μας, στο παρόν δημοσίευμα αναφερόμαστε σε περιπτώσεις ποδοσφαιριστών που υπήρξαν σπουδαίοι στα γήπεδα αλλά και εξίσου σπουδαίοι αγωνιστές στη λαϊκή πάλη. Σε δύσκολες συνθήκες αναδείχθηκαν πολλές μορφές κομμουνιστών και αγωνιστών που το ταλέντο τους και η αγάπη τους για το ποδόσφαιρο συναντήθηκαν με τις ιδέες και την πάλη για το δίκιο του λαού. Εκατοντάδες αθλητές και αγωνιστές, παιδιά του λαού, μεγαλωμένοι σε φτωχογειτονιές οι περισσότεροι, αποτέλεσαν τα μέλη μιας αθλητικής κίνησης που αναπτύχθηκε μέσα από το εργατικό κίνημα, με την ίδρυση των συλλόγων στις φτωχές γειτονιές, στα εργοστάσια, στα λιμάνια. Αθλητές - αγωνιστές, που παρέμειναν αμετακίνητοι στα ιδανικά του αγώνα, χωρίς να λογαριάζουν ούτε την ίδια τους τη ζωή. Αλύγιστοι, δεν αποκήρυξαν τις ιδέες τους, βγαίνοντας μπροστά στον αγώνα για το δίκιο και την προκοπή του λαού.

Ειδικά σ' αυτές τις περιπτώσεις, η ενασχόληση με τον αθλητισμό και ιδιαίτερα με το ποδόσφαιρο λειτούργησε ευεργετικά, και έτσι στοιχεία όπως η πειθαρχία, η συγκέντρωση, η αυτοπεποίθηση, η ηρεμία, η τόλμη, μπολιάστηκαν με τη φλόγα της επαναστατικής πολιτικής και μαζί με την πρακτική, επίμονη δουλειά, συνέθεσαν ένα ανίκητο μείγμα. Μείγμα που διαχρονικά σφυρηλάτησε αγωνιστές δοκιμασμένους, έμπειρους, που δεν ταλαντεύτηκαν, πρωτοπόρους, ικανούς να πρωταγωνιστήσουν σε κάθε αγώνα, μέσα και έξω από το γήπεδο, ή να ηγηθούν μιας ομάδας.
Ποδοσφαιριστές με ικανότητες οδηγήθηκαν σε αποκλεισμό και παραμερισμό λόγω των πεποιθήσεων και των καταβολών τους, τόσο την περίοδο του Μεσοπολέμου και της Κατοχής, όσο και επί μετεμφυλιακού καθεστώτος και της στρατιωτικοφασιστικής δικτατορίας του 1967 - 1974. Ειδικά το καθεστώς των συνταγματαρχών, με νόμο του κράτους προσπάθησε να παρέμβει στο ποδόσφαιρο με σκοπό να ελέγξει τα σωματεία, προκειμένου να εκλείψει η παρέμβαση των κομμουνιστών και άλλων αγωνιστών στους αθλητικούς συλλόγους. Η χούντα δεν δίστασε να διαλύσει ομάδες με ιστορία, όπως η Προοδευτική, ο Εργοτέλης, ο Διαγόρας Ρόδου, η Θύελλα Πατρών, ενώ αρκετοί ποδοσφαιριστές οδηγήθηκαν στην εξορία.
Αγωνίστηκαν για τα ιδανικά τους

Ο Σπύρος Κοντούλης
Ο Σπύρος Κοντούλης
ΝΙΚΟΣ ΓΟΔΑΣ (Ολυμπιακός): Ο παίκτης του Ολυμπιακού συνέδεσε από μικρός το όνομά του με το ποδόσφαιρο και τους κοινωνικούς αγώνες, μέσα από τις τάξεις του ΚΚΕ. Στην Κατοχή πολέμησε εναντίον των ναζί και των συνεργατών τους, φέροντας το βαθμό του λοχαγού στον επίλεκτο 5ο Λόχο Κοκκινιάς του ΕΛΑΣ, ενώ πήρε μέρος και στις μάχες του Δεκέμβρη του '44 ενάντια στους Αγγλους. Μετά τη συμφωνία της Βάρκιζας, ο Νίκος Γόδας συνελήφθη και εξορίστηκε, μένοντας 3,5 χρόνια φυλακή. Ανυποχώρητος και ασυμβίβαστος, πιστός στην υπόθεση του σοσιαλισμού, δεν υπέγραψε «δήλωση μετανοίας», αν και του ζητήθηκε αρκετές φορές. Αξίζει να σημειωθεί ότι οι τότε ιδιοκτήτες του Ολυμπιακού, τη φανέλα του οποίου είχε τιμήσει ο Νίκος Γόδας, δεν έκαναν τίποτα για να τον σώσουν και στις σχετικές εκκλήσεις απαντούσαν «όπως έστρωσε, να κοιμηθεί». Τελικά το αστικό κράτος οδήγησε τον Νίκο Γόδα στο εκτελεστικό απόσπασμα στις 19 Νοέμβρη 1948, στο Λαζαρέτο της Κέρκυρας. Τελευταία του επιθυμία ήταν να πεθάνει φορώντας τη φανέλα του Ολυμπιακού.
ΑΓΓΕΛΟΣ ΜΕΣΣΑΡΗΣ (ΠΑΟ): Υπήρξε από τους σπουδαιότερους παίκτες του Παναθηναϊκού και βασικό στέλεχος της «χρυσής» ομάδας του 1930, η οποία στέφθηκε αήττητη πρωταθλήτρια, με πρώτο σκόρερ τον ίδιο. Ηταν μέλος της ΟΚΝΕ, όπως και πολλοί άλλοι παίκτες, και από τους πρώτους που πήραν μέρος στην Αντίσταση. Ο τότε ιδιοκτήτης του Παναθηναϊκού απαίτησε από τον παίκτη να σταματήσει να εκφράζει τις πολιτικές του πεποιθήσεις προκειμένου να συνεχίσει να είναι μέλος της ομάδας. Μετά από έντονες διαφωνίες, ο Μεσσάρης αποχώρησε από τον Παναθηναϊκό και στη συνέχεια, το 1931, σταμάτησε το ποδόσφαιρο σε ηλικία 21 ετών. Το 1932 διαγράφηκε διαπαντός από τον Παναθηναϊκό λόγω της πολιτικής του δράσης.

Ο Αγγελος Μεσσάρης
Ο Αγγελος Μεσσάρης
ΣΠΥΡΟΣ ΚΟΝΤΟΥΛΗΣ (ΑΕΚ): Γεννημένος στην Κοκκινιά, έκανε σπουδαία καριέρα ως παίκτης της ΑΕΚ που κατέκτησε το πρωτάθλημα της περιόδου 1939 - 1940. Πολέμησε στο αλβανικό μέτωπο και μετέπειτα συμμετείχε ενεργά στην Αντίσταση. Συνελήφθη από τους Γερμανούς και δολοφονήθηκε το 1944, στην προσπάθειά του να ξεφύγει από το καμιόνι που τον μετέφερε από το στρατόπεδο του Χαϊδαρίου στην Καισαριανή για να εκτελεστεί.
ΚΩΣΤΑΣ ΛΙΑΡΟΣ (Απόλλων Καλαμαριάς): Ηταν σπουδαίος ποδοσφαιριστής και γενικά αθλητής, διακρίθηκε μάλιστα και στο αγώνισμα της κολύμβησης. Μέλος της ομάδας του Απόλλωνα Καλαμαριάς, που την περίοδο της Κατοχής χαρακτηρίστηκε παράδειγμα αντίστασης. Ο ίδιος, ακολουθώντας το παράδειγμα του συλλόγου, πήρε μέρος στην Αντίσταση μέσα από τις γραμμές του ΕΛΑΣ, ενώ αργότερα βρέθηκε εξόριστος στη Μακρόνησο. Μετά την εξορία κλήθηκε στην Εθνική ομάδα ποδοσφαίρου, αλλά δεν πρόλαβε να παίξει, καθώς ο τότε προπονητής τον ενημέρωσε πως η κλήση έγινε «κατά λάθος» και πως η Εθνική ήταν «μόνο για τους εθνικόφρονες».
ΠΑΝΟΣ ΑΛΕΞΑΣ (Παναιτωλικός): Γεννημένος στο Αγρίνιο, υπήρξε σπουδαίος παίκτης του Παναιτωλικού, κομμουνιστής, φέροντας το βαθμό του ανθυπολοχαγού του ΕΛΑΣ, ενώ ήταν μέλος του Γραφείου της Επιτροπής Πόλης Αγρινίου του ΚΚΕ. Από τους πρωτεργάτες της λαϊκής αντίστασης κατά της τρομοκρατίας των χιτών και των ταγματασφαλιτών στην περιοχή. Συνελήφθη και εκτελέστηκε στις 31 Γενάρη 1949, με απόφαση του Εκτακτου Στρατοδικείου Μεσολογγίου. Πριν την εκτέλεσή του άφησε δύο γράμματα, ένα για τους γονείς του και ένα για τους υπόλοιπους συγγενείς. Στο πρώτο, χαρακτηριστικό είναι το κλείσιμό του, όπου τόνιζε τα εξής: «Δεν θέλω να λυπηθείτε για τον άδικο σκοτωμό μου. Σας ζητώ να συνεχίσετε τον αγώνα που εγώ άφησα μεσοστρατίς. Ζήτω το ΚΚΕ».

Ο Πάνος Αλεξάς
Ο Πάνος Αλεξάς
ΝΙΚΟΣ ΠΟΛΥΚΡΑΤΗΣ (Ολυμπιακός Πατρών): Πιο γνωστός ως Καπετάν Νικήτας, ο Νίκος Πολυκράτης ήταν μέλος του ΚΚΕ και αξιωματικός του ΕΛΑΣ και του ΔΣΕ. Οσο το επέτρεψαν οι συνθήκες ήταν ποδοσφαιριστής του Ολυμπιακού Πατρών και προπολεμικά θεωρούνταν από τους καλύτερους παίκτες του τοπικού πρωταθλήματος.
ΑΝΔΡΕΑΣ ΜΟΥΡΑΤΗΣ (Ολυμπιακός): Φτωχόπαιδο ξεκίνησε να παίζει μπάλα στους χωματόδρομους δίπλα στο «Καραϊσκάκη», και μετέπειτα έκανε σπουδαία καριέρα στον Ολυμπιακό και στην Εθνική ανδρών. Αντιστάθηκε ως σαλταδόρος στους Γερμανοϊταλούς κατακτητές, ενώ συμμετείχε και στην ποδοσφαιρική ομάδα της ΕΠΟΝ δίπλα στον Νίκο Γόδα, στο πλάι του οποίου πολέμησε στη Μάχη της Ηλεκτρικής. Το 1954 αποκλείστηκε από την Εθνική επειδή διεκδικούσε τις αποζημιώσεις των συμπαικτών του.

28 Σεπ 2018

Η ηρωϊκή εξέγερση της Δράμας πριν 77 χρόνια



Εκτελεστικό απόσπασμα του ΕΛΑΣ τουφεκίζει στη Δράμα, τις πρώτες μέρες
της απελευθέρωσης, Βούλγαρους στρατιωτικούς για τις ωμότητες που διέπραξαν 
του Σπύρου Κουζινόπουλου
Η εξέγερση πριν 77 χρόνια στη Δράμα από μία φούχτα επαναστάτες, απέτρεψε την εγκατάσταση εποίκων και εμπόδισε την αφομοίωση της περιοχής από τους Βούλγαρους κατακτητές. Μία άγνωστη ιστορία ηρωϊσμού και εθνικού μεγαλείου, που όμως για πολιτικούς λόγους, «θάφτηκε» την μεταπολεμική περίοδο.

Μία φούχτα πατριώτες, ξεσηκώνουν τη νύχτα της 28ης προς 29η Σεπτεμβρίου 1941 το λαό της Δράμας σε εξέγερση, κατά της φριχτής βουλγαρικής κατοχής. Για ένα 24ωρο περίπου, οι επαναστάτες καταλύουν την εξουσία των βουλγαρικών κατοχικών δυνάμεων, καταλαμβάνουν αστυνομικούς σταθμούς και κρατικά κτίρια, διώχνουν τους κατακτητές από πολλά χωριά της Δράμας.
Η εξέγερση, που οργανώθηκε από την τοπική οργάνωση του ΚΚΕ και τον αρχηγό της, Παντελή Χαμαλίδη, ήρθε ως συνέπεια της άγριας καταπιεστικής κατοχής που είχαν επιβάλει οι Βούλγαροι εισβολείς, όταν μετά τις 22 Απριλίου 1941 εισέβαλαν στην Ανατολική Μακεδονία και Θράκη. Η παραχώρηση της περιοχής, ήταν ένα «δώρο» του Χίτλερ στον Βούλγαρο Τσάρο Βόρις, για την βοήθεια που του είχε προσφέρει ο τελευταίος στην κατάληψη από τις σιδερόφραχτες στρατιές του Γ΄ Ράϊχ της Ελλάδας και της Γιουγκοσλαβίας.

Το όργιο καταπίεσης
Οι Βούλγαροι, αμέσως μετά την εισβολή τους στο ελληνικό έδαφος, επιδόθηκαν σε μία πρωτοφανή προσπάθεια εκβουλγαρισμού της περιοχής από τον Στρυμόνα μέχρι τον Έβρο. Απαγόρευσαν τη χρήση της ελληνικής γλώσσας, έκλεισαν τα σχολεία και τις εκκλησίες, κατέβασαν τις ελληνικές πινακίδες από τα καταστήματα, επέβαλαν στους καταστηματάρχες να βάλουν Βούλγαρο συνέταιρο, εξανάγκασαν περισσότερους από 110.000 ΄Έλληνες να εγκαταλείψουν την περιοχή, που την κατέστησαν επαρχία του βουλγαρικού κράτους με το όνομα «Μπελομόριε».
Ο σιδηροδρομικός σταθμός της Δράμας εκείνη την περίοδο
Η αφόρητη αυτή κατάσταση, είχε ως συνέπεια να δυναμώσει το κίνημα αντίστασης στην περιοχή. Η οργάνωση Δράμας του ΚΚΕ με τον Γραμματέα της, Παντελή Χαμαλίδη, δίνει εντολή για συγκέντρωση οπλισμού και αποφασίζει την οργάνωση εξέγερσης, ερμηνεύοντας λαθεμένα απόφαση του Μακεδονικού Γραφείου του ΚΚΕ, που δύο εβδομάδες νωρίτερα, σε μυστική σύσκεψη στελεχών του, στην Ηλιοκώμη Σερρών, είχε δώσει εντολή για τη διενέργεια πράξεων σαμποτάζ κατά των αρχών κατοχής σε όλη τη Βόρεια Ελλάδα.
Οι επαναστάτες, καταφέρνουν να πυρπολήσουν το εργοστάσιο ηλεκτροφωτισμού της Δράμας, επιτίθενται στο σιδηροδρομικό σταθμό, χτυπούν τους στρατώνες του πεζικού και του πυροβολικού μέσα στην πόλη, ενώ στα γύρω χωριά, εκδιώκουν ή εκτελούν τους διορισμένους βουλγάρους προέδρους κοινοτήτων, πυρπολούν τα αστυνομικά τμήματα, καταλύουν τη βουλγαρική εξουσία.
Βούλγαροι στρατιώτες με κομμένα κεφάλια εξεγερμένων Ελλήνων της Δράμας
Η απάντηση των Βουλγάρων κατακτητών έρχεται σκληρή και αδυσώπητη μία  ημέρα μετά. Πάνω από 3.000 Έλληνες εκτελούνται στην πόλη και την περιοχή της Δράμας χωρίς δίκη, εκατοντάδες άλλοι υποβάλλονται σε σκληρά βασανιστήρια και οδηγούνται στις βουλγαρικές φυλακές, 67 χωριά πυρπολούνται και καταστρέφονται ολοσχερώς, ενώ εξαπολύεται ένα απίστευτο κυνηγητό εναντίον κάθε ελληνικού στοιχείου.
Είναι συγκλονιστική η περιγραφή για την ομαδική εκτέλεση 144 κατοίκων  που έγινε στα Κύργια της Δράμας : «Τρεις μέρες έμειναν στο ύπαιθρο οι σκοτωμένοι. Και την τέταρτη επιτράπηκε στις γυναίκες να τους θάψουν. Ο θρήνος τους ακούστηκε σε όλο τον κάμπο. Οι περισσότεροι δεν μπόρεσαν να αναγνωρίσουν τους δικούς τους. Ήταν παραμορφωμένοι από τις σφαίρες και τις χειροβομβίδες μα πιο πολύ από τα πεινασμένα τσομπανόσκυλα κι από τα κοράκια, που είχαν ξεσκίσει τις ματωμένες σάρκες των νεκρών».
Οι θεωρίες συνωμοσίας
Μετά την απελευθέρωση της χώρας, τον Οκτώβριο του 1944, η εξέγερση της Δράμας συκοφαντείται, καθώς διατυπώνεται αστήρικτα ο ισχυρισμός ότι δεν επρόκειτο περί γνήσιας λαϊκής εξέγερσης, αλλά για «προβοκάτσια». Καθώς, όπως διατείνονταν οι συκοφάντες, με επικεφαλής τον διορισμένο από τους κατακτητές Γενικό Επιθεωρητή Νομαρχιων Μακεδονίας, Αθανάσιο Χρυσοχόου και άλλους, τα μέλη του ΚΚΕ στη Δράμα υποκινήθηκαν από τους Βουλγάρους κατακτητές να οργανώσουν το κίνημα, προκειμένου να μπορέσουν οι τελευταίοι να προχωρήσουν στην εξόντωση του ελληνικού πληθυσμού στην Ανατ. Μακεδονία και Θράκη. Δυστυχώς, παρά τα στοιχεία που υπήρχαν, η άποψη εκείνη επικρατεί μεταξύ όλων των πολιτικών δυνάμεων της χώρας, επηρεάζοντας ακόμη και στελέχη της Αριστεράς. Με συνέπεια η ηρωϊκή εκείνη εξέγερση να «θαφτεί» για μισό και πλέον αιώνα.
Η ομιχλώδης εκείνη εικόνα ανατράπηκε με το βιβλίο «Δράμα 1941: Μία παρεξηγημένη εξέγερση», του Σπύρου Κουζινόπουλου, ο οποίος, μετά από έρευνα που διήρκεσε 35 περίπου χρόνια, μέσα από άγνωστα ντοκουμέντα αλλά και μαρτυρίες μερικών από τους πρωταγωνιστές των γεγονότων εκείνης της εποχής που τους είχε προλάβει εν ζωή, αποδεικνύει ατράνταχτα ότι επρόκειτο για μία γνήσια ηρωϊκή λαϊκή εξέγερση, την πρώτη που σημειώθηκε στην κατεχόμενη από τους ναζί Ευρώπη. Μία πράξη αντίστασης πρόωρη ίσως, που όμως είχε σημαντικά οφέλη  για την Ελλάδα, καθώς ακύρωσε τα όποια επιχειρήματα της Βουλγαρίας περί εθνικών και πληθυσμιακών δικαιωμάτων στην περιοχή και αποθάρρυνε Βούλγαρους  εποίκους από τη Βουλγαρία να εγκατασταθούν στην περιοχή και να αλλοιώσουν την πληθυσμιακή της σύνθεση.


Τα στοιχεία προέρχονται από το βιβλίο του Σπύρου Κουζινόπουλου «Δράμα 1941: Μία παρεξηγημένη εξέγερση», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις «Καστανιώτη» και ήταν υποψήφιο για το Κρατικό Λογοτεχνικό Βραβείο.

Το ΕΑΜ, το ΚΚΕ και το ζήτημα των συμμαχιών

Το ΕΑΜ μας έσωσε από την πείνα, όχι όμως και από τη (μισθωτή) σκλαβιά και τον κόσμο της εκμετάλλευσης. Και το ερώτημα “γιατί δε συνέβη αυτό”, θα βασανίζει αντικειμενικά τις επόμενες γενιές, που δεν τους παρουσιάστηκε άλλη τέτοια ευκαιρία, δηλαδή μια επαναστατική κατάσταση.
Τις προάλλες, πέτυχα σε μια συζήτηση μια συντρόφισσα δασκάλα, που είχε αναλάβει τη γιορτή της 28ης Οκτώβρη στο σχολείο και είχε συμπεριλάβει στο μουσικό πρόγραμμα και τον ύμνο του ΕΛΑΣ, να διηγείται στην ομήγυρη την αντίδραση κάποιων γονιών και το μέτωπο της μαύρης αντίδρασης που την στοχοποίησε, με μια διευθύντρια να προσπαθεί να τα συμβιβάσει κάπως τα πράγματα: εντάξει να μπει κάτι για το ΕΑΜ, όχι όμως και για τον ΕΛΑΣ…
Προφανώς, είτε μπέρδευε τον ΕΛΑΣ με το ΔΣΕ -ή και την ΟΠΛΑ- είτε απλά θεωρούσε το Έπος της Αντίστασης κάτι απλό και ειρηνικό, που δεν απαιτούσε βία, αίμα και θυσίες -όπως περίπου έκαναν πολλοί αστοί πολιτικοί, περιμένοντας τον Γκοντώ και τους Άγγλους να έρθουν να τους απελευθερώσουν.
Η σύγχυση για το τι ακριβώς ήταν και τι ήθελε το ΕΑΜ, ακόμα και σε όσους το επικαλούνται και θεωρητικά υπερασπίζονται την ιστορική του προσφορά -πόσο μάλλον στις συνειδήσεις που τις σκεπάζει η άγνοια, ήδη από τα σχολικά χρόνια, που το κεφάλαιο της Αντίστασης ήταν πάντα εκτός ύλης- είναι παροιμιώδης.
Κάποιοι προσπαθούν να μεταφέρουν μηχανικά το ΕΑΜ στην εποχή μας και το συνδέεουν πχ με τα συσσίτια και τη μάχη κατά της πείνας -τέτοια όμως διοργανώνουν ακόμα και οι φασίστες της ΧΑ, που είναι οι πολιτικοί απόγονοι των δοσίλογων και των ταγματασφαλιτών. Άλλοι συνδέουν ιστορικά το ΕΑΜ με τη σύγχρονη ανάγκη ενός πανεθνικού μετώπου ενάντια στην τωρινή οικονομική Κατοχή που μας έχει κάνει αποικία, τους προδότες “γερμανοτσολιάδες” πολιτικούς κοκ. Ενώ κάποιοι το συνέχεεαν με το ΣΥΡΙΖΑ-ΕΚΜ το 12′ ή με το ΠΑΣΟΚ παλιότερα -που πόνταραν στο ιστορικό φορτίο του ΕΑΜ για να το εξαργυρώσουν πολιτικά στην κάλπη.
Πολύ συχνά βάζουν στο επίκεντρο το χαρακτήρα του ΕΑΜ ως μετωπική συμμαχία, θεωρώντας ως πηγή της κακοδαιμονίας σήμερα την έλλειψη ενότητας, το σεχταρισμό και τον κατακερματισμό των δυνάμεων που θέλουν μια αλλαγή. Ξεχνούν βέβαια ότι το ΕΑΜ είχε κυρίως κοινωνική δράση, με πρόπλασμα το Εργατικό ΕΑΜ, και ένοπλη δράση με βραχίονα τον ΕΛΑΣ, και όχι εκλογικό χαρακτήρα. Όπως ξεχνούν ότι οι σύμμαχοι που συσπείρωσε ιδίως το πρώτο διάστημα, ήταν μάλλον αμελητέες ποσότητες σε σχέση με το εγχείρημα που ανέλαβε, και ενώ το ΚΚΕ είχε εισπράξει την άρνηση, με αστεία προσχήματα, πολλών αστών πολιτικών, προσφέροντας την ηγεσία του ΕΑΜ ακόμα και στον Γ. Παπανδρέου, που έγινε αργότερα επικεφαλής της Κυβέρνησης “Εθνικής Ενότητας” και ο νεκροθάφτης του Εαμικού κινήματος.
Το κλειδί για τη ραγδαία εξάπλωση κι ενίσχυση του ΕΑΜ δεν ήταν οι ευρείες συμμαχίες του, αλλά το γεγονός πως βρέθηκε την κρίσιμη στιγμή στην πρωτοπορία του αγώνα και της Αντίστασης, έγινε η ψυχή αυτού του αγώνα, χωρίς να υπολογίζει τις θυσίες ή τον αποδεκατισμό της βάσης του, που τελικά έβγαινε ενισχυμένη από κάθε τέτοια ηρωική θυσία, κερδίζοντας τα καλύτερα αγωνιστικά στοιχεία του λαού μας. Έτσι το Κόμμα έφτασε οργανωτικά από μια χούφτα κομμουνιστές και διαλυμένες οργανώσεις μετά την είσοδο των Γερμανών στην Ελλάδα, τα 400 χιλιάδες μέλη τον καιρό της απελευθέρωσης. Το ΕΑΜ ήταν ανοιχτό σε όποιον ήθελε να παλέψει ενάντια στον κατακτητή, έχοντας ακόμα και βασιλικούς στις γραμμές του, ήταν σαφές όμως πως οι κομμουνιστές ήταν ο κορμός του και έβλεπαν το κύρος τους να φτάνει ως τον ουρανό μετά από κάθε νικηφόρα μάχη.
Στον αντίποδα βέβαια, για κάθε Σαράφη που ήρθε με το μέρος του αγώνα και παρέμεινε πιστό μέλος του Κόμματος ως το τέλος της ζωής του, υπήρχε κι ένας Σβώλος, που εξέφραζε την πίεση των μικροαστικών ταλαντεύσεων μπροστά σε διάφορες κρίσιμες καμπές, αδυνάτιζε αντικειμενικά την αγωνιστική ενότητα, και κατέληγε να υπονομεύει την προοπτική της νίκης, προσπαθώντας να συμβιβάσει αγεφύρωτες ταξικές αντιθέσεις, ώστε να επιλυθούν ειρηνικά, με συνεννόηση. Η αριθμητική αύξηση, όταν μπαίνει ως αυτοσκοπός, δεν προσφέρει κάτι από μόνη της, και μπορεί συχνά να καταλήξει στο αντίθετο αποτέλεσμα.
Οι κομμουνιστές πάντως αναζητούν τις αιτίες της ήττας στις δικές τους αδυναμίες και την πολιτική του δικού τους κόμματος. Πολλές φορές μπαίνει αντιπαραθετικά το ζήτημα των συμμάχων με το στρατηγικό στόχο, ο οποίος έμεινε σε δεύτερο πλάνο, ακριβώς για να μην τρομάξει πιθανούς συμμάχους και να είναι ευρύτερη η συμμαχία, για να χωρέσει όλους όσους ήθελαν να προσφέρουν στον αγώνα. Στην ίδια συζήτηση μπαίνει συχνά το ζήτημα της στρατηγικής του ΚΚΕ και του διεθνούς Κομμουνιστικού Κινήματος, η επεξεργασία των Λαϊκών Μετώπων, η προσφορά της στο ζήτημα της συγκρότησης Εθνικών Αντιστασιακών Μετώπων, αλλά και οι περιορισμοί που έβαζαν σε μια επαναστατική προοπτική.
Η αλήθεια είναι πως το ΕΑΜ θα μπορούσε να νικήσει τη δεδομένη στιγμή της απελευθέρωσης, που υπήρχε αντικειμενικά επαναστατική κατάσταση και ο ταξικός εχθρός ήταν σε εξαιρετικά δυσχερή θέση, ακόμα και με την ίδια στρατηγική, αρκεί να είχε καθαρό το ζήτημα της εξουσίας και σωστή εκτίμηση για το γενικότερο συσχετισμό δυνάμεων. Το ότι δεν το έκανε δεν είναι ασφαλώς άσχετο με τις προγραμματικές του επεξεργασίες, τη διεθνή Αντιφασιστική Συμμαχία, τις ταλαντεύσεις και τις αυταπάτες που προέκυπταν από μια λανθασμένη ανάγνωση της συγκυρίας. Το βασικό όμως ήταν αυτό το τελευταίο, δηλαδή η συγκυρία και η εκτίμηση της κατάστασης τη δεδομένη στιγμή. Η εξουσία ήταν στο πιάτο του ΕΑΜ και θα μπορούσε να την έχει κατακτήσει τότε, άσχετα αν στη συνέχεια θα προέκυπταν πιθανά άλλα προβλήματα, στη βάση κάποιων προβλημάτων που παρουσίαζε η γενικότερη στρατηγική. Αυτό ισχύει και πέρα από τη στάση του σοβιετικού παράγοντα, που γενικά ενέκρινε τη συμβιβαστική πολιτική του ελληνικού κινήματος, προς τέρψην των θιασωτών της θεωρίας του κακού Στάλιν “που μας πούλησε”. Κάτι που παραβλέπει βέβαια ότι, ιδιαίτερα μετά τη διάλυση της ΚΔ, η βασική ευθύνη βάραινε αποκλειστικά τα επιμέρους ΚΚ, των οποίων η στάση εξάλλου επηρέαζε με τη σειρά της και τη σοβιετική αντιμετώπιση, η οποία κάθε άλλο παρά στατική ή προαποφασισμένη ήταν, όπως δείχνει πολύ καλά το αλβανικό, το γιουγκοσλαβικό και αργότερα -παρά τις σαφώς διαφορετικές συνθήκες σε σχέση με τα Βαλκάνια – κινεζικό παράδειγμα.
Αν μπορούμε να βγάλουμε ένα γενικό συμπέρασμα, λοιπόν, σε σχέση και με το ζήτημα που μπαίνει στον τίτλο, είναι το εξής: αυτός που νικάει δεν είναι ο πιο “καθαρός και αμόλυντος”, ούτε αυτός που είναι πιο “ενωτικός” και συγκροτεί συμμαχίες από θέση αρχής, αλλά αυτός που έχει καθαρή στρατηγική στόχευση και ξέρει να την υπηρετεί με τον πιο ευέλικτο τρόπο, να προωθεί τις θέσεις του ανά πάσα στιγμή και να ξέρει τι πρέπει να κάνει και πώς να προχωρήσει κάθε φορά.

Καλούμε τους εργαζόμενους να διαδηλώσουν μαζικά και μαχητικά στο συλλαλητήριο της Παρασκευής 28 Σεπτεμβρίου 2018 στις 7 το απόγευμα στο Σαρόκο

ΔΕΛΤΙΟ ΤΎΠΟΥ


Απευθυνόμαστε:
§  Σε όσους εργαζόμενους λένε δεν πάει άλλο, δε μπορεί να συνεχιστεί έτσι η ζωή μας, δε μπορεί το μέλλον μας, το μέλλον της νεολαίας να είναι η φτώχεια, η εκμετάλλευση, οι πόλεμοι.
§  Σε όσους είναι γονατισμένοι από τα βάρη, από την αντιλαϊκή πολιτική και αισθάνονται απογοητευμένοι. Σε όσους βρίσκονται έξω από τη συλλογική δράση και πάλη, έξω από την οργανωμένη ζωή των συνδικάτων.
§  Σε όσους θέλουν να συμπορευτούν με το ταξικό εργατικό κίνημα, με τις όποιες αντιρρήσεις τους. Σε όσους θέλουν να συμβάλλουν, στην οργάνωση της πάλης και δε βολεύονται με τη σημερινή βάρβαρη κατάσταση, τη λογική δε γίνεται τίποτα, ο γέγονε γέγονε, την απαισιοδοξία
§  Σε όσους συνειδητοποιούν από την πείρα τους ότι τίποτα καλό δεν έχει φέρει στη ζωή τους η εναλλαγή των κυβερνήσεων που υπηρετούν τους επιχειρηματικούς ομίλους, την Ε.Ε. και το ΝΑΤΟ.
§  Σε όσους δε συμφωνούν στη χώρα να σουλατσάρει το ΝΑΤΟ, καταλαβαίνοντας τα αποτελέσματα των επικίνδυνων σχεδιασμών των ιμπεριαλιστών.
§  Σε όσους πιστεύουν ότι πρέπει να βάλουμε πλώρη για να βγάλουμε μπροστά τις δικές μας ανάγκες.
§  Σε όσους βλέπουν ότι οι συνδικαλιστικές εργοδοτικές, κυβερνητικές ηγεσίες όπως οι πλειοψηφίες της ΓΣΕΕ και της ΑΔΕΔΥ δε μπορούν και δε θέλουν να διεκδικήσουν τις πραγματικές ανάγκες της εργατικής τάξης. Σε όσους θέλουν τα συνδικάτα να είναι μακριά από την εργοδοσία και τις κυβερνήσεις της. Να υπηρετούν τα συμφέροντα των εργαζομένων.
Τους λέμε να μην ξεγελαστούν από το όργιο εκβιασμών και διλημμάτων, της ανέξοδης παροχολογίας που ήδη έχει ξεκινήσει, την προεκλογική ταχτική της κυβέρνησης, τα ψέματα και της αυταπάτες που στόχο έχει να ξεχαστούν οι αντεργατικοί νόμοι και η αντιλαϊκή πολιτική που συνεχίζεται αδιάκοπα.
Οι εργαζόμενοι, οι άνεργοι, οι συνταξιούχοι, οι αυτοαπασχολούμενοι, η μικρομεσαία αγροτιά, οι γυναίκες και η νεολαία δεν πρέπει να ξεχάσουν αυτό που ζουν καθημερινά. Την καπιταλιστική βαρβαρότητα που γεννά προβλήματα για τον εργαζόμενο λαό, για να εξασφαλίζονται κέρδη για τους λίγους. Ο πλούτος που παράγει η εργατική τάξη βρίσκεται στα χέρια των καπιταλιστών, έχουν την εξουσία στην οικονομία και αυτό αποτελεί εμπόδιο για την ικανοποίηση των δικών μας αναγκών.

·         Καλούμε τους εργαζόμενους να διαδηλώσουν μαζικά και μαχητικά στο συλλαλητήριο της Παρασκευής 28 Σεπτεμβρίου 2018 στις 7 το απόγευμα στο Σαρόκο με το σύνθημα «ΜΠΡΟΣΤΑ ΟΙ ΔΙΚΕΣ ΜΑΣ ΑΝΑΓΚΕΣ» και όχι τα κέρδη των λίγων.
·         Να οργανώσουν με τα ταξικά σωματεία τη γενική απεργία στις 8 Νοεμβρίου 2018.


Κέρκυρα, 27/9/18

“No FAP” – Όταν ο νεοσυντηρητισμός τυφλώνει

Μπορεί στην Ελλάδα το “κίνημα” “No Fap” να μην είναι ιδιαίτερα γνωστό, στη Γερμανία όμως τους τελευταίους μήνες γνωρίζει αρκετή εξάπλωση, όχι μόνο διαδικτυακά, αλλά και με αρκετές αναφορές τον τύπο, μεταξύ άλλων στη μεγάλη και ¨σοβαρή” εφημερίδα “Die Welt”. Μια πρώτη απόπειρα για το τάιμινγκ και τα αίτια πίσω από την ανάσυρση των παλιών κατηγοριών κατά του αυνανισμού με “μοντέρνα” επιχειρηματολογία επιχειρεί στο τελευταίο του τεύχος το περιοδικό “Position” της SDAJ, δηλαδή της νεολαίας του DKP:
“No Fap”- Πίσω από αυτό το σλόγκαν κρύβεται μια τάση που παροτρύνει αγόρια και νέους άνδρες να σταματήσουν τον αυνανισμό. Γιατί όποιος δεν “το τρίβει” συνέχεια, έχει λέει πιο καλή ορμονική ισορροπία και έτσι μοιάζει πιο ανδροπρεπής, πιο ελκυστικός και πιο υγιής. Υπάρχουν βιντεομπλόγκ για το “Νο FAP” και άρθρα στο “Men’s health” μέχρι και στη Welt και άλλες φυλλάδες. Όλες διαφημίζουν αυτή την τάση και διαδίδουν το παραμύθι του σκληρού άνδρα, που πρέπει να παραμείνει σκληρός. Αλλά αυτό δεν είναι όλο.
Είτε αρχισυντηρητικές ενώσεις γονέων, που στρέφονται κατά της σεξουαλικής διαφώτισης των παιδιών τους στο σχολείο, είτε εκκλησιαστικές ενώσεις, που παραπονιούνται μαζί με την “Εναλλακτική για τη Γερμανία” και τμήματα των χριστιανοδημοκρατών/χριστιανοκοινωνιστών για “έκπτωση των ηθών” και ζητούν επιστροφή στη δεκαετία του ’50 στην ΟΔΓ, όλα αυτά είναι καθημερινότητα στη χώρα αυτή. Βιώνουμε ένα comeback αντιδραστικών αντιλήψεων περί ρόλων και σεξουαλικότητας.
Παλιές ιδέες σε νέα συσκευασία
Από πού προέρχονται αυτές οι παλιές αντιλήψεις, ποιο συμφέρον τις ξαναφέρnει σήμερα πάλι στη δημοσιότητα; Το ότι η εκάστοτε παλαιότερη γενιά παραπoνιέται για τη σεξουαλική ηθική της νεότερης δεν είναι κάτι νέο. Ήδη το 1850 π.χ λέγεται το τροπάρι, σύμφωνα με το οποίο τάχα εξαπλώνονταν η ακολασία, ο αυνανισμός και ο ξεπεσμός. Παρόμοια παραδείγματα υπάρχουν σωρηδόν τα επόμενα 150 χρόνια. Αυτές οι κατηγορίες και απόψεις προέρχονταν από την αστική τάξη και στη συνέχεια προωθούνταν από κρατικής πλευράς.
Πίσω της βρίσκεται μια επιχειρηματολογία, που πάντα στοχοποιεί τα περισσότερο παραμελημένα τμήματα της εργατικής τάξης. Γιατί γι’αυτά υπάρχει ο ισχυρισμός πως δήθεν έχουν χάσει κάθε ηθική, πως π… ανεξέλεγκτα  από δω κι από εκεί ή εν προκειμένω αυνανιζόμαστε συνέχεια κι με τον τρόπο αυτό αποτελούμε κίνδυνο (!) για τη δημόσια τάξη. Κυρίως όμως στιγματίζονται με τέτοιες προκαταλήψεις ολόκληρες ομάδες του πληθυσμού. Ιδιαίτερα ευάλωτες απέναντι σε τέτοια υποτιμητικά παραμύθια είναι οι νέες γυναίκες που θέλουν οι ίδιες να ορίζουν τη σεξουαλικότητά τους. Τότε όπως και τώρα δεν υπάρχει επιστημονικό υπόβαθρο για όλες αυτές τις προκαταλήψεις. Αλλά οι βρισιές και οι προσβολές που δέχεται κατακέφαλα μια γυναίκα με αυτοπεποίθηση, εξακολουθούν βέβαια να είναι άφθονες.
Διαίρει και βασίλευε
Μετά από πάνω από 150 χρόνια δημιουργίας φόβου και πανικού τα Σόδομα και τα Γόμορα δεν επικράτησαν. Η σεξουαλικότητα στη Γερμανία εξακολουθεί να εκφράζεται κυρίως μέσα σε σταθερές σχέσεις. Η πορνογραφία δε διδάσκεται στα σχολεία. Και η αυτοϊκανοποίηση δεν είναι και δε θα γίνει βλαβερή.
Οι μικροαστούληδες δεν ενδιαφέρονται καθόλου να αντιμετωπίσουν την πραγματικότητα, αλλά με τη βοήθεια του θέματος-ταμπού της σεξουαλικότητας να εκμεταλλευτούν ανασφάλειες και να δημιουργήσουν κλίμα περιθωριοποίησης. Έτσι υπάρχει απανθρωποποίηση (“σαν τα κουνέλια”) και το φταίξιμο για την άσχημη κοινωνική τους κατάσταση μετατίθεται στους ίδιους.
Η σεξουαλικότητα, η ηθική και οι αντιλήψεις περί ρόλων πάντα καθορίζονται και από τις κοινωνικές συνθήκες. Η όξυνση του καπιταλιστικού ανταγωνισμού και έτσι των μηχανισμών διαίρεσης της τάξης μας φαίνονται και σε αυτές τις αντιδραστικές αντιλήψεις. Η πάλη για το τέλος όλων των σεξουαλικών διακρίσεων και για μια απελευθερωμένη σεξουαλικότητα πρέπει να στραφεί σε όλα τα επίπεδα κατά των συνθηκών ανταγωνισμού των ανθρώπων μεταξύ τους.

Γιάννης Σκαρίμπας: «Πάντοτες, ανέντιμα στάθηκαν τα όπλα της Αντίδρασης»


Γιάννης Σκαρίμπας: «Πάντοτες, ανέντιμα στάθηκαν τα όπλα της Αντίδρασης»
Ποιητής, πεζογράφος, θεατρικός συγγραφέας, βιβλιοκριτικός, αρθρογράφος, συστηματικός επιστολογράφος, ιστορικός, αλλά και καραγκιοζοπαίκτης, που έφτιαχνε ο ίδιος τις φιγούρες με τα χέρια του, ο Γιάννης Σκαρίμπας υπήρξε πολυδιάστατη προσωπικότητα και «ιδιόρρυθμος» χαρακτήρας. «Ανάποδος άνθρωπος», όπως λέει ο λαός μας; Ούτε αυτό του ταιριάζει…
Γεννήθηκε στις 28 του Σεπτέμβρη 1893 και έφυγε από τη ζωή στις 21 του Γενάρη 1984.
Πνεύμα ανήσυχο, αθυρόστομος, αντισυμβατικός, σαρκάζων και αυτοσαρκαστικός, ανυπότακτος, ευαίσθητος και ελεύθερος ο Γιάννης Σκαρίμπας σφυροκοπούσε κάθε τι αντίθετο προς τις αρχές και τις αξίες του και δεν δίσταζε να τα βάζει με κάθε μορφής εξουσία και κατεστημένο, στην πολιτική και στα γράμματα και να εξακοντίζει τα δηλητηριώδη βέλη του στον καθωσπρεπισμό, την υποκρισία, τη μικροαστική σαπίλα και την κοινωνική αδικία.
Και με το ίδιο πάθος που ριχνόταν στους δυνατούς, χτυπούσε και τους δειλούς ή τους αμέτοχους. Δεν ήξερε τι θα πει «ουδετερότητα». Παρέμεινε απροσκύνητος, μέχρι που έκλεισε για πάντα τα μάτια του.
Η γλώσσα του πλούσια και πρωτότυπη, εξαιτίας της ευρηματικότητάς του και της μοναδικής ικανότητάς του να πλάθει «δικές του» λέξεις, αρχικά ξενίζει και κάποιες φορές απωθεί τον «αμύητο» αναγνώστη.
Από τους πρωτοπόρους της ελληνικής λογοτεχνίας, χαρακτηρίστηκε ο σημαντικότερος εκπρόσωπος του υπερρεαλισμού στην Ελλάδα. Το έργο του, εντυπωσιακό σε έκταση και αξία, καρφί στο μάτι της βολής και της συντήρησης. Ο ίδιος δεν εντάχτηκε ποτέ σε ομάδες ή «κύκλους», όπως δεν είχε και μιμητές.
Ένα χαρακτηριστικό δείγμα (…ή δήγμα;) Σκαρίμπα το παρακάτω κείμενό του. Από αφιέρωμα που υπέγραφε η Μαρία Χατζηγιάννη, στο περιοδικό Πολιτιστική, της δεκαετίας του ΄80.
Αυτή η εκατοντάδα των παρασήμων που έπεσε σαν άξαφνη βροχή απάνωθέ μας = ισάριθμων ανθρώπων του πνεύματος, της λογοτεχνίας και της Τέχνης, δεν είναι παρά μια — κι αυτό — απόπειρα δολιοφθοράς των συνειδήσεων — έργον κι αυτό των παλατιανών – μας – καμαρώτων. Όσοι δε, από ανθρώπινη αδυναμία, ή εξαπίνης των καταληφθέντες τοι, το επήραν, έπεσαν θύματα της γνωστής αντιδραστικής πολυμορφίας (=παράσημα, βραβεία, ραδιόφωνο και λογής – λογής τέτοιες «φήμες»).
Απόδειξη, αυτής της αλήθειας — έστω και τούτη: Μεταξύ των παρασημοφορηθέντων, υπάρχουν πρόσωπα απ’ τα καλύτερα που έχουμε, εξ ων μερικοί απ’ τους ποτέ μη χαρίσαντας κάστανα, στο ψέμα ποτέ μη φεισθέντας των σκοταδιστών, πνευματικών, παλατιανών, ή… προφέσορων, και μερικοί, δεδηλωμένοι αριστεροί, και ένα – δυο άσπονδοι οχτροί τους. Αναστρέφοντας προς χάρη τους, εδώ, το σχετικό λεγόμενό μας: «Πόσον ωραία θάσαν τα παράσημα, αν, παρασημοφορεμένοι, δεν υπήρχαν» θα πω, θα το πω, των αγαπητών φίλων, αυτό, εγώ έτσι: «Πόσο ωραίοι θα μας ήσαν πάντα και δίχως τα, (οι παρασημοφορετοί) παράσημά τους».
Πάντοτες, ανέντιμα στάθηκαν τα όπλα της Αντίδρασης. Και απ’ αυτά, δεν είναι η βία, το χειρότερο. Πολύ περισσότερο, ακριβώς η βία, δεν «πιάνει» πάντα. Το «σιδηραίς λόγχαις μάχου» ούδε το σκέφτηκε η Πυθία «Αργυραίς» είπε του Φίλιππου… Αλλά κι αυτές, είναι η, μια μόνο μορφή της δολιότητας. Η άλλη είναι: «Κολάκευε – κολάκευε — και φτάνει!» Και είναι αυτή, η πλέον επικίντυνη = των ουτιδανών, να πούμε, το «νοκ – άουτ!» Αν αντίς «αργυραίς» και κουραφέξαλα, αυτό του έλεγε η Πυθία, ούτε από «αργυράγχην» ο Αισχύνης – μας θα πάθαινε, και η εν Χαιρωνεία μάχη, θα παρήλκε»…
Διότι — φευ! — πολλές οι αδυναμίες μας και οι έλξεις μας, αλλά η έλξη της φήμης — πάνω απ’’ όλες. Πολλοί τον πλούτον — λέει — εμίσησαν, αλλά την δόξαν, λέει, ουδείς!… (Τώρα, αν, δόξα είναι μόνο το παράσημο, ή αν το παράσημο είναι δόξα — αυτό, έστω, άλλη ιστορία). Για να γίνει «ένδοξος» ο κ. Βενέζης, δεν ζήτησε λεφτά, μα Ακαδημαϊλίκι. Για να γίνει (κι ας μην ακόμα έγινε — θα γίνει…) ο κ. Π. Χάρης, ολόκληρη αφιέρωσε Μεγάβιβλο, στη μνήμη — λέει — του Ιω. Μεταξά. Το ίδιο και ο κ. Ι.Μ. Παναγιωτόπουλος, πλην… σε βελτιωμένη έκδοση αυτός, διαβεβαίωνε… καταπρόσωπό του τον δικτάτορα, ότι:
«Οι καιροί που περνάμε είναι πραγματικά γόνιμοι, καιροί αναγεννητικοί και αναδημιουργικοί. Το έθνος ολόκληρο, με την καθοδήγηση και τη βοήθεια μεγαλοδύναμου και μεγαλοφάνταστου Αρχηγού, ανοίγει καινούργιους δρόμους στα πεπρωμένα του, και πλάθει με την ψυχή του, με την προθυμία του, και με το μόχθο του, τον πολιτισμό του, που θα μείνει στην Ιστορία σαν μεγάλος σταθμός, ορόσημο ολκής, σαν ο «Τρίτος Ελληνικός Πολιτισμός»!! [Ω, διάολε!…]
(περιοδ. «Το Νέον Κράτος», αρ. 23, Ιούλιος 1939).
Λοιπόν; Λοιπόν; Σεις, τι λέτε παιδιά; Είναι ή δεν είναι ανίκατον το «κολάκευε, λιβάνιζε — και φτάνει;» Έφτασε μέχρι, που ο κ. Ι.Μ. Παναγιωτόπουλος να θεωρείται «αδικημένος!» που δεν τον έκαμαν ακόμα Ακαδημαϊκόν. Πλην, ας μην ανησυχεί. Έχει, ήδη, όλα… τα προσόντα. Και θα γίνει — θα γίνει!…
Ώστε, φοβήσθαι χρη και αυτών των Δαναών ― δώρα φέροντας.
Παρασημοφοράν τον κ. Βενέζη, αλλά και τον Μάνο Κατράκη!
Παρασημοφοράν τον κ. Μυριβήλη, αλλά και τον Δ. Ψαθά!
Παρασημοφοράν τον κ. Π. Χάρη, αλλά και τον Φτέρη!
Παρασημοφοράν τον κ. Σάββα Κωνσταντόπουλο, αλλά και τον Κοτσαρίδα!
Παρασημοφορίες σκοπιμότητας… Αι μεν, για το «εύγε δούλε αγαθέ!» Αι δε, για το «τήρα τι έχω αχάριστε για σένα!»
Και μας βάνουν μπρος σ’ ένα τετελεσμένο κι ανεπάντεχο! Να φανούμε αγενείς; Να το πάρουμε;
Όσο να το συνειδητοποιήσουμε (τι;) το κόλπο «έχει πιάσει»…
Δεν έχει όμως πιάσει. Βαθύτατος είναι ο σκεπτικισμός όσων… «ανάξια» το πήρανε. Δυο κιόλας, τους το βροντοφώνησαν κατάμουτρα. Και μόνον, από σεμνότητας περίσσεια, δεν θέλησαν οι (απ’ τους «ανάξιους») άλλοι, να το κάμουν. Τους το κατάγραψαν όμως στη μερίδα τους.

TOP READ