Τι συζήτησε η κα Νούλαντ στην Αθήνα;

Τι συζήτησε η κα Νούλαντ στην Αθήνα;

Σιγή ασυρμάτου τηρεί η ελληνική κυβέρνηση, και ειδικά η πλευρά ΣΥΡΙΖΑ, σχετικά με όσα συζητήθηκαν προχτές στις συναντήσεις που είχε στην Αθήνα η βοηθός υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Βικτόρια Νούλαντ. Μια επιτόπια παρουσία εδώ του αμερικανικού παράγοντα για απευθείας συνεννοήσεις λόγω του έντονου «ενδιαφέροντος» των ΗΠΑ για την εξέλιξη των παζαριών με την ΕΕ, καθώς οι Αμερικανοί διατηρούν στην Ευρωζώνη ισχυρά συμφέροντα. Συνεννοήσεις που αφορούν και τις γενικότερες εξελίξεις στην ευρύτερη περιοχή, με ανοιχτά μέτωπα ενδοϊμπεριαλιστικών αντιθέσεων και συγκρούσεων, από την Ουκρανία, τη Μαύρη Θάλασσα, μέχρι τη Μ. Ανατολή και τη Β. Αφρική. Το κατά τ' άλλα λαλίστατο Μαξίμου, που καθημερινά βγάζει σειρά «non papers» επί παντός του επιστητού, προχτές το απόγευμα δεν «έδωσε τίποτα» για όσα ειπώθηκαν στη συνάντηση Νούλαντ με τον Αλ. Τσίπρα. Αλλωστε και οι δύο απέφυγαν τις όποιες δηλώσεις. Ανάλογη γραμμή επιλέχτηκε στο υπουργείο Εξωτερικών, όπου η Νούλαντ είχε συναντήσει νωρίτερα τον υπουργό Ν. Κοτζιά κι απ' όπου επίσης δεν προέκυψαν δηλώσεις.

***

Τη συμφωνία «αφωνίας» τήρησε η Νούλαντ και στο υπουργείο Αμυνας, όπου συναντήθηκε με τον υπουργό Π. Καμμένο. Ο μόνος που παρέκκλινε κατά τι από αυτήν τη γενική κατεύθυνση. Σε μια ομολογουμένως σύντομη δήλωσή του ανέπτυξε τη γραμμή της κυβέρνησης που έχει ποντάρει πολλά στην αμερικανική στήριξη, τάζοντας στις ΗΠΑ και μερίδιο από τους ελληνικούς υδρογονάνθρακες, στην προσπάθειά της να βελτιώσει τη θέση της στα παζάρια με τους πιστωτές και ταυτόχρονα να αυξήσει το μερίδιο του εγχώριου κεφαλαίου από τον πλούτο της ευρύτερης περιοχής: «Είχαμε μια πολύ εποικοδομητική συζήτηση επάνω στα θέματα που αφορούν την άμυνα και όχι μόνο. Της εξήγησα (σ.σ.: της Νούλαντ) ότι είναι μια ιδιαίτερη στιγμή, για τη συμμαχία, για την Ελλάδα και για τις ΗΠΑ, η βοήθεια των ΗΠΑ στη σκληρή στάση που διατηρεί η Γερμανία απέναντι στην Ελλάδα. Υπάρχουν δυνατότητες πολλαπλών συνεργασιών και στον τομέα της ενέργειας και στον τομέα της άμυνας».

***

Από αμερικανικής πλευράς διακινήθηκε μόνο μια γενικόλογη ανακοίνωση από την πρεσβεία τους, που μεταξύ άλλων λέει ότι η Αμερικανίδα συζήτησε στην Αθήνα «ένα ευρύ φάσμα διμερών και περιφερειακών ζητημάτων», και περιέγραψε ως «πολύ καλές» τις συζητήσεις της με την ελληνική κυβέρνηση. Οτι η Νούλαντ τόνισε πως «οι ΗΠΑ θέλουν να δουν την Ελλάδα να βγαίνει από την οικονομική κρίση ισχυρότερη και πιο σταθερή» και να «είναι σε θέση να κάνει μια καλή συμφωνία με τους θεσμούς». Οτι συζήτησε με την ελληνική κυβέρνηση και «θέματα ασφάλειας και άμυνας, την Ουκρανία, το συνασπισμό ενάντια στο ISIL (σ.σ.: τζιχαντιστές), καθώς και θέματα ενέργειας». Οτι για την ουκρανική κρίση τόνισε πως οι ΗΠΑ είναι «πολύ ικανοποιημένες για την επιτευχθείσα αλληλεγγύη μεταξύ ΕΕ και ΗΠΑ (βλ. την κοινή γραμμή απέναντι στη Μόσχα) και ότι η Ελλάδα έχει παίξει το ρόλο της συμβάλλοντας στην οικοδόμηση συναίνεσης».

***

Ολα αυτά, ενώ μια σειρά αστικά κέντρα εντός και εκτός Ελλάδας ωθούν την κυβέρνηση να αξιοποιήσει το χαρτί της γεωστρατηγικής αξίας της χώρας για να διευκολυνθεί στα παζάρια με τους πιστωτές. Σε αυτήν τη βάση άλλωστε, πληροφορίες από τα υπουργεία Εξωτερικών και Αμυνας καταδεικνύουν ότι η κυβέρνηση ετοιμάζεται να συμβάλει σε αποστολές εναντίον των τζιχαντιστών, επιδιώκοντας η Ελλάδα να γίνει προκεχωρημένο φυλάκιο των ευρωατλαντικών σχεδιασμών, με την απρόσκοπτη δράση της βάσης της Σούδας, κρίσιμη υποδομή για την υποστήριξη αεροναυτικών επιχειρήσεων στην ευθεία από Λιβύη έως Συρία και Ιράκ. Μάλιστα, και το Συμβούλιο των υπουργών Εξωτερικών της ΕΕ τη Δευτέρα, με τη σύμφωνη γνώμη του εκπροσώπου της ελληνικής κυβέρνησης, πήρε αποφάσεις που ανοίγουν δρόμο για «στρατιωτική δράση» στη Μέση Ανατολή με πρόσχημα το λεγόμενο «Ισλαμικό Κράτος». Εξάλλου, σε ό,τι αφορά το Ουκρανικό, η Νούλαντ είδε τον Τσίπρα λίγες βδομάδες πριν αυτός μεταβεί στη Μόσχα και με νωπές ακόμα πρόσφατες δηλώσεις της για τις σχέσεις Ελλάδας - Ρωσίας: «Δεν έχουμε κανένα πρόβλημα και θέλουμε την Ελλάδα να έχει μια κανονική σχέση με τη Ρωσία (...) Μια σχέση ανάμεσα στην Ελλάδα και στη Ρωσία ήταν πολύ χρήσιμη στο παρελθόν σε ό,τι αφορά τη μετάδοση σαφών μηνυμάτων. Και θα ήθελα να συνεχιστεί»...
Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, όπου ο τραχανάς απλώθηκε και η όλη περιοχή βρωμά πανταχόθεν μπαρούτι, από αυτό που όποτε πήρε φωτιά κάηκαν οι λαοί, μπορεί η κυβέρνηση, η «αριστερή», η της «εθνικής συνεννόησης», η με «νέο ήθος και ύφος», η «ανοιχτή στο διάλογο» και τόσα άλλα ακόμα, να πει δημόσια στο λαό τι παζαρεύει, τι ζητά, τι δίνει και πού πάει να τον μπλέξει;

Αλφειού και Δημητσάνας γωνία

  Αλφειού και Δημητσάνας γωνία

Στα πλαίσια της σταδιακής της επιστροφής και τιμής ένεκεν για το φοίβο (φώτη) τσέκερη, που έφυγε πριν από λίγες μέρες, η κε του μπλοκ αναδημοσιεύει σήμερα ένα παλιότερο κείμενο (που είχε βγει στα 70χρονα της επον) με ένα ντοκουμέντο: μια φιλική συζήτηση (κάτι σαν συνέντευξη) με τον τσέκερη, που διηγείται διάφορα περιστατικά από τα δεκεμβριανά και την κατοπινή εποχή. Όσοι το είχατε ακούσει τότε, αξίζει να το θυμηθείτε. Αν δεν το έχετε ακούσει, τότε τόσο το καλύτερο, αξίζει τον κόπο, κι ας μην έχει την καλύτερη δυνατή ποιότητα ο ήχος.

Εκεί είναι το σπίτι όπου συναντήσαμε τον τελευταίο επιζώντα της μάχης του λόχου σπουδαστών του ελας –που πέρασε στην ιστορία με το όνομα λόρδος μπάιρον-: το φοίβο τσέκερη. Το βαφτιστικό του όνομα είναι φώτης (αν και οι περισσότεροι τον γνωρίζουν με το ψευδώνυμό του από το αντάρτικο), και οι γιατροί στη σοβιετική ένωση, όπου πήγε να θεραπευτεί, τον φώναζαν (κάτι σαν) φώτση, γιατί η προφορά τους ήταν κάπως βαριά.

Ο τσέκερης σήμερα βαδίζει στα 92 του (ή 91μισό όπως επιμένει ο ίδιος, για να μην του κλέβουμε χρόνια), σχεδόν συνομήλικος με το κόμμα και φοράει ένα παπούτσι με υπερυψωμένη σόλα, γιατί το δεξί του πόδι είναι πιο κοντό από το αριστερό, έχοντας κληρονομήσει ως παράσημο και μια ελαφρά μορφή αναπηρίας από εκείνη τη μάχη στο πολυτεχνείο, την πρώτη μέρα των δεκεμβριανών. Το ίδιο πόδι δηλαδή, που διάφοροι θεράποντες γιατροί ήθελαν κατά καιρούς να του το κόψουν, αλλά του το γλίτωσαν, αρχικά ο πέτρος κόκκαλης και αργότερα οι σοβιετικοί γιατροί. Όμως το πιο εντυπωσιακό στοιχείο είναι η διαύγεια στο λόγο και τη σκέψη του –και με βάση αυτά πολύ δύσκολα καταλαβαίνει κανείς ότι διανύει τη δέκατη δεκαετία της ζωής του.

Γιατί ονομάστηκε έτσι ο λόχος σπουδαστών των φοιτητών; Ήταν προφανώς και αυτός ένας τρόπος για να δείξουμε στους άγγλους τα φιλικά μας αισθήματα κι ότι δεν τους θεωρούμε εχθρούς, μολονότι συνεχιζόταν ακόμα ο παγκόσμιος πόλεμος, και αυτοί έρχονταν κατά χιλιάδες σε μια χώρα, όπου δεν υπήρχε ούτε ένας γερμανός. Κι ο λαός τους καλωσόριζε με ταμπέλες που έγραφαν welcome.

Παρά την υποδοχή ο τσέκερης τραυματίστηκε απ’ τους άγγλους την πρώτη μέρα των δεκεμβριανών, σε ένα διάλειμμα της μάχης για την κατάληψη της γενικής ασφάλειας, που τότε ήταν απέναντι από το πολυτεχνείο, πατησίων και στουρνάρα. Οι άγγλοι θέρισαν όσους ελασίτες κάθονταν στο διάδρομο για να κάνουν ένα τσιγαράκι και μετά έδωσαν στους υπόλοιπους «αναρχικούς» τελεσίγραφο και μια τρίλεπτη προθεσμία να οπισθοχωρήσουν.

Οι δικοί μας αναγκάστηκαν τελικά να υποχωρήσουν από την μπουμπουλίνας, μετά από τον πρώτο βομβαρδισμό, αφήνοντας πίσω τους νεκρούς και τραυματίες, κι ανάμεσά τους το φοίβο τσέκερη, που αιμορραγούσε ακατάπαυστα. Κι αν ζει σήμερα το οφείλει σε έναν ηρωικό τραυματιοφορέα, ο οποίος αγνόησε τον κίνδυνο, τον έβαλε σε ένα φορείο, το έσυρε μόνος του ως την πύλη, το πέρασε πάνω απ’ τις γραμμές του τραμ και το παρέδωσε σε έναν ελασίτη που φυλούσε σκοπιά στην οδό πολυτεχνείου. Κι από εκεί στο πρώτων βοηθειών, που βρίσκεται ακόμα και σήμερα στην τρίτης σεπτεμβρίου.

Ύστερα ακολούθησε η θεραπεία, οι περιπέτειες με την υγεία του, η κράτηση στο νοσοκομείο, το ανθρωποκυνηγητό με τους μοναρχοφασίστες, η γνωριμία με τον πέτρο κόκκαλη, τα δύσκολα χρόνια του εμφυλίου, τα μέτρα επιείκειας, οι αναρίθμητες δυσκολίες να εργαστεί στο αντικείμενό του ως αρχιτέκτονας, λόγω των φρονημάτων του...
Και μια σειρά δραματικά και συναρπαστικά γεγονότα, που όποιος σφος αναγνώστης ενδιαφέρεται να μάθει, μπορεί να τα βρει στα βιβλία του φοίβου τσέκερη από τις εκδόσεις εντός: «εδώ πολυτεχνείο στα χρόνια της κατοχής» και «περιπέτεια». Και τα οποία φεύγουν νεράκι, αφήνοντας πολύ καλές εντυπώσεις στον αναγνώστη, αλλά κι έναν κόμπο στο στομάχι για το ηττημένο μεγαλείο αυτού του κινήματος με τις λαμπρές προοπτικές που είχε μπροστά του.

Εν πάση περιπτώσει η προσωπική μαρτυρία δε μπαίνει εδώ για να σκεπάσει με το ατομικό δράμα το γενικό πολιτικό κλίμα εκείνων των ημερών, αλλά ακριβώς για να το αναδείξει, μέσα από τα βιώματα των μαχητών και του απλού κόσμου, που πάλεψε μαζικά μέσα από τις γραμμές του εαμ-ελας. Η κάθε προσωπική ιστορία είναι ένα πικρό τραγούδι, μια μικρογραφία της ήττας και της δραματικής πορείας του κινήματος συνολικά.

Σήμερα ο τσέκερης ζει στους αμπελόκηπους και τα ‘χει τετρακόσια, παρά τα 92 του χρόνια (ή τα 91 μισό για να μην τον κλέβουμε). Θυμάται με διαύγεια και λεπτομέρειες τα γεγονότα που έζησε εκείνη την περίοδο –που τα κατέγραψε άλλωστε μόλις τα τελευταία χρόνια, μετά το θάνατο της αγαπημένης του συζύγου, το 2004. Αλλά και άλλα μεταγενέστερα από τις δύο διασπάσεις με τους αναθεωρητές, και τη συνύπαρξή του στην ίδια κοβα με την αύρα παρτσαλίδου, που έμειναν έξω από το τελικό αρχείο της μαρτυρίας –off the record που λέμε- για να μη σκαλίσουν παλιά και άλλα νεότερα πάθη. Τα οποία με τη σειρά τους άφησαν πίσω τους ως «απώλεια» την ένταξη του γιου του στο συνασπισμό, τον οποίο ακούει τις καθημερινές σε εκπομπές από τη ραδιοφωνική τους συχνότητα.

Μεταξύ άλλων ο τσέκερης είναι και ο πρόεδρος του συλλόγου των βετεράνων της επον· και σήμερα που συμπληρώνονται εβδομήντα χρόνια από την ίδρυσή της, στις 23 φλεβάρη του 1943, αυτή εδώ η ανάρτηση, με τη μαρτυρία που θα ακούσετε στο ηχητικό που ακολουθεί, είναι ένας μικρός φόρος τιμής σε αυτήν την επέτειο.

Ο ήχος δεν έχει πολύ καλή ποιότητα, αλλά αξίζει τον κόπο και την υπομονή να (προσπαθήσετε να) το ακούσετε μέχρι τέλους. Η μαρτυρία αυτή δίνεται υπό τη μορφή συζήτησης (μαζί με το φοίβο, το σεχτάρ τον τρομερό, τον άθλιο και το λαθραναγνώστη), κι όπως θα διαπιστώσετε ιδίοις ωσίν, σε κάποια σημεία παρασυρόμαστε και παίρνουμε κι εμείς το λόγο (παραπάνω ίσως απ’ ό,τι χρειάζεται) χωρίς ωστόσο (θέλω να πιστεύω) να αποβαίνει αυτό εις βάρος της ουσίας και όσων λέει ο τσέκερης.

Καλή ακρόαση κι οι παρατηρήσεις ευπρόσδεκτες.

«Εχει ο θεός» για τους ανέργους...

«Εχει ο θεός» για τους ανέργους...

Σε ραδιοφωνική συνέντευξη που έδωσε τη Δευτέρα, η αναπλ. υπουργός Εργασίας Ράνια Αντωνοπούλου, είπε για τους ανέργους: «1.250.000 περίπου είναι οι καταγεγραμμένοι, αλλά στην πραγματικότητα είναι και κάποιοι άλλοι τους οποίους δεν υπολογίζουμε και αν συνυπολογίσουμε και αυτούς που υποαπασχολούνται, τα μεγέθη εκτοξεύονται. Σε ό,τι αφορά το θέμα της ανεργίας, για να μπορέσει πραγματικά να δει ο κόσμος κάποια βελτίωση θα εξαρτηθεί από το προς τα πού θα πάει η οικονομία μας. Αν, δηλαδή, ο ιδιωτικός τομέας δεν ανακάμψει, αν οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις δεν έχουν τη ρευστότητα που χρειάζονται θα είναι δύσκολο να πει κανείς ή να υποσχεθεί λόγια, τα οποία δεν μπορούν να υλοποιηθούν, δεν μπορούν να γίνουν πραγματικότητα. Δηλαδή, για να φύγουμε από το 1,5 εκατομμύριο και να πέσουμε στις 300 - 400 χιλιάδες, θα χρειαζόταν ένας ρυθμός ανάπτυξης για 10 χρόνια κάθε χρόνο σταθερά γύρω στα 4%. Αν δεν μπούμε σε αυτήν την τροχιά της ανάπτυξης δεν θα μπορέσουμε να ξεφύγουμε από τον κυκεώνα μέσα στον οποίο βρίσκονται χιλιάδες νοικοκυριά».

Ας δούμε τι πραγματικά λέει η αναπληρώτρια υπουργός: Πρώτον, ότι εκτός από την καταγεγραμμένη ανεργία, υπάρχει και εκείνη που δεν δηλώνεται πουθενά και η οποία δεν αφορά μόνο όσους δεν έχουν δουλειά, αλλά και εκείνους που υποαπασχολούνται, ή δουλεύουν χωρίς να πληρώνονται. Μ' αυτά τα δεδομένα, η πραγματική ανεργία εκτοξεύεται. Αν τώρα αυτά τα νούμερα συγκριθούν με τον έναν στους δέκα καταγεγραμμένους ανέργους που δικαιούνται το επίδομα του ΟΑΕΔ, τότε καταλαβαίνει κανείς ότι όλοι οι υπόλοιποι δεν έχουν στον ήλιο μοίρα. Αρα, το αίτημα των ταξικών δυνάμεων να καταβάλλεται επίδομα ανεργίας 600 ευρώ σε όλους, για όσο διάστημα δεν έχουν δουλειά και επιπλέον να τους δοθεί έκτακτη ενίσχυση 1.000 ευρώ ενόψει του Πάσχα, είναι πέρα για πέρα δίκαιο και αναγκαίο. Δεύτερο, η αναπλ. υπουργός και η κυβέρνηση συνδέουν άμεσα την απορρόφηση όλων αυτών των ανέργων με την επάνοδο της οικονομίας σε τροχιά ανάπτυξης. Ακολουθώντας αντίστροφη πορεία, συμπεραίνει κανείς ότι η εργασία στον καπιταλισμό είναι επισφαλής κάθε ώρα και στιγμή, αφού η απασχόληση εξαρτάται από τις επιδόσεις της οικονομίας γενικά και της καθεμιάς επιχείρησης συγκεκριμένα, δηλαδή από το αν είναι κερδοφόρα και ανταγωνιστική.

Συνεπώς, η ανεργία είναι παράγωγο του καπιταλισμού και καμιά κυβέρνηση στο έδαφός του δεν μπορεί να την εξαλείψει. Το μόνο που μπορεί να κάνει, σύμφωνα με την αρμόδια υπουργό, είναι να πάρει μέτρα για την ανάκαμψη της οικονομίας, δηλαδή μέτρα για να γίνουν επενδύσεις και έτσι να αυξηθεί κάπως η απασχόληση. Αυτό σημαίνει όμως ότι χρειάζονται μέτρα που στο σύνολό τους θα αυξάνουν το ποσοστό κέρδους για τους επιχειρηματίες, με βασικό την παραπέρα μείωση της τιμής της εργατικής δύναμης, μέσα από διάφορα «κανάλια» (μείωση μισθολογικού και μη μισθολογικού «κόστους»). Αρα, αυτό που λέει η κυβέρνηση στους ανέργους είναι να διαλέξουν ανάμεσα στο να δουλεύουν με ακόμα χειρότερους όρους απ' αυτούς που δούλευαν οι γονείς τους, ή οι ίδιοι πριν από την κρίση, και στο να μη δουλεύουν καθόλου. Αλλά και σ' αυτήν την περίπτωση, πάλι δεν μπορεί να εγγυηθεί το δικαίωμα στη δουλειά για όλους, μιας και η θεαματική μείωση της ανεργίας προϋποθέτει ρυθμούς ανάπτυξης που δύσκολα μπορεί να πιάσει το καπιταλιστικό σύστημα στη φάση που βρίσκεται σήμερα στην Ελλάδα, στην ΕΕ και παγκόσμια. Αρα, σύμφωνα με την κυβέρνηση, όσοι σήμερα ζουν στην ανεργία δεν πρέπει να τρέφουν προσδοκίες μεγαλύτερες από τα όρια που βάζει η καπιταλιστική ανάπτυξη και τα διάφορα προγράμματα διαχείρισης της ανεργίας, που παραδίνουν τους ανέργους βορά στους επιχειρηματικούς ομίλους.

Αυτό ακριβώς είναι ο συμβιβασμός με τη μισοζωή, τον οποίο καλλιεργεί και επιδιώκει το κεφάλαιο, μέσα και από τη συγκυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ - ΑΝΕΛ. Μπορεί να ανεχτεί ο άνεργος να τον κοροϊδεύουν έτσι; Μπορεί να δεχτεί το δίλημμα «ανεργία ή τζάμπα εργασία»; Μπορεί να ταυτίζει το μέλλον του με τους ρυθμούς ανάκαμψης της καπιταλιστικής οικονομίας, που έχουν για «καύσιμη ύλη» την ένταση της δικής του εκμετάλλευσης; Σε όλες αυτές τις ερωτήσεις, το ταξικό κίνημα απαντάει «όχι». Ο άνεργος δεν βρίσκεται με δική του ευθύνη εκτός παραγωγής. Γι' αυτό, μαζί με το σωματείο του έχει δικαίωμα και υποχρέωση να διεκδικεί μέτρα ουσιαστικής προστασίας γι' αυτόν και την οικογένειά του, από αυτούς που τον αφήνουν χωρίς δουλειά: Τους καπιταλιστές και το κράτος τους, ανεξάρτητα από το ποιος βρίσκεται στην κυβέρνηση. Αυτός ο αγώνας θα δυναμώνει όσο συνδέεται με την ανασύνταξη του κινήματος, σε κατεύθυνση ρήξης με την ΕΕ, το κεφάλαιο και την εξουσία του. Οσο ωριμάζει στις εργατικές - λαϊκές συνειδήσεις η ανάγκη της σύγκρουσης για τις σύγχρονες ανάγκες, η ικανοποίηση των οποίων δε χωρά στα όρια του σημερινού συστήματος.

Π.

Ζαραλίζομαι

 Ζαραλίζομαι

Να σου δώσω μια να σπάσεις, αχ βρε κόσμε γυάλινε

Και να δούμε ζαραλίκο από μια θέση άλληνε, πιο άνετη και με καρέκλα ή που να χωρά βασικά και τα δυο σου πόδια να σταθούν, χωρίς να μπουν στο ίδιο παπούτσι. Γιατί όπως λέει κι ο ζαραλίκος, το γυάλινο μουσικό θέατρο στη συγγρού ήταν μια απάτη: δεν είναι γυάλινο, ούτε μουσικό (stand-up comedy πήγαμε να δούμε) αλλά ούτε καν θέατρο. Κάτι σαν το πρώτη φορά αριστερά, που καλείσαι να το πιστέψεις, αρκεί να έχεις λίγη καλή θέληση και να… ακούσεις τις καμινάδες από ένα πρόσφατο διαφημιστικό του τζάμπο.

Αν λοιπόν δεν έχεις κάνει κράτηση ή δεν έχει βάλει τουλάχιστον ένα καφάσι, για να πιάσεις τον χώρο σου από πριν, κάνεις την προσευχή σου στην παρθένα παναγία –αλλά όχι στα τέσσερα, doggy style, σαν τις γονυπετούσες πιστές της τήνου- ή έστω στις δυνάμεις του σύμπαντος του ποταμίσιου κοέλιο που συνωμοτούν, να μην παστωθείς σα σαρδέλα. Αλλά δεν μπορεί, σε ολόκληρο σύμπαν συνωμότη, δε θα βρεθεί και ένα μπι-μπιπ αντιδραστικό αστέρι να πει όχι, γιατί είναι κνίτης ξέρω γω, από αυτούς που βάζουν δύσκολα στον κόσμο, να σκεφτεί πχ το γιατί, και σε αφήνουν να ξύνεις αμήχανα το κεφάλι σου, μέχρι να βρεις μυαλό.

Νιώθεις λοιπόν το συνωστισμό της παραλίας της σμύρνης και των προσφύγων αεκτζήδων στο κυνήγι ενός εισιτηρίου για το ματς με τον ολυμπιακό (που όταν θα γίνεται στην αγιά-σοφιά, θα έχει φυτεμένα στο χορταρι και δυο σέντερ μπακ-κυπαρίσσια της δούρου, να σου χαλάνε το τεχνητό οφσάιντ) και πιάνεις απλώς μια γωνίτσα (στο κρεβάτι) για να δεις την παράσταση. Όχι πως έχει το κλειδί του παραδείσου ο χριστόφορος, μα είναι κοντά μας (πολιτικά) κι αυτό νομίζω είναι κάτι στις μέρες μας, που η εύστοχη πολιτική σάτιρα είναι είδος προς εξαφάνιση –κι ας προσφέρουν μπόλικο υλικό οι καιροί μας.

Βγήκε λοιπόν ο ζάραλος, με το χέρι στην τσέπη, για τη γλώσσα του σώματος –γκαβλώστε τώρα, μέχρι να ‘ρθει ο ενφια- και μας είπε μεταξύ άλλων: για το δράμα της ξενιτιάς και τα 10 εκατομμύρια ευρώ του χαρδούβελη που έφυγαν μετανάστες στο εξωτερικό. Για την εθνικά υπερήφανη πολιτική της κυβέρνησης (στρίψτε κι έναν μπάφο παιδιά, να γυρίζει, να το πιστέψουν κι άλλοι). Για το νέο τεύχος του esquire, που κοστίζει μόλις 13.80, γιατί έχει εξώφυλλο το βαρουφάκη, εκτός δηλ κι αν είχε μέσα δώρο κάνα γραμμάριο κόκα. Για τη νέα ταινία που ετοιμάζει ο παπακαλιάτης και αρχικά σε κάνει να πιστέψεις πως μιλάει για τον έρωτα στα χρόνια της κρίσης, τελικά όμως όλος ο κόσμος πεινά κι υποφέρει, απλώς για να κάνει άλλα τρία ανεκπλήρωτα πηδήματα ο χριστόφορος (όχι ο ζαραλίκος, ο άλλος).

Για μια φανταστική εθνοσυνέλευση, με βασικό θέμα πχ «να τα κάψουμε όλα» και με αντιπροσωπευτική σύνθεση: έναν καμένο ανεξέλ, που τώρα έχει αλλάξει τα τρενάκια με πολεμικά αεροπλάνα (έχω και σινούκ, πάμε μια βόλτα;)· τον αναρχικό που ανεβαίνει μόνο σε αντιτορπιλικά και λοιπούς αντιθεσμούς· τον καλό πασόκο, που με πρακτικό πνεύμα και επιχειρηματικό δαιμόνιο, προτείνει να κάνουν κάποιες έξυπνες κινήσεις real estate, προτού βάλουν φωτιά· την ανταρσυα να είναι κόμμα μύθος, που έχει μόλις λίγες εκατοντάδες μέλη αλλά αφισοκολλά τους πάντες και τα πάντα στο πέρασμά της (πέτυχε προφανώς σεκίτες)· ένα δικό μας να πίνει κουτσούμπα-λίμπρε στο μπαρ του μπογιό (το οποίο, σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες έχει στη διακόσμησή του ένα εξώφυλλο του πριν και τον τρότσκι, για τη σημειολογία του πράγματος). Και τον ποταμίσιο, που θα του ζητούσε να επαναλάβει την τελευταία ατάκα του, για να πετύχει καλύτερο πλάνο. Ναι ρε, αλλά το ποτάμι έχει και θέσεις, όπως τα βιβλία του κοέλιο, και το άλλο το ωραίο που λέει να μην πάρουμε αυξήσεις στους μισθούς, γιατί θα πάνε όλα στα εισαγόμενα προϊόντα, που είναι δηλ τηρουμένων των αναλογιών, σαν να σου λένε: ναι, θα σου έδινα κάνα δυο φιλάκια, καλύτερα όχι όμως, γιατί μετά θα θες και σεξ. Μέχρι τρεις εξάλλου (εε, δντ, εκτ) είναι θεσμός, που λέει και η (πρώτη φορά αριστερά) κυβέρνηση.

Για τη γλώσσα που προσπαθούν να μας πάρουν, για να μας καταστρέψουν (τα έχει πει κι ο κίσιγκερ στο φέισ-μπουκ άλλωστε, ανοίξτε κάνα ακάου να ξεστραβωθείτε), τις πολλές της αποχρώσεις και τις δημιουργικές ασάφειες: μια πορδή δηλ, με το συμπάθιο, δεν είναι ντε και καλά αυτό που νομίζετε, δηλ κλανιά, αλλά μεταβατική γέφυρα προς την ανακούφιση στην τουαλέτα. Κι αντιστοίχως, ένα διάστημα αγαμίας δεν είναι τίποτα άλλο παρά γέφυρα-πρόγραμμα, μέχρι να σου κάτσει κάτι άλλο. Σαν τη γέφυρα ρίο-αντίρριο, μπορεί να βγει πάτρα ή αγρίνιο, αλλά έχεις τουλάχιστον μια σιγουριά πως σε γδύνουν και πάλι σε δρόμο-καρμανιόλα θα βγεις.

Για το αφιέρωμα εργασία και χαρά του κοσμοπόλιταν, που μοιάζει με τον πολιτικό λόγο της κυβέρνησης και συμβουλεύει την αναγνώστρια να μην παίρνει προσωπικά τις φωνές και τις προσβολές του προϊστάμενου στο γραφείο (αν το αφεντικό λέει «καριόλες δουλέψτε», δεν το λέει για σένα, αλλά για όλες τις συναδέλφους σου) και να εκτιμά τα μικρά πράγματα που μπορούν να μας δώσουν χαρά –όπως πχ ο μικρός μισθός της.

Κι επίσης. Για την ανοδιακή αλουμίνωση (ή κάτι τέτοιο τέλος πάντων) που σου ανοίγει όλες τις πόρτες, σαν πασπαρτού. Για τον μπογδάνο, που τον βλέπουν όλοι για να πάρουν θάρρος και να παρηγορηθούν: μια φορά, τόσο μαλάκας δεν είμαι. Για το πρόγραμμα που δεν έχει αναφορές σε μελισσανίδη, μαρινάκη, βαρδινογιάννη και σία, γιατί είχε κάνει κάτι πρόβες με τσιμέντο στα πόδια και δεν του πήγαινε καθόλου. Για την ελεύθερη, συνειδητή επιλογή του να βαφτιστεί χριστιανός ορθόδοξος, όταν ήταν δώδεκα μηνών. Για τα έξυπνα προϊόντα και τους ακόμα πιο έξυπνους χρήστες τους, που μαθαίνουν από μικρά παιδιά από τη μάνα τους πως αν πέσουν πχ σε κάποιο τραπεζάκι, το λάθος δεν είναι δικό τους: ντα κακό τραπεζάκι, ντα. Οπότε πώς να μην πιστέψουν και όλα τα άλλα, περί εξορθολογισμού μισθών, γέφυρας προγράμματος, κοκ.

Και μια σειρά άλλα, που δε φοβάμαι να τα κάψω (με τις λεγόμενες σποϊλεριές), γιατί είναι ανεξάντλητο το ρεπερτόριο του ζαραλίκου –κι ας επαναλαμβάνονται και μερικά κάθε φορά, αυτό είναι αναπόφευκτο. Ούτως ή άλλως πρέπει να πας να τον δεις, γιατί όπως είπε και σε κάποια φάση: όλο μαρξ, μαρξ, ας διαβάσουμε και λίγο αστερίξ…!

Στο μάτι του ιπτάμενου ψαριού – Αργυρώ Μαντόγλου

 Στο μάτι του ιπτάμενου ψαριού – Αργυρώ Μαντόγλου

Ένα διήγημα της Αργυρούς Μάντογλου, από τον καιρό των ολυμπιακών αγώνων, που κολλάει, μεταξύ άλλων, και με την παγκόσμια ημέρα της γυναίκας.

Χρυσές νεράιδες, ασημένιες αμαζόνες, χάλκινες νηρηίδες, πληγωμένες λέαινες, τολμηρές τίγρεις, όλα τα θηλαστικά του ζωικού βασιλείου και τα θηλυκά μυθολογικά τέρατα είχαν επιστρατευτεί από τον εκφωνητή για να περιγράψουν τις επιδόσεις και τις κατακτήσεις των γυναικών στα φετινά μετάλλια των Ολυμπιακών μας Αγώνων. Έκπληκτος ο εκφωνητής «δεν είχε λόγια να περιγράψει…» και μην έχοντας λόγια, έπαιρνε κι αυτός με τη σειρά το «χρυσό» στην υπερβολή.

Με το γιγάντιο ψάρι να επιπλέει στον ουρανό –ένα σιδερένιο ψάρι που ήξερε όλα όσα δε θα μάθαινε ποτέ για τη ζωή της, ούτε για τη ζωή της ζωής της, μιας κι αυτό την παρακολουθεί πανοραμικά, ενώ εκείνη μόνο στατικά ως δίπολο μπορεί να βλέπει-, η Αρετή πάλευε να ισορροπήσει όλα όσα άκουγε από το δέκτη της με αυτά που έπρεπε πλέον να αποδεχτεί ως καθεστώς: σήμερα έκλεινε τον τέταρτο χρόνο σ’ αυτή την άχαρη και επίπονη δουλειά, χωρίς ανάλογη ανταμοιβή, χωρίς έπαθλα και διακρίσεις, αλλά με την υποχρέωση να επαναλαμβάνει καθημερινά τις επιδόσεις της στο νοσοκομείο· ναι, βέβαια, υπήρχε και η ηθική ανταμοιβή, αυτή δεν είναι αμελητέα, ναι, το έλεγαν όλοι, ήταν «καλό κορίτσι, ικανό», «αγία», «Παναγία». Λέαινα όμως ποτέ, ούτε λέαινα ούτε τίγρης, κι ας σήκωνε βάρη περισσότερα κι απ’ τις αρσιβαρίστριες.

«Το πάλεψε σαν άντρας» ούρλιαζε ο προαγωγός των ταλέντων της αθλήτριας «…και το κέρδισε». Ναι, «σαν άντρας», «κι οι άντρες θα τη ζήλευαν». «Ναι, η Σοφία, η Φανή, η Αθανασία, η Πηγή, όλες πάλεψαν» -εξοικειωμένος με τα μικρά ονόματα των αθλητριών, απευθυνόταν σ’ αυτές σαν να ήταν κόρες ή ανιψιές του, που απροσδόκητα του χάριζαν ένα δώρο: το ξελάσπωμα της χώρς.

Στο δέκτη, μπροστά στα άοπλα μάτια της Αρετής, προβάλλουν εικόνες ξανθών κοριτσιών να λυσσομανούν, να πηδούν τα εμπόδια, να τρέχουν, κατακτώντας με τις επιδόσεις τους τα ύψη, τη δόξα, τα μετάλλια και τις καρδιές.

Η Αρετή έβγαλε τα παπούτσια της, έτριψε τα πονεμένα απ’ την ορθοστασία πόδια της και πήγε να βάλει ένα ποτήρι κρύο νερό. Σήμερα γύρισε απ’ τη δουλειά της στις έντεκα, όμως αύριο έχει βραδινή βάρδια κι έτσι μπορεί να κοιμηθεί μέχρι αργά. «Πάλεψε σαν άντρας…», αυτό ποτέ δεν το είπαν για εκείνη, κι ας σήκωνε οκτώ υπέρβαρους αρρώστους την ημέρα, κι ας πάλευε τον ίδιο το θάνατο, κι ας έκανε το σώμα της μοχλό να τους κρατήσει, ποτέ δεν της το είπαν, κι ας καθάριζε, ας έστρωνε κρεβάτια, ας ετοίμαζε νεκρούς, ας χορηγούσε φάρμακα απ’ όλες τις οδούς, κλύσματα, ενδοφλέβιες, παυσίπονα. Κάθε είδους βάρος, κάθε είδους αγγαρεία την έκανε, είχε πλέον τώρα αναπτύξει τεχνικές, τέσσερα χρόνια ήδη νοσηλεύτρια και τέσσερα χρόνια η σχολή, στο σύνολο οκτώ.

Ο δέκτης συνέχιζε να εκτοξεύει πικρά βέλη στο σύστημά της. Βολές. Επιδόσεις. Υπερβάσεις. Ξανθές γυναίκες στην οθόνη, πρώην μπάρμπι, τώρα ηρωίδες, στεφάνια αγριελιάς στα ξανθά κεφάλια, γαλανόλευκες φόρμες και σημαίες γύρω από τα αθλημένα κορμιά.

Η Αρετή καθημερινά ντοπάρει τους ασθενείς να παρατείνουν τη ζωή τους, προπονεί στην αντοχή του πόνου, τους ενθαρρύνει για το χρυσό στην επιβίωση.

Τι έχω πάθει; Σε λίγο θα αρχίσω όχι μόνο να σκέφτομαι, αλλά και να μιλάω με ολυμπιακή ορολογία.

«Άξιες, όλες χρυσές κι αξιαγάπητες».

Βγάζει τα ρούχα της αργά και παρατηρεί για λίγο το κορμί της. Οι μύες της σφιχτοί, προπονημένοι. Τη συντηρεί το οκτάωρο στο νοσοκομείο. Απόψε νιώθει πάνω της κάτι θανατικό. Μπαίνει στο μπάνιο και κάνει ένα γρήγορο ντους. Φοράει κάτι άνετο. Καλυμμένη. Να μην ξεχνιέται. Την παρακολουθεί το ιπτάμενο ψάρι. Πέφτει, σωριάζεται στον καναπέ. Το σώμα της πονάει. Τα πόδια της λυγίζουν. Και φέτος χωρίς διακοπές. Νοσοκομείο σπίτι. Σπίτι νοσοκομείο. Σπίτι της έγινε το νοσοκομείο και η ξένη αρρώστια δική της αρρώστια.

Παίρνει το τηλεκοντρόλ. Παρακολουθεί αφηρημένη. Θέλει να αδειάσει το μυαλό της από εικόνες γερόντων και γραιών που αγκιστρώνονται πάνω της, σαν να είναι δική της ευθύνη αν θα παραμείνουν στο στίβο των ζωντανών, αν θα προκριθούν στην προνομιούχο θέση του διασωθέντος, του επιβιώσαντος… Η εικόνα κυματιστή στον αμφιβληστροειδή της, παρακολουθεί αφηρημένα έναν παράξενο ποδοσφαιρικό αγώνα, έναν αγώνα που θυμίζει κάτι σαν χορογραφία.

«Πρέπει να ζήσω λίγο ακόμα» της είπε παρακαλεστικά ο κύριος στο τέσσερα, σαν να κρατούσε εκείνη τη σφυρίχτρα στον αγώνα της ζωής και θα υπέγραφε τον τερματισμό ή την παράτασή του. «Θα αγωνιστεί ο εγγονός μου στο Πεκίνο. Δεν πρέπει να πάω να τον δω;» τη ρώτησε. Δεν τον ρώτησε σε τι αγωνίζεται ο εγγονός, τον χτύπησε καθησυχαστικά στην πλάτη και πήγε δίπλα στη γυναίκα που μετρούσε κάθε βράδυ χίλια πρόβατα δυνατά για ν’ αποκοιμηθεί. Απευθείας πρόσβαση με το Χάρο είχε για όλους εκεί μέσα και την καλόπιαναν. «Απευθείας μετάδοση» ανακοίνωσε ο σπίκερ του ολυμπιακού τουρνουά ποδοσφαίρου γυναικών.

Στις κερκίδες επικροτούσαν κάθε καλή πάσα, κάθε καλό γύρισμα. Έχοντας πρόσφατες τις εικόνες του θριάμβου της Εθνικής μας στην Πορτογαλία –το μόνο ματς που παρακολούθησε-, εδώ δεν διέκρινε τίποτα το ποδοσφαιρικό.

Βλέπει τη μαύρη μπάλα να κυλάει, την κλοτσούν πόδια γυμνασμένα, σαν τα δικά της, και μαθαίνει πως το νούμερο τέσσερα είναι νοσοκόμα και το δέκα σπούδασε Ιστορία Τέχνης.

«Οι μόνες παγκόσμιες γλώσσες είναι ο αθλητισμός και η τέχνη» συνεχίζει απτόητος ο εκφωνητής, σε μια κρίση στοχαστικής διάθεσης· «και ο πόνος» συμπληρώνει άνευρα η Αρετή «και ο πόνος». Τα «αχ», τα «ωχ» δεν έχουν πατρίδα, είναι οικουμενικά.

Οι «ποδοσφαιρίστριες» τρέχουν, κλοτσούν την μπάλα, βάζουν γκολ, οι θεατές –γιατί πρόκειται για θεατές κι όχι για φιλάθλους- χειροκροτούν ευγενικά, κανένας δε φωνάζει, κι ο σπίκερ ενθουσιασμένος συνεχίζει αναλύοντας τα βιογραφικά τους, σχολιάζοντας την καθεμιά ξεχωριστά. Και μαθαίνουμε φυσικά την ηλικία τους, την ηλικία των παιδιών τους, τον αριθμό πτυχίων, διαζυγίων και εργασιών, που έχουν αλλάξει, γιατί καμία απ’ αυτές δεν είναι «επαγγελματίας ποδοσφαιρίστρια», όλες κάνουν άλλες δουλειές για να ζήσουν.

Σε όλα τα αθλήματα οι γυναίκες έχουν εισβάλει, όλα τα αθλήματα κινδυνεύουν να γίνουν γυναικοκρατούμενα, το ποδόσφαιρο όμως διατηρεί κάτι από την αρχική του αύρα: η μπάλα χρειάζεται πόδια αντρικά» είπε δυνατά τρίβοντας τις πολύπαθες πατούσες της. Η σχέση των γυναικών με την μπάλα δεν είναι καλή, άντε να αναδειχτούν στο πόλο ή στο σύνθετο ατομικό στη γυμναστική, και όχι στο ομαδικό άθλημα του ποδοσφαίρου, αλλά αν επιμείνουν, ας παίξουν κι αυτές, έμοιαζε να λέει η απαξιωτική και σχεδόν επικριτική φωνή του σπίκερ, που σαν να ήθελε να τις επιπλήξει κατέληγε πως «φταίει ο χαμηλός βαθμός συγκέντρωσης των γυναικών».

«Χαμηλός βαθμός συγκέντρωσης!»

Δηλ δικαιολογούμαι αν δώσω λάθος φάρμακο. Αν βάλω άλλον ορό, αν παραβλέψω το ωράριο, μπορώ να πω πως φταίει ο χαμηλός βαθμός συγκέντρωσής μου;

«Ο πλούσιος εσωτερικός κόσμος των γυναικών και η φαντασία δεν βοηθούν στη συγκέντρωση» συνεχίζει, επιδιδόμενος σε φτηνές διαγνώσεις. «Οι κοπέλες έχουν ανάγκη ένα γκολ» επιμένει ο αχρείος, και αυτή ήταν η χαριστική βολή για την Αρετή. Σηκώνεται και πάει προς το παράθυρο.

Τα στάδια, τα υπέροχα στάδια, που θα μείνουν άδεια μόλις οι ξένοι αναχωρήσουν, και τα άθλια, τα τριτοκοσμικά μας νοσοκομεία θα γεμίσουν από καρδιοπαθείς, καρκινοπαθείς και χρεοκοπημένους με κακοποιημένη υγεία. Θα γεμίσουν οι διάδρομοι, τα δωμάτια, τα κρεβάτια με ασθενείς και ξένους ασθενείς, μετανάστες, αυτούς που ελληνοποιούμε για να πάρουν τα μετάλλια. Αχ, να μην έφταναν ποτέ στα χέρια μου! διαμαρτύρεται η Αρετή. Δουλειά κι άλλη δουλειά, σκέφτεται με κακία. Γκολ!

«Τα κορίτσια πέτυχαν γκολ, τα κορίτσια βγάζουν τα απωθημένα τους» ουρλιάζει ο σπίκερ κι όλοι χειροκροτούν την επιτυχία, την άρτια διοργάνωση. Η Αρετή επισημαίνει τη δική της αποδιοργάνωση, το σύστημά της αρνείται να δει άλλο άθλημα και σβήνει το δέκτη.

Βάζει ουίσκι, «στην υγειά μου», για να αντέξει το χάος, τη χώρα, το χάσιμο.

Στην ολυμπιακή άπνοια, με τη νεοαποκτηθείσα ολυμπιακή συνείδηση, όλα αναβάλλονται για το Σεπτέμβριο, ακόμα κι οι διακοπές, και καθώς μόνο οι σκέψεις δεν μπορούν να αναβληθούν, το κατέβασε μεμιάς όλο.

Άνοιξε το παράθυρο και κοίταξε το ψάρι στον ουρανό, που πλάι στο φεγγάρι έμοιαζε να της κάνει σινιάλο: «Σε προσέχω». Κι εκείνη ένιωθε σαν ψάρι έξω απ’ το νερό στην Αθήνα του 2004. Όλα αλλάζουν, ακόμα κι ο τρόπος που βλέπω τα φαινόμενα. Αχ, να κατέβαινε, να σκαρφάλωνε στη ράχη του και σαν ιπτάμενη γοργόνα να την έπαιρνε μαζί του ψηλά!

Περιοδικό το Δέντρο, τεύχος 135-6, Ιούλιος-Οκτώβριος 2004

Εμείς το βρήκαμε από τη συλλογή κειμένων «Αρχίζει το Ματς», επιμέλεια Γ. Παππά, το ποδόσφαιρο στη λογοτεχνία

Η σωτηρία της ψυχής

 Η σωτηρία της ψυχής

Τι είναι η ψυχή; Είναι ένα σωληνάκι που ενώνει το μυαλό με την καρδιά μας, έλεγε ο ορισμός ενός φιλοσόφου (ο καρτέσιος, αν δεν κάνω λάθος) που διαβάζαμε σε κάποιο βιβλίο του λυκείο. Κι εμένα μου άρεσε, γιατί συμφωνούσε με όσα λίγα μπορούσα να καταλάβω ως τότε. Ωραία λοιπόν, εμείς με αυτόν είμαστε.

Ευτυχώς βέβαια κύλησε έκτοτε πολύ νερό στο αυλάκι, γιατί αν είχα μείνει με όσα έλεγε το βιβλίο, μπορεί να είχα ακόμα θετική άποψη και για το νίτσε, που λέει ο λόγος.

Ο ψυχισμός πάντως είναι πολύ πιο σύνθετη έννοια, πολύ ευρύτερη από τη σύνδεση της λογικής με τα συναισθήματα, που μπορεί να επηρεαστεί από άπειρα ερεθίσματα και να εκδηλωθεί σε διάφορα επίπεδα, όχι όμως τυχαία κι άναρχα, χωρίς νόμους που καθορίζουν την κίνησή της.

Ο κλασικός μαρξισμός έδωσε βάρος στην υλιστική ερμηνεία του γίγνεσθαι, την προτεραιότητα του κοινωνικού είναι έναντι της κοινωνικής συνείδησης κι αντικειμενικά άφησε σε δεύτερο πλάνο την εξέταση της αντίστροφης επίδρασης, του εποικοδομήματος στη βάση, και του ανθρώπινου ψυχισμού ως αντικειμένου.

Αυτό το «κενό» κάλυψε εν μέρει η αστική σκέψη με το φρόιντ και τους μαθητές τους και κάποια φιλοσοφικά παρακλάδια με μαρξιστικές αναφορές, πχ η σχολή της φρανκφούρτης, η δουλειά του λακάν για την ψυχανάλυση, κτλ. Σημειώνω παρεμπιπτόντως πως προσωπικά έσπασα τα μούτρα μου κάθε φορά που επιχείρησα να καταπιαστώ με τη στρυφνή τους γραφή, χωρίς φυσικά αυτό να είναι απαραίτητα κριτική για το δικό τους έργο κι όχι πχ για τη δική μου ικανότητα πρόσληψης.

Υπάρχει επίσης το ρεύμα του φροϋδομαρξισμού, που προσπάθησε να συγκεράσει δύο μάλλον ασύμβατα φιλοσοφικά ρεύματα, αλλά έδωσε κάποια αξιόλογα δείγματα γραφής, όπως «ο φόβος μπροστά στην ελευθερία», όπου ο γερμανός έριχ φρομ δίνει μια ενδιαφέρουσα διάσταση για την αποδοχή και την εξάπλωση του ναζιστικού φαινομένου στην χώρα του –και όχι μόνο. Το βιβλίο αυτό μπορείτε να το βρείτε μαζί με άλλα στο παζάρι βιβλίου στην κοτζιά (σήμερα είναι η τελευταία μέρα λειτουργίας του).

Εκεί μπορείτε να βρείτε επίσης μια μικρή συλλογή κειμένων για το «λένιν και την ψυχανάλυση», αλλά δε γνωρίζω περισσότερα για το περιεχόμενό του ή τη σκοπιά από την οποία γράφτηκε. Αυτός που είχε ασχοληθεί πιο συστηματικά πάντως με την ψυχανάλυση, από εκείνη τη φουρνιά επαναστατών (ασχέτως της μετέπειτά εξέλιξής του), ήταν μάλλον ο τρότσκι.

Υπάρχει επίσης η σχετικά άγνωστη στο ευρύ κοινό πρωτοπόρα δουλειά της σοβιετικής ψυχολογίας, της σχολής του βιγκότσι και της θεωρίας της άγουσας δραστηριότητας, για την οποία ενδεικτικά μπορείτε να διαβάσετε με κριτικό πνεύμα τα άρθρα που περιέχονται σε αυτό το τεύχος-αφιέρωμα της ουτοπίας.

Και μετά τα εισαγωγικά ερχόμαστε στα καθ’ ημάς. Σε μια κοινωνία που τρελαίνει τους ανθρώπους, όλοι μαςείμαστε το κατά δύναμιν ψυχασθενείς. Κι αν ο καθένας μπορεί να κουβαλά το δικό του σταυρό με τα δικά του ψυχολογικά, παθαίνοντας.. ψίχα-τοστ, όπως λέει και το λαϊκό στρώμα, οι σφοι έχουν ένα βασικό, συγκριτικό πλεονέκτημα: ένα σπουδαίο στήριγμα σε κάθε άλλο σύντροφο της οργάνωσης, τη συλλογική «ψυχοθεραπεία» της συζήτησης στα όργανα, και προπαντός την καθημερινή δράση, όπου αφήνεις πίσω σου διάφορα σύνδρομα, ντροπές, κοινωνικά και προσωπικά ελλείμματα, που τα αντιμετωπίζεις στην πράξη, και τη μελαγχολία, καθώς η ζωή προχωρά χωρίς να την κοιτάζει.

Εκεί μπορείς να βρεις συντρόφους ψυχούλες, που το φιλότιμο είναι η βασική λέξη που τους περιγράφει, αλλά και ψυχάρες, ατσαλωμένες στις δυσκολίες και τις αναποδιές του αγώνα. Μπορείς να βρεις συντρόφους με πολύ καλή ψυχολογία και αυτοπεποίθηση, που συχνά είναι αντεστραμμένη ανασφάλεια, κι άλλους πιο κλειστούς και ταπεινούς, ανασφαλείς κι ανασφάλιστους, που φοβούνται να εκτεθούν. Αλλά η έλλειψη εγωισμού προϋποθέτει να εκθέτουμε κάποιες φορές τους εαυτούς μας και να μη φοβόμαστε μη τυχόν τσαλακωθεί το εγώ μας.

Και τέλος μπορείς να ακούσεις ιστορίες από τα παλιά χρόνια που το ψυχολογικό στο απθ ήταν κατακόκκινο κάστρο για αρκετά χρόνια, σοσιαλιστική νησίδα στη δαπιτονιρβάνα της φιλοσοφικής.

Υπάρχουν επίσης συντροφικές γωνιές στο διαδίκτυο, σαν κι αυτή που μακριά από σοβαροφάνεια και κάποια μεγάλη ιδέα για τον εαυτό της ή για το ρόλο που επιτελεί, δε φιλοδοξεί να είναι τίποτα περισσότερο από αυτό που λέει ο υπότιτλός της. Κομμουνιστική λέσχη συζητήσεων και ψυχοθεραπείας για κάθε σφο που θέλει κάπου να τα πει και να ξεσπάσει ή να διαβάσει άλλους να τα λένε. Κι ας έχει χάσει κάπως τελευταία αυτό τον χαρακτήρα, με τα διάφορα τρολ της κακιάς ώρας, που περισσότερο κι από την όποια αντικομμουνιστική χαζοπροβοκάτσια, κάνουν ζημιά γιατί ναρκοθετούν το γόνιμο διάλογο και την απρόσκοπτη ανταλλαγή απόψεων, όσων θέλουν όντως να συζητήσουν.

Αντί επιλόγου, ένα μουσικό σημάδι που άφησε ως χνάρι το μπλοκ στον ψυχισμό ενός σφου αναγνώστη, αλλά (με δική μου βασικά ευθύνη) δεν είχε αξιοποιηθεί τότε, όπως θα του έπρεπε.

Για τις θέσεις της ΔΑΠ για την «επιχειρηματικότητα»

Για τις θέσεις της ΔΑΠ για την «επιχειρηματικότητα»

Η παράταξη της ΝΔ σε πανεπιστήμια και ΤΕΙ, η ΔΑΠ - ΝΔΦΚ, όλα τα προηγούμενα χρόνια έδωσε μεγάλη μάχη για το μπάσιμο των επιχειρήσεων στις σχολές, για τη μετατροπή τους σε επιχειρήσεις με πελάτες τους φοιτητές. Προσπάθεια που συνεχίζει με αμείωτη δραστηριότητα και σήμερα, παρότι η ΝΔ δε βρίσκεται πια στην κυβέρνηση. Δραστηριότητα που περιλαμβάνει σεμινάρια με διευθυντές μεγάλων επιχειρήσεων του κλάδου με τον οποίο σχετίζεται η σχολή, αντίστοιχες ημερίδες που στηρίζονται και από τα Ιδρύματα, «εκπαιδευτικές» εκδρομές σε χώρους εργασίας - κάτεργα, όπως η COSCO κ.ά.

Ας δούμε όμως συγκεκριμένα τι λένε:

• «Λύση για την εύρυθμη λειτουργία των Πανεπιστημίων είναι η συγχρηματοδότησή τους από το ιδιωτικό κεφάλαιο, χορηγούς, γενικότερα η στενότερη σύνδεση των ιδρυμάτων με τον επιχειρηματικό κόσμο».

Πρώτον: Η κατάσταση που επικρατεί σήμερα σε πανεπιστήμια και ΤΕΙ είναι εκρηκτική. Οι μειωμένοι προϋπολογισμοί, που φτάνουν το 50% έως 70% τα τελευταία χρόνια, το κλέψιμο των αποθεματικών των ιδρυμάτων με το λεγόμενο «κούρεμα», η υλοποίηση των κατευθύνσεων της ΕΕ διαμόρφωσαν τεράστιες δυσκολίες στην εύρυθμη λειτουργία των σχολών μας. Το σημαντικό που χρειάζεται να αναδειχθεί σε αυτή την περίπτωση είναι το εξής: Οι συγκεκριμένες ενέργειες αποτελούν στρατηγική επιλογή για το κεφάλαιο.

Δηλαδή, οδηγούν τα ΑΕΙ στον οικονομικό στραγγαλισμό ώστε να ανοίξει ο δρόμος σε επιχειρήσεις (οι «χορηγοί» που λέει η ΔΑΠ) που θα «στηρίζουν» οικονομικά τα ιδρύματα, βάζοντας έτσι χοντρά χέρι στην περιουσία τους, στο πρόγραμμα σπουδών κ.λπ. διαμορφώνοντας αποφοίτους στα μέτρα και τα «θέλω» τους. ΑΕΙ τσιφλίκια των επιχειρήσεων στην πραγματικότητα. Και όποιο ίδρυμα δε βρίσκει τη χρηματοδότηση αυτή, τότε λουκέτο.
Η ΔΑΠ συμφωνεί ως το μεδούλι με αυτήν τη στρατηγική.
Γι' αυτό τα εκλεγμένα μεγαλοστελέχη τους υπερψήφισαν σε όλα τα συμβούλια τους επαίσχυντους μειωμένους προϋπολογισμούς.
Γι' αυτό σε ΟΛΑ τα ΔΣ των φοιτητικών συλλόγων της Αττικής καταψήφισαν την πρόταση των εκλεγμένων με την ΠΚΣ για «κατάργηση των μνημονίων, των μεσοπρόθεσμων πλαισίων δημοσιονομικής στήριξης και των εφαρμοστικών νόμων», που για πανεπιστήμια και ΤΕΙ, πέρα από τα άλλα, σημαίνει άμεση επιστροφή των αποθεματικών τους.
Συνεχίζουν, δηλαδή, να είναι φανατικά με τα μνημόνια, με την κλεψιά των αποθεματικών που η κυβέρνησή τους έκανε το 2012 με το PSI, με όλα τα αντιλαϊκά μέτρα που διαλύουν τη ζωή μας.
Μάλιστα, οι άνθρωποι αυτοί έχουν τεράστιο θράσος όταν το παίζουν ανήξεροι για το λόγο που οδήγησε στη σημερινή κατάσταση.
Στο σπίτι του κρεμασμένου κανονικά δεν θα έπρεπε να μιλάνε για σχοινί, η ΔΑΠ το κάνει όμως και γι' αυτό οι φοιτητές των λαϊκών οικογενειών θα την τιμωρήσουν...

Δεύτερον: Μιλάνε για σύνδεση των ΑΕΙ με τον επιχειρηματικό κόσμο. Σε πρώτη εντύπωση κάτι τέτοιο δε μοιάζει κακό σε ένα φοιτητή που το ακούει. Ποιον επιχειρηματικό κόσμο και ποια αγορά εργασίας εννοούν όμως; Μήπως εννοούν μια οικονομία που θα εξασφαλίζει μόνιμη και σταθερή δουλειά σε όλους τους αποφοίτους; Με δουλειά πάνω στο επιστημονικό αντικείμενο που σπούδασε ο κάθε φοιτητής; Αν ήταν έτσι καλώς...

Οπως χαρακτηριστικά μας διαφωτίζει η καμπάνια της ΟΝΝΕΔ «δούλεψέ το», σύνδεση των πανεπιστημίων με την αγορά εργασίας σημαίνει: Επέκταση των προγραμμάτων ανακύκλωσης της ανεργίας των 400 ευρώ μισθό για 5 μήνες και μετά ξανά ανεργία. Διοργάνωση σεμιναρίων με επιχειρήσεις, από τα οποία οι επιχειρήσεις θα μπορούν να βρίσκουν τζάμπα πρακτικάριους. Μάλιστα, νουθετούν τους φοιτητές να μη ζητούν μισθό στην αρχή για να γίνουν πιο ελκυστικοί στις «επιχειρήσεις». Είναι το λιγότερο ξεδιάντροποι, μοιάζοντας όλο και περισσότερο με δουλεμπορικό γραφείο...

• «Λύση για την εύρεση εισοδήματος είναι η καινοτόμα ιδέα, η οποία μπορεί να στηριχθεί στη χορήγηση δανείων για νέους επιχειρηματίες και επιστήμονες για έναρξη επαγγέλματος πάνω στο αντικείμενο σπουδών τους με εγγυητή το Ελληνικό Δημόσιο».

Πρώτον: Σαφώς και η επιστημονική έρευνα που οδηγεί στην καινοτόμα ιδέα είναι σημαντική. Ομως, εδώ λένε τη μισή αλήθεια. Και όποιος λέει τη μισή αλήθεια είναι ψεύτης. Γιατί αποκρύβουν την πραγματικότητα, που είναι η εξής: Σήμερα, η οποιαδήποτε ιδέα χρειάζεται χρηματοδότηση. Πού θα τη βρει ένας νέος επιστήμονας αυτή, όταν κατάγεται από εργατική - λαϊκή οικογένεια; Αναγκαστικά θα στραφεί στην ιδιωτική χρηματοδότηση, δηλαδή στις μεγάλες επιχειρήσεις του κλάδου. Και σε αυτές τις περιπτώσεις αυτός που πληρώνει αποφασίζει, διαχειρίζεται, διευθύνει, άρα στο τέλος μένει αυτός που είχε την ιδέα, στην καλύτερη περίπτωση, ως εργαζόμενος του χρηματοδότη ή άνεργος.

Δεύτερον: Δεν υπήρχε πιο εμφανής τρόπος να δείξουν με ποιανού την πλευρά είναι όταν αναφέρονται σε χορήγηση δανείων. Οι τραπεζίτες τούς ευχαριστούν και εμείς δεν το σχολιάζουμε παραπάνω...

• Προτείνουν στους φοιτητές, αν θέλουν να είναι ανταγωνιστικοί, σεμινάρια με πιστοποιητικά γνώσης - παρακολούθησης.

Μας λένε, δηλαδή, ότι αντί για υψηλού επιπέδου επιστημονική μόρφωση να ζητάμε τα επιστημονικοφανή σεμινάρια που οργανώνει η ίδια η ΔΑΠ; Είναι σοβαροί; Και στην τελική, ποιος τους έδωσε το δικαίωμα να είναι έμποροι της γνώσης;

Θέλουν τους φοιτητές να νιώθουν υποχρεωμένοι απέναντί τους. Γι' αυτό είναι πρώτοι στη ρεμούλα, στις «βρώμικες» συναλλαγές με πρυτανείες, επιχειρήσεις και ορισμένους καθηγητές. Με το ένα χέρι κάνουν τους φίλους των φοιτητών και με το άλλο τούς διαλύουν το μέλλον.

• «Αυτό που σήμερα χρειάζεται είναι ανάπτυξη των επιχειρήσεων για να δημιουργηθούν θέσεις εργασίας και όχι αγώνες που με τις απεργίες καταστρέφουν τις επιχειρήσεις»

Πόσες φορές έχουν ακούσει αυτά τα λόγια από τα αφεντικά τους οι φοιτητές που αναγκάζονται να εργαστούν για να τα βγάλουν πέρα αυτοί και οι οικογένειές τους; Τα ίδια αναπαράγει συνεχώς, συντονισμένα, και η ΔΑΠ έτσι ώστε οι φοιτητές να μη σηκώνουν κεφάλι ούτε στον εργασιακό τους χώρο αλλά ούτε και στις σχολές. Θέλουν τους νέους ανθρώπους υποταγμένους στην έννοια της ανταγωνιστικότητας, του κέρδους κ.λπ. Ποια όμως ανταγωνιστικότητα και ανάπτυξη εννοούν;

Εννοούν την καπιταλιστική ανάπτυξη, όπως αυτή που έχουν οι κλάδοι των Τηλεπικοινωνιών και του Τουρισμού. Τι σήμαινε αυτή η ανάπτυξη για τους εργαζόμενους; Μεγαλύτερες περικοπές, ανασφάλιστη δουλειά, ωράρια - λάστιχο... Για τη ΔΑΠ και τα αφεντικά ανάπτυξη και ανταγωνιστικότητα σημαίνει περισσότερα κέρδη για τους επιχειρηματικούς ομίλους, για εμάς και τη ζωή μας σημαίνει ανασφάλεια και εκμετάλλευση, ζωή χωρίς δικαιώματα.

Η ΔΑΠ είναι η φωνή των επιχειρηματιών και όχι των αναγκών των φοιτητών. Οι φοιτητές από λαϊκές οικογένειες θα τους τιμωρήσουν. Τη ΔΑΠ και όποιον άλλον επίδοξο συνεχιστή αυτής της πολιτικής, που βάζει στην άκρη τις ανάγκες μας και τα όνειρά μας. Δεν έχουμε ανάγκη από παλιούς και νέους πλασιέ των μνημονίων. Με την καθημερινή απομόνωσή τους και την καταδίκη τους στις φοιτητικές εκλογές που πλησιάζουν.

Σήμερα, έχουμε ανάγκη ένα φοιτητικό κίνημα που μαζί με τον εργαζόμενο λαό θα βάζει στη σημαία του αγώνα του τις σημερινές ανάγκες, τα δικά μας συμφέροντα. Με την ενίσχυση των ψηφοδελτίων της ΠΚΣ σε όλη την Ελλάδα μπορεί να γίνει αποφασιστικό βήμα στην αλλαγή των συσχετισμών, να είναι πολύ περισσότεροι οι εκλεγμένοι με αυτά τα ψηφοδέλτια στα ΔΣ των σχολών μας, ώστε να δοθεί η αποφασιστική ώθηση για το ζωντάνεμα των συλλόγων, για τη γραμμή πάλης που ανταποκρίνεται στα δικά μας δικαιώματα.

Γιάννης ΓΕΩΡΓΟΠΟΥΛΟΣ
Μέλος της ΚΕΟΕ της ΚΝΕ

Η δημιουργία αυτοτελούς ευρωστρατού και οι ανταγωνισμοί Γερμανίας - ΗΠΑ

Η δημιουργία αυτοτελούς ευρωστρατού και οι ανταγωνισμοί Γερμανίας - ΗΠΑ

Γερμανοί στρατιωτικοί στα Σκόπια

Eurokinissi

Ο πρόεδρος της Κομισιόν, Ζαν - Κλοντ Γιούνκερ, πρότεινε τη μετατροπή του ευρωστρατού σε μόνιμο, διακριτό σώμα, ως στρατό της ΕΕ, στα πρότυπα της ευρωενωσιακής αστυνομίας (Europol), με πρόσχημα τις εξελίξεις στην Ουκρανία. «Με το δικό της στρατό, η Ευρώπη θα μπορούσε να αντιδρά πιο αξιόπιστα όταν απειλείται η ειρήνη σε ένα κράτος - μέλος ή σε ένα γειτονικό κράτος», είπε σε συνέντευξή του στη γερμανική εφημερίδα «Welt am Sonndag». Είπε ακόμη ότι η δημιουργία ενός τέτοιου Ευρωστρατού θα αποκαθιστούσε το «κύρος» της ευρωπαϊκής εξωτερικής πολιτικής ανά τον κόσμο, λέγοντας: «Μια τέτοια δύναμη θα μας βοηθούσε να σχεδιάσουμε μια ενιαία εξωτερική πολιτική και πολιτική ασφαλείας (...) Η εικόνα της Ευρώπης έχει υποστεί δραματικά πλήγματα και σε όρους εξωτερικής πολιτικής δεν φαίνεται να μας παίρνουν σοβαρά».

Δεν είναι τυχαίο ότι η Γερμανία υποδέχτηκε θερμά την υλοποίηση της πρότασης του Γιούνκερ. Αλλωστε, με δεδομένη την κρίση στην Ουκρανία, το ΝΑΤΟ έχει αναλάβει δράση ενάντια στη Ρωσία και στην Ουκρανία, και στις Βαλτικές χώρες, και στη Μαύρη θάλασσα ενισχύοντας την πρωτοκαθεδρία των ΗΠΑ. Φαίνεται λοιπόν ότι έρχεται σαν απάντηση σ' αυτό η πρόταση για τη δημιουργία του ευρωστρατού. Αλλωστε, για την κρίση στην Ουκρανία δεν υπάρχει ταύτιση απόψεων μεταξύ ΗΠΑ - Γερμανίας στην αντιμετώπιση της Ρωσίας. Και αυτό επειδή η Γερμανία εξαρτιέται ενεργειακά από τη Ρωσία, ενώ η διασύνδεση της οικονομίας της με τη Ρωσία είναι τέτοια που πλήττεται από τα οικονομικά μέτρα ενάντια στη Ρωσία και τα αντίμετρα της δεύτερης.
Βεβαίως, και στο ζήτημα της εξωτερικής πολιτικής της Ευρωζώνης και της ΕΕ γίνεται διαπάλη στο εσωτερικό της στην οποία παρεμβαίνουν οι ΗΠΑ. Για παράδειγμα οι Βαλτικές και η Πολωνία ως κράτη - μέλη της ΕΕ γέρνουν προς τις ΗΠΑ στην κόντρα με τη Ρωσία και όχι με τη Γερμανία. Αυτά τα κράτη απαιτούν ακόμη και στρατιωτική λύση στην κρίση της Ουκρανίας με μοχλό το ΝΑΤΟ.

Οι σαφείς «επεμβατικές» προθέσεις της Γερμανίας

Υπάρχουν και νέες ενδείξεις ότι η Γερμανία, διεκδικώντας ολοένα και μεγαλύτερα μερίδια στην παγκόσμια αγορά για τα δικά της μονοπώλια, προσαρμόζει τη στρατηγική της στις ανάγκες πιο ενεργής επέμβασης στις γεωγραφικές περιοχές του πλανήτη, για τις οποίες ενδιαφέρονται να αναπτύξουν δράση τα μονοπώλιά της, με δεδομένο τον διεθνή ανταγωνισμό. Είναι χαρακτηριστικό ένα άρθρο του σοσιαλδημοκράτη υπουργού Εξωτερικών της Γερμανίας, Φρ. Σταϊνμάγιερ, που δημοσίευσαν τα «Νέα» στις 26/2/2015. Ας δούμε ορισμένα αποσπάσματα.
«Είναι όμως σαφές ότι οι εταίροι μας προσδοκούν για το μέλλον μια πιο ενεργητική, ίσως και πιο σθεναρή γερμανική εξωτερική πολιτική. Εναπόκειται, λοιπόν, στο γερμανικό λαό να απαντήσει στις δύσκολες ερωτήσεις: Πού βρίσκονται τα συμφέροντά μας; Πόσο μακριά φτάνουν οι ευθύνες μας; Ποιο, με δυο λόγια, είναι το DΝΑ της γερμανικής εξωτερικής πολιτικής;
Οι βασικές αρχές της γερμανικής εξωτερικής πολιτικής - η στενή συνεργασία με τη Γαλλία εντός της ενωμένης Ευρώπης και μια ισχυρή διατλαντική συμμαχία όσον αφορά τόσο την ασφάλεια όσο και την οικονομική συνεργασία - έχουν αντέξει στη δοκιμασία του χρόνου και θα παραμείνουν ακρογωνιαίος λίθος της προσέγγισής μας. Τώρα όμως πρέπει να αντιμετωπίσουμε τρεις κρίσιμες προκλήσεις: τη διαχείριση κρίσεων, τη μεταβαλλόμενη παγκόσμια τάξη και τη θέση μας εντός της Ευρώπης.
Η Γερμανία είναι πρόθυμη να κάνει περισσότερα σε αυτόν τον τομέα διεθνώς. Θέλουμε να δρούμε πιο γρήγορα, πιο αποφασιστικά και πιο ουσιαστικά. Θα εξετάσουμε πώς μπορούμε να βοηθήσουμε καλύτερα τον ΟΗΕ στη διασφάλιση και στην οικοδόμηση της ειρήνης. Πρέπει να αντιμετωπίσουμε, με αυτοσυγκράτηση και σύνεση - όχι με ένα αντανακλαστικό «nein» - το δύσκολο ερώτημα κατά πόσον είναι απαραίτητα τα στρατιωτικά μέσα για τη διασφάλιση πολιτικών λύσεων. Δεν γνωρίζουμε πού και πότε θα ξεσπάσει η επόμενη κρίση, γνωρίζουμε όμως ότι θα ξεσπάσει και ότι πρέπει να είμαστε τότε καλύτερα προετοιμασμένοι.
Ωστόσο, η εξωτερική πολιτική δεν πρέπει να επικεντρώνεται αποκλειστικά στις κρίσεις. Οφείλει να προετοιμάζεται και για μελλοντικά σενάρια. Και επειδή η Γερμανία είναι συνδεδεμένη με τον υπόλοιπο κόσμο όπως λίγες άλλες χώρες, η στράτευση σε μια δίκαιη, ειρηνική και ανθεκτική διεθνή τάξη αποτελεί θεμελιώδες συμφέρον της εξωτερικής πολιτικής μας. Αυτό σημαίνει προσαρμογή στις μακροχρόνιες αλλαγές που επιτελούνται στις παραμέτρους της υφιστάμενης τάξης - αλλαγές τις οποίες έχει φέρει, πάνω από όλα, η ταχεία άνοδος της Κίνας».
Τα πιο πάνω αποσπάσματα αποκαλύπτουν σχεδιασμούς για έντονη ιμπεριαλιστική δράση από τη Γερμανία, στο όνομα διατήρησης της ειρήνης με την «αντιμετώπιση κρίσεων στη μεταβαλλόμενη παγκόσμια τάξη και τη θέση της εντός της Ευρώπης». Κρίσεις βεβαίως που προκύπτουν ως αποτέλεσμα των ανταγωνισμών ανάμεσα σε ιμπεριαλιστικά κέντρα και εφευρίσκοντας βάσιμα ή αβάσιμα προσχήματα, προκειμένου να θεωρείται η όποια στρατιωτική επέμβαση «νόμιμη» με βάση το ιμπεριαλιστικό διεθνές δίκαιο και τη σφραγίδα του ΟΗΕ. Η Γερμανία, λοιπόν, αναγορεύεται σε δύναμη που πρέπει να διαδραματίζει τέτοιο ρόλο επειδή της το ζητούν οι εταίροι της. Είναι νέο βήμα το οποίο συνοδεύεται και από στρατιωτική δράση.

Και στρατιωτική δράση έξω από τα σύνορα

Πρόσφατα, στα μέσα του Φλεβάρη 2015, η Γερμανίδα υπουργός Αμυνας Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν άνοιξε τη συζήτηση για τη νέα στρατηγική της Γερμανίας για την ασφάλεια που θα αποτυπωθεί στη «Λευκή Βίβλο» του 2016 η οποία θα αντικαταστήσει την αντίστοιχη του 2006. Και αυτό το δικαιολογεί λέγοντας ότι η Ρωσία χρησιμοποιεί «την πολιτική και τη στρατιωτική ισχύ της», για να προωθήσει τα συμφέροντά της (π.χ. Ουκρανία). Η νέα στρατηγική της Γερμανίας προβλέπει ότι ο γερμανικός στρατός όχι μόνο θα δρα σε περιοχές έξω και πολύ μακριά από τα σύνορα της Γερμανίας, όπως π.χ. στο Αφγανιστάν, αλλά και θα εμπλέκεται περισσότερο στην ενίσχυση της άμυνας του ΝΑΤΟ. Η Γερμανία έχει ήδη βοηθήσει στην ενίσχυση της παρουσίας του ΝΑΤΟ στην Ανατολική Ευρώπη. Οι νέοι κανόνες που θα αντικαταστήσουν τη «Λευκή Βίβλο» του 2006 θα λάβουν, επίσης, υπόψη τους και άλλες σημαντικές εξελίξεις, όπως η άνοδος του «Ισλαμικού Κράτους», η αποκαλούμενη Αραβική Ανοιξη, ενώ θα δώσει έμφαση στην κλιματική αλλαγή και στις επιθέσεις στον κυβερνοχώρο . Ετσι εγκαταλείπεται οριστικά άλλη μια Συνθήκη του τέλους του Β' Παγκοσμίου Πολέμου, σύμφωνα με την οποία η Γερμανία δεν μπορεί να έχει στρατιωτική δράση έξω από τα σύνορά της. Τώρα η Γερμανία μπορεί και τυπικά να διεξάγει ανοιχτά ιμπεριαλιστικούς πολέμους.
Βεβαίως, αυτό το ζήτημα δεν τίθεται για πρώτη φορά. Στις προγραμματικές δηλώσεις της γερμανικής κυβέρνησης το Γενάρη του 2014, ο υπουργός Εξωτερικών Φρ. Σταϊνμάγιερ, υπεραμύνθηκε της ανάγκης «η Γερμανία να αποκτήσει ενεργότερο ρόλο στις διεθνείς εξελίξεις, ακόμη και εάν αυτό σημαίνει ότι θα πρέπει να συμμετέχει με μεγαλύτερες δυνάμεις σε διάφορες στρατιωτικές επεμβάσεις», υποστηρίζοντας ότι «η Γερμανία πρέπει επιτέλους να πάρει διαζύγιο από τις "ενοχές" του Β' Παγκοσμίου Πολέμου».
Υπάρχει ένα στοιχείο στο άρθρο του Γερμανού υπουργού Εξωτερικών, αυτό της μεταβαλλόμενης παγκόσμιας τάξης, στο οποίο έχει συμβάλει η άνοδος της Κίνας που έχει σχέση με το γεγονός ότι η οικονομία της Κίνας είναι δεύτερη στην παγκόσμια κατάταξη, αφού ξεπέρασε αυτήν της Γερμανίας αφήνοντάς την στην τρίτη θέση. Ετσι, κάθε ισχυρό καπιταλιστικό κράτος που χάνει θέσεις διεθνώς (έτσι λειτουργεί ο καπιταλισμός λόγω ανισόμετρης ανάπτυξης), γίνεται ακόμη πιο επιθετικό, «δείχνει δόντια». Αυτό βεβαίως έχει σχέση και με την Ευρώπη. Ετσι, όταν ο Γερμανός υπουργός Εξωτερικών λέει ότι «οι εταίροι μας προσδοκούν για το μέλλον μια πιο ενεργητική, ίσως και πιο σθεναρή γερμανική εξωτερική πολιτική», έχοντας ως μία από τις βασικές αρχές την ασφάλεια στην Ευρώπη, δηλαδή στην ΕΕ και την Ευρωζώνη, εύκολα καταλαβαίνει κανείς ότι η Γερμανία διεκδικεί τη διατήρηση της πρωτοκαθεδρίας στην Ευρώπη έναντι των ανταγωνιστών της, δηλαδή και της Κίνας αλλά και των ΗΠΑ, όσο και αν ο ίδιος προβάλλεται ως υποστηρικτής της ευρωατλαντικής πολιτικής.

Η διαπάλη με τις ΗΠΑ

Από την μεταπολεμική περίοδο (1947) και το «Σχέδιο Μάρσαλ», με το οποίο οι ΗΠΑ χρηματοδότησαν αδρά τα τότε καπιταλιστικά κράτη της Ευρώπης, και τη Δυτική τότε Γερμανία, ενώ έσπρωχναν και στη δημιουργία της καπιταλιστικής ενοποίησης, κόντρα στα εργατικά κινήματα, στην ΕΣΣΔ και στις άλλες χώρες που επιχειρούσαν την οικοδόμηση του σοσιαλισμού, οι ΗΠΑ παρενέβαιναν έχοντας την πρωτοκαθεδρία των κινήσεων. Φρόντιζαν, λένε, για την ασφάλεια της Ευρώπης. Τώρα η Γερμανία, ενεργώντας ολοένα και περισσότερο ως ισχυρό καπιταλιστικό κράτος που αναζητά μεγαλύτερα μερίδια στη διεθνή αγορά, επιδιώκει αυτή να έχει το πάνω χέρι στην ΕΕ και στην Ευρώπη. Αυτός ο ανταγωνισμός ΗΠΑ - Γερμανίας οξύνεται ακόμη περισσότερο. Εδώ εντάσσονται και αντιθέσεις που εκφράζονται σε διάφορα ζητήματα όπως π.χ. το μείγμα πολιτικής στην Ευρωζώνη, ή αυτή που έχει σχέση με την υποτίμηση του ευρώ σε σχέση με το δολάριο που ενισχύει την ανταγωνιστικότητα στις εξαγωγές Γερμανίας και Ευρωζώνης σε σχέση με τις ΗΠΑ. Η στρατιωτική ισχυροποίηση της Γερμανίας, ώστε να μπορεί να διεξάγει ιμπεριαλιστικούς πολέμους ενισχύει τη θέση της και στην Ευρώπη, και διεθνώς, όπου υπάρχουν κρίσεις, π.χ. Αφρική στην οποία έχει συμφέροντα σε επενδύσεις κόντρα σε ΗΠΑ, Κίνα.
Οι ΗΠΑ, λοιπόν, παρεμβαίνουν έντονα στην Ευρωζώνη και στις αντιθέσεις εντός της. Για παράδειγμα, σε σχέση με την Ελλάδα και την αναγκαιότητα στήριξής της για έξοδο από την κρίση, έχουν γίνει αλλεπάλληλες συζητήσεις από το 2011 μεταξύ Μπ. Ομπάμα και Α. Μέρκελ. Νοιάστηκαν για το 2,8% της οικονομίας της ΕΕ; Γιατί τόσο είναι το ποσοστό της. Οχι. Οι ΗΠΑ βρήκαν πρόσχημα καλλιέργειας έντονων ανταγωνισμών στην Ευρωζώνη κόντρα στη Γερμανία, με την ταυτόχρονη έγνοια τους για την Ελλάδα λόγω γεωστρατηγικής θέσης και αμερικάνικων στρατιωτικών βάσεων. Η Ελλάδα στους ανταγωνισμούς στην Ευρωζώνη σήμερα τάσσεται κόντρα στη Γερμανία...
Μετά απ' όλ' αυτά φαίνεται ότι δεν είναι τυχαία η πρόταση του Ζ. Κ. Γιούνκερ για την αυτοτέλεια δράσης του ευρωστρατού που φαίνεται και από τη συμφωνία της Γερμανίας.

Ι.

ΛΙΒΥΗ - ΤΕΣΣΕΡΑ ΧΡΟΝΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΙΜΠΕΡΙΑΛΙΣΤΙΚΗ ΕΠΕΜΒΑΣΗ ΤΟΥ ΝΑΤΟ Ο λαός βιώνει τις συνέπειες των ενδοϊμπεριαλιστικών ανταγωνισμών

ΛΙΒΥΗ - ΤΕΣΣΕΡΑ ΧΡΟΝΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΙΜΠΕΡΙΑΛΙΣΤΙΚΗ ΕΠΕΜΒΑΣΗ ΤΟΥ ΝΑΤΟ

Ο λαός βιώνει τις συνέπειες των ενδοϊμπεριαλιστικών ανταγωνισμών

Αύγουστος 2011 στην Τρίπολη της Λιβύης μετά από ΝΑΤΟικό βομβαρδισμό

Αρκετά είναι τα δημοσιεύματα του Τύπου που αναφέρονται στην κατάσταση στη Λιβύη. Στην πλειοψηφία τους, όμως, περιγράφουν την κατάσταση που επικρατεί εκεί, χωρίς να αναφέρονται στις πραγματικές αιτίες, ή στην καλύτερη περίπτωση τις παρουσιάζουν στρεβλά. Ετσι, αξίζει να αναφερθούν μερικά στοιχεία που συνέβαλαν κυρίως στη διαμόρφωση του σημερινού, χρήσιμου για τους ιμπεριαλιστές, «χάους» που επικρατεί σε αυτήν τη χώρα, και να τεθούν ορισμένες σκέψεις.

Λίγα λόγια για το καθεστώς Καντάφι

Το αστικό καθεστώς Καντάφι προέκυψε από το πραξικόπημα των «Ελεύθερων αξιωματικών» κατά της μοναρχίας των Αλσανούσι, το 1970. Το πραξικόπημα προχώρησε στην εγκαθίδρυση της «Αραβικής Δημοκρατίας της Λιβύης» στη θέση του «Ενωμένου βασιλείου», εκδίωξε τις ξένες στρατιωτικές βάσεις των ΗΠΑ και Βρετανίας (που είχαν τη συμβολή τους στον «πόλεμο των 6 μερών» το 1967), από τη χώρα. Ηταν το 4ο επιτυχημένο πραξικόπημα κατά της μοναρχίας σε αραβόφωνη χώρα. Το πρώτο είχε σημειωθεί το 1952 στην Αίγυπτο, το 2ο στο Ιράκ το 1958, το 3ο στην Υεμένη το 1962.
Για αρκετά μεγάλο διάστημα, ο πυλώνας της «ιδεολογίας» του καθεστώτος Καντάφι ήταν ο αραβικός εθνικισμός. Ετσι, ιδρύθηκε στη χώρα το μοναδικό νόμιμο κόμμα της Σοσιαλιστικής Αραβικής Ενωσης¹στα πρότυπα της Αιγύπτου του Αμπνελ Νάσερ. Παράλληλα, εθνικοποιήθηκε σταδιακά ο τομέας του πετρελαίου και συρρικνώθηκαν τα προνόμια των διεθνών μονοπωλίων της εποχής όπως είναι το British Petroleum, occidental, Amerada, Marathon Oil Corporation, και το Royal Dutch Shell.

Οταν οι τζιχαντιστές προσεύχονταν για την ...ελευθερία υπό την προστασία των ΗΠΑ

Το αστικό καθεστώς του Καντάφι, με την εσωτερική και την εξωτερική πολιτική του, άνοιξε πολλά μέτωπα, ανέπτυξε πολλές «έχθρες» στην περιφέρεια και διεθνώς, κάτι που συνέβη παράλληλα με τη σταδιακή απώλεια του λαϊκού ερείσματος, την ωρίμανση και το σάπισμά του. Αλλωστε, γνωστές είναι διεθνώς οι «συνεισφορές» του Καντάφι στο επίπεδο της «θεωρίας» με την «Πράσινη βίβλο» και τον ανύπαρκτο «τρίτο δρόμο» προς το σοσιαλισμό, ο οποίος πραγματικά παραχαράχτηκε και διαστρεβλώθηκε στη σχετική βιβλιογραφία.
Ωστόσο, ήταν λιγότερο γνωστές οι μεταπηδήσεις του, από τον «αραβικό εθνικισμό» προς τον «ισλαμισμό» και τον «παναφρικανισμό» που πήραν πολύ ακραίες μορφές. Στα τέλη της δεκαετίας του '90, έγινε η στροφή του Καντάφι προς την Αφρική, διεκδικώντας πρωταγωνιστικό ρόλο στις υποθέσεις της ηπείρου, όπου με πρωτοβουλία του ιδρύθηκε η «Κοινότητα του Σάχελκαι τωνΧωρώντης Σαχάρας», σε μια περιοχή που διαθέτει τεράστιο πλούτο, εμποδίζοντας έτσι σε σημαντικό βαθμό την διείσδυση ξένων κεφαλαίων στις χώρες της περιοχής, καθώς η «κοινότητα» διέθεσε «τράπεζα ανάπτυξης και εμπορίου» και διάφορα «όργανα», με σκοπό τη σταδιακή επίτευξη μιας «οικονομικής και πολιτικής» καπιταλιστικής ενοποίησης.
Ουσιαστικά, το αστικό καθεστώς Καντάφι είχε από την εμφάνισή του την τάση επέκτασης της επιρροής του στην ευρύτερη περιοχή, έχοντας ως όπλο τα κεφάλαια που συσσωρεύονταν από τα έσοδα του πετρελαίου. Ωστόσο, σε μια περιοχή «μαγνήτη» των ενδοϊμπεριαλιστικών αντιθέσεων, αλλά και διεθνώς, η κατάληψη μιας θέσης στην ιμπεριαλιστική πυραμίδα γίνεται όχι μόνον στη βάση της οικονομικής, αλλά και της στρατιωτικής και πολιτικής της δύναμης. Ιδιαίτερα σε καιρούς όξυνσης των ενδοϊμπεριαλιστικών ανταγωνισμών, όπου εκδηλώνονται αιματηρά «παιχνίδια», δεν χωρά καμία «μπλόφα» κι αυτή πληρώνεται ακριβά, με θύματα τα ίδια τα καθεστώτα, αλλά κυρίως τους λαούς αυτών των χωρών. Προσεγγίζοντας το προφίλ του καθεστώτος Καντάφι, υπό το πρίσμα της οικονομικής, πολιτικής και στρατιωτικής ισχύος, φαινόταν ξεκάθαρα, καιρό πριν την επέμβαση του ΝΑΤΟ το 2011, ότι το παραπάνω «τρίπτυχο» κάθε άλλο παρά ήταν «ισοσκελές».

Για τις δυνάμεις της «αντιπολίτευσης» κατά του Καντάφι

Η ιδρυτική Σύνοδος της «Εθνικής Διάσκεψης της Λιβυκής Αντιπολίτευσης» πραγματοποιήθηκε στο Λονδίνο στις 26/6/2005, με την παρουσία φιλελεύθερων, κοσμοπολιτών και ισλαμιστών Λίβυων «παραγόντων» του εξωτερικού. Η δεύτερη Σύνοδος της «αντιπολίτευσης» πραγματοποιήθηκε επίσης στο Λονδίνο (29 - 30/3/2008) με έντονη επικράτηση των «ισλαμιστών» στα ντοκουμέντα της Συνόδου. Στο μεταξύ, το καθεστώς Καντάφι «πήρε το μάθημά του» από την ανατροπή του Σαντάμ Χουσεΐν και συμφώνησε, μόλις 6 μέρες μετά από την ανακοίνωση της σύλληψης του Χουσεΐν, να γίνουν έρευνες του ΟΗΕ για όπλα μαζικής καταστροφής.
Να σημειωθεί σχετικά ότι το καθεστώς Καντάφι προσπαθούσε από το 2004 να ενισχύσει τις σχέσεις του με τη Ρωσία. Ετσι, στις 16 - 17/4/2008 πραγματοποιήθηκε επίσκεψη του Β. Πούτιν στη Λιβύη, όπου υπογράφτηκαν μνημόνια συνεργασίας και ανάπτυξης σε πολλούς τομείς. Στις 31/10/2008, πραγματοποιήθηκε επίσκεψη του Καντάφι στη Μόσχα, όπου υπογράφτηκε συμφωνία των δύο κυβερνήσεων για τον τομέα της πυρηνικής ενέργειας και την ίδρυση κοινής τράπεζας στο πλαίσιο της ενίσχυσης των διμερών σχέσεων.
Επίσης, με σκοπό τη διαφύλαξη του ίδιου του καθεστώτος, ο Καντάφι προχώρησε σε ένα μεγάλο «άνοιγμα» προς την Ιταλία το 2008, όμως με «εθνικά υπερήφανο» ύφος. Ετσι, ο Καντάφι κατάφερε να αποσπάσει τη «συγγνώμη» της Ιταλίας διά του Σίλβιο Μπερλουσκόνι, για τα δεινά του λαού της Λιβύης την περίοδο 1911 - 1943, λόγω της αποικιοκρατικής πολιτικής της Ιταλίας. Αμέσως μετά, υπογράφτηκε μια διμερής συμφωνία «φιλίας και συνεργασίας» που «υποχρέωνε» την Ιταλία να καταβάλλει αποζημίωση ύψους 5 δισεκατομμυρίων δολαρίων (σε 25 χρόνια), ενώ ταυτόχρονα, παγιοποιήθηκε και ενισχύθηκε η συνεργασία με την Ιταλία που ήταν ο βασικότερος «εμπορικός εταίρος» της Λιβύης, με την παραπέρα ενίσχυση της συνεργασίας στους τομείς του πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Να σημειωθεί ότι, όταν αστικός Τύπος της Ιταλίας επιτέθηκε στον Μπερλουσκόνι εκείνες τις μέρες, με κατηγορίες σχετικά με την «αμφισβήτηση ΝΑΤΟικών και άλλων συμβατικών δεσμεύσεων της χώρας, κ.λπ..», ο δεύτερος απάντησε, μεταξύ άλλων, χαρακτηριστικά: «Αυτοί δεν κοιτούν τα προνόμια που θα λάβουν οι εταιρείες μας... Η συμφωνία φιλίας επιτρέπει στην Ιταλία ευκολότερη πρόσβαση στο φυσικό αέριο της Λιβύης, το οποίο θεωρείται το καλύτερο στον κόσμο». Πράγμα που επιβεβαιώθηκε σύντομα από τη δήλωση του Καντάφι ότι «η Ιταλία θα έχει την προτεραιότητα στους τομείς του πετρελαίου και φυσικού αερίου και σε άλλους τομείς επενδύσεων».

Τα γεγονότα της Λιβύης και η επέμβαση του ΝΑΤΟ

Αν και οι μαζικές κινητοποιήσεις κατά του καθεστώτος Καντάφι είχαν να κάνουν με τον αντιλαϊκό χαρακτήρα του, δεν μπορεί να αγνοηθεί η σύνθεση των φορέων της «αντιπολίτευσης» που αποτελούνταν από γαλλοθρεμμένους υπερασπιστές των «ανθρωπίνων δικαιωμάτων», φιλοβρετανούς «ισλαμιστές» και φιλοαμερικανούς «διαφωνούντες», που προέρχονταν από τους κόλπους του καθεστώτος Καντάφι, με τις ανάλογες «διασυνδέσεις» τους με τα αντίστοιχα μονοπώλια και κράτη.
Να σημειωθεί εδώ ότι πριν από τα γεγονότα της Λιβύης είχαν πρόσφατα προηγηθεί: 1) Η επέμβαση της Γαλλίας στην Ακτή Ελεφαντοστού για τη «δικαίωση» του υποψηφίου Προέδρου Αλασάν Ουαταρά εις βάρος του Λοράν Γκμπάγκμπο που συνελήφθη αργότερα. 2) Τα γεγονότα της Τυνησίας με την ανατροπή του Μπεν Αλι από το στρατό και τμήμα του επιχειρηματικού κόσμου της χώρας.
3) Η διαδικασία της απόσχισης του Νοτίου Σουδάν που ξεκίνησε με το δημοψήφισμα 9 - 15 Γενάρη του 2011 και ολοκληρώθηκε τυπικά στις 9/7/2011.
4) Την ίδια χρονιά, συνέβησαν και τα γεγονότα της Αιγύπτου που βαφτίστηκαν «επανάσταση της 25 Γενάρη» στο πλαίσιο της περίφημης «Αραβικής Ανοιξης», που ξεσήκωσε «σύννεφα σκόνης» γύρω από τις πραγματικές προθέσεις και στόχους των ντόπιων και ξένων ιμπεριαλιστικών δυνάμεων.
Από την πλευρά μας, επιβάλλεται να σημειώσουμε ότι το αστικό καθεστώς Καντάφι αποτελούσε (παρά τη σαθρότητά του η οποία αποδείχτηκε αργότερα) ένα εμπόδιο στην εγκατάσταση στρατιωτικής παρουσίας της αμερικανικής διοίκησης του Πενταγώνου για την Αφρική: AFRICOM. Η σύσταση της AFRICOM εγκρίθηκε το 2007 επί προεδρίας Μπους, όταν η Κίνα κυρίως (και άλλες δυνάμεις) άρχισε να διεισδύει οικονομικά σε αρκετές χώρες της Αφρικής.
Ενδεικτικά, αναφέρουμε ότι έναν μόλις μήνα μετά την κατάληψη της Τρίπολης (και τον ίδιο μήνα που δολοφονήθηκε ο Καντάφι) οι ΗΠΑ ανακοίνωσαν την πρόθεση αποστολής στρατιωτικών δυνάμεων της AFRICOM σε τέσσερις χώρες της Αφρικής. Παράλληλα με την ανακοίνωση διεξαγωγής δεκατεσσάρων πρωτόγνωρων στρατιωτικών γυμνασίων σε χώρες της Αφρικής για το 2012, πράγμα που ήταν αδύνατον να πραγματοποιηθεί με την παραμονή του καθεστώτος Καντάφι, το οποίο διέθετε 150 δισεκατομμύρια δολάρια σε επενδύσεις στις αφρικανικές χώρες και ήταν ο βασικός χρηματοδότης του Οργανισμού της Αφρικανικής Ενωσης.
Η Λιβύη ως μεγάλη χώρα με σημαντική θέση στην Μεσόγειο διαθέτει ακτές μήκους 1.770 χλμ., και ένα πλούσιο υπέδαφος σε υδρογονάνθρακες. Αποτελεί σημαντικό οικονομικό έδαφος με γεωστρατηγική θέση, που κάλλιστα θα μπορούσε, όπως στο παρελθόν, να «φιλοξενήσει» στρατιωτικές βάσεις του ευρω-αμερικανικού ιμπεριαλισμού και όχι μόνον.
Συνεπώς, οι δύο αστικοί αντιμαχόμενοι πόλοι («κοσμικός» και «ισλαμικός») καλούνται να αναλάβουν πολύμορφες «δεσμεύσεις» απέναντι στο κουβάρι των συμφερόντων των περιφερειακών και διεθνών δυνάμεων της ιμπεριαλιστικής πυραμίδας, που, βέβαια, δεν έχουν καμία σχέση με τα εργατικά - λαϊκά συμφέροντα.

Οι αστικές κυβερνήσεις της Ελλάδας στο ζήτημα της Λιβύης

Η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ με πρωθυπουργό τον Γιώργο Παπανδρέου (και φίλο του Καντάφι), ενεργώντας για λογαριασμό της αστικής τάξης της Ελλάδας, έστειλε στο Κατάρ, στις 29/8/2011 τον Αρχηγό ΓΕΕΘΑ για να συμμετάσχει σε «σύσκεψη με σκοπό τη συζήτηση θεμάτων που αφορούν τις επιχειρήσεις στη Λιβύη». Να σημειωθεί ότι το Κατάρ, μαζί με το καθεστώς Ερντογάν, αποτελούν τους βασικούς «σπόνσορες» των «Αδελφών Μουσουλμάνων» και λοιπών «ισλαμιστών και τζιχαντιστών». Επιπλέον, το Κατάρ είναι η 1η δύναμη στην παραγωγή του υγροποιημένου φυσικού αερίου διεθνώς.
Η ελληνική κυβέρνηση, τότε, συμμετείχε δραστήρια στην ΝΑΤΟική επέμβαση στη Λιβύη. Παραχώρησε βάσεις και αεροδρόμια γι' αυτήν. Υπολογίζεται πως συνολικά στις 145 μέρες αεροπορικών επιχειρήσεων έγιναν περίπου 7.500 έξοδοι ΝΑΤΟικών αεροσκαφών. Στρατιωτικοί αναλυτές εκτιμούν πως περίπου το 40% έγινε από ελληνικές βάσεις. Σύμφωνα με δημοσιεύματα που έχουν δει το φως της δημοσιότητας, το κόστος αυτών των επιχειρήσεων υπερέβη τα 100 εκατ. ευρώ, που σημαίνει ότι οι εργαζόμενοι της χώρας, σε συνθήκες καπιταλιστικής κρίσης πλήρωσαν περισσότερα από 30 εκατ. ευρώ το μήνα για τους ΝΑΤΟικούς βομβαρδισμούς ενάντια στο καθεστώς Καντάφι. Οχι, βέβαια, τυχαία. Ηδη τότε η συμμετοχή των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων και βάσεων έδωσε τη δυνατότητα διεκδίκησης για τους Ελληνες επιχειρηματίες τμήματος από την ανοικοδόμηση της Λιβύης. Επίσης, όχι τυχαία, ο τότε Ελληνας Αρχηγός ΓΕΕΘΑ αναφέρθηκε «στην εξαιρετική τεχνογνωσία και τις δυνατότητες των κατασκευαστικών εταιρειών της χώρας και τη σημασία του Πολυεθνικού Συντονιστικού Κέντρου Στρατηγικών Θαλασσίων Μεταφορών (ΠΟΣΚΕΣΘΑΜ) στη διακίνηση μέσων και υλικών προς και από τη Λιβύη».
Τότε ο ΣΥΡΙΖΑ, από τη μια χαιρέτιζε τη λεγόμενη «αραβική άνοιξη» στη Λιβύη, και από την άλλη κατήγγελλε τη «βαρβαρότητα μιας ΝΑΤΟικής επέμβασης».
Τώρα, που είναι στην κυβέρνηση με τους ΑΝΕΛ δεσμεύεται ότι θα κινείται πάνω στις «ράγες» της ΕΕ, του ΝΑΤΟ και του καπιταλιστικού δρόμου ανάπτυξης, και δεν έχει κανένα πρόβλημα τα στελέχη του να καλωσορίζουν την αρμάδα του ΝΑΤΟ στον Πειραιά.
Δεν είναι, λοιπόν, καθόλου τυχαία η επικίνδυνη προπαγάνδα του ΥΠΕΞ της συγκυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ - ΑΝΕΛ που μιλά άλλοτε για «υλοποίηση της ελληνικής πρωτοβουλίας για την προστασία των χριστιανικών κοινοτήτων στην ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής και Βόρειας Αφρικής» και άλλοτε για «προστασία όλων των θρησκευτικών και εθνικών κοινοτήτων της Μέσης Ανατολής και της Βόρειας Αφρικής που απειλούνται από τη θρησκευτική μισαλλοδοξία και φανατισμό». Στην πραγματικότητα, και οι «χριστιανοί» των παραπάνω χωρών, που είναι αναπόσπαστο κομμάτι των λαών και της εργατικής τάξης των χωρών της περιοχής, βιώνουν τις βάρβαρες συνέπειες των επεμβάσεων ΝΑΤΟ, ΗΠΑ, ΕΕ και των συμμάχων τους, στις οποίες συμμετέχουν κι οι εκάστοτε αστικές κυβερνήσεις της Ελλάδας για λογαριασμό της αστικής τάξης. Ασχετα αν το «πρόσημό» τους είναι το «δεξιό», το «αριστερό», ή αυτό της «εθνικής σωτηρίας». Προσφέρουν απλόχερα τη μόνη «σωτηρία» που μπορούν, αυτή της διευκόλυνσης των επιχειρηματικών συμφερόντων, που στηρίζονται στις ιμπεριαλιστικές επεμβάσεις.
Σημείωση:
1. Το κόμμα διαλύθηκε στα μέσα της δεκαετίας του '70, και αντικαταστάθηκε με τις «επαναστατικές επιτροπές». Πράγμα που σήμαινε την ανυπαρξία οποιουδήποτε αστικού πολιτικού κόμματος με τα κλασικά χαρακτηριστικά.

Περί «έντιμου συμβιβασμού»...

Περί «έντιμου συμβιβασμού»...

Καθώς προχωρούν τα παζάρια με τους «εταίρους» για την «εξειδίκευση» της αντιλαϊκής συμφωνίας της 20ής Φλεβάρη, αλλά και για τη νέα συμφωνία που επιδιώκεται να την ακολουθήσει μετά τον Ιούνη, τα στελέχη της κυβέρνησης όλο και πιο συχνά αναφέρονται στην επιδίωξη ενός «έντιμου συμβιβασμού». Καθόλου τυχαία, αντίστοιχη αναφορά έκανε και ο πρωθυπουργός, Αλ. Τσίπρας, μετά τη συνάντησή του με τον πρόεδρο του Ευρωκοινοβουλίου, Μ. Σουλτς, την προηγούμενη Παρασκευή, ενώ το έδαφος έχουν προετοιμάσει με πολλούς τρόπους όλο το προηγούμενο διάστημα τα επιτελεία του συστήματος, π.χ. με σχετικά ερωτήματα σε δημοσκοπήσεις, αναλύσεις στα αστικά ΜΜΕ κ.ά.

Το ζήτημα εδώ για το λαό είναι να μπορέσει να διακρίνει ανάμεσα στον πραγματικό συμβιβασμό που επιδιώκει η κυβέρνηση για λογαριασμό του εγχώριου κεφαλαίου, στα παζάρια με τους ιμπεριαλιστικούς οργανισμούς, και στην προσπάθεια που καταβάλλεται, από την άλλη, να παρουσιαστεί στα λαϊκά στρώματα η συνέχιση της αντιλαϊκής πολιτικής ως ένας «προσωρινός, αλλά αναγκαστικός συμβιβασμός για να αποφευχθούν τα χειρότερα», «για να κερδηθεί χρόνος» κ.ο.κ.

Η κυβέρνηση, διαπραγματευόμενη για τα συμφέροντα των εγχώριων επιχειρηματικών ομίλων, πραγματικά επιδιώκει έναν «έντιμο συμβιβασμό» ανάμεσα στα συμφέροντα αυτά και τις δεσμεύσεις που απορρέουν από τη συμμετοχή της ελληνικής αστικής τάξης στις διακρατικές συμμαχίες του κεφαλαίου, στο φόντο μάλιστα των οξυμένων ενδοϊμπεριαλιστικών ανταγωνισμών στο εσωτερικό της Ευρωζώνης, με την εντεινόμενη συμμετοχή των ΗΠΑ σε αυτούς τους ανταγωνισμούς, σε κόντρα με τη Γερμανία.

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, το ελληνικό κεφάλαιο διεκδικεί μια «χαλάρωση» της περιοριστικής πολιτικής, μια «ελάφρυνση» του κρατικού χρέους, έτσι ώστε να μπορέσει να εξασφαλίσει περαιτέρω κρατική ενίσχυση, με «ζεστό» χρήμα και κάθε είδους άλλες «διευκολύνσεις», στις επενδύσεις του, στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητάς του. Ανταποκρινόμενη σε αυτήν την επιδίωξη - και καθώς η ελληνική καπιταλιστική οικονομία αντιπροσωπεύει ένα σχετικά μικρό μέγεθος σε ό,τι αφορά τη Ζώνη του Ευρώ - η κυβέρνηση επιχειρεί να συντονιστεί με άλλες κυβερνήσεις, στην Ευρωζώνη και όχι μόνο, που επιδιώκουν αντίστοιχες προσαρμογές στο μείγμα της αστικής διαχείρισης, χωρίς αυτό βέβαια να σημαίνει ότι τα συμφέροντα των αστικών τάξεων που εκπροσωπούν είναι ποτέ δυνατό να ταυτιστούν πλήρως.
Η περιβόητη αναζήτηση «έντιμου συμβιβασμού» επομένως, για την οποία μάλιστα επισημαίνεται ότι γίνεται προσπάθεια για να «κερδηθεί χρόνος», στην πραγματικότητα αναφέρεται στην προσπάθεια που καταβάλλει η κυβέρνηση, ώστε οι προτεραιότητες του εγχώριου κεφαλαίου να κερδίσουν έδαφος στην «εξειδίκευση» του τρέχοντος μνημονίου και πολύ περισσότερο στο μνημόνιο που ετοιμάζουν για μετά τον Ιούνη (με την επίγνωση, βέβαια, που πάντα έχουν οι αστοί, ότι ο όποιος συμβιβασμός ενδεχομένως επιτευχθεί, θα φέρει τη «σφραγίδα» της ανισομετρίας που αποτελεί αναπόσπαστο στοιχείο των λυκοσυμμαχιών του κεφαλαίου)...

Την ίδια ώρα βέβαια, η όλη ιστορία της αναζήτησης «έντιμου συμβιβασμού» παρουσιάζεται στο λαό με ένα πολύ διαφορετικό, αποπροσανατολιστικό περιεχόμενο. Στην προπαγάνδα της κυβέρνησης, αλλά και μιας σειράς αστικών επιτελείων που αναλαμβάνουν να την υποστηρίξουν, καλλιεργείται η εντύπωση ότι η κυβέρνηση αναζητά έναν συμβιβασμό ανάμεσα στα «φιλολαϊκά» μέτρα που εκείνη επιθυμεί να πάρει και στα αντιλαϊκά μέτρα που επιχειρούν να επιβάλουν οι δανειστές. Κάπως έτσι, η αντιλαϊκή συμφωνία της 20ής Φλεβάρη και οι περιβόητες «δημιουργικές ασάφειες», για τις οποίες γίνεται λόγος, παρουσιάζονται σαν ένας «προσωρινός, αναγκαίος συμβιβασμός» και σαν μια διαρκής «διελκυστίνδα» που διεξάγεται ανάμεσα στα λαϊκά συμφέροντα και στο «σκληρό συντηρητικό κατεστημένο της Ευρωζώνης»...

Στην πραγματικότητα, βέβαια, καμία «διελκυστίνδα» δεν διεξάγεται σε ό,τι αφορά τα συμφέροντα και τις ανάγκες του λαού, ακριβώς γιατί αυτές, ανεξαρτήτως μείγματος διαχείρισης, δε «χωράνε» στην πολιτική διασφάλισης της ανταγωνιστικότητας και της κερδοφορίας του κεφαλαίου. Ακριβώς για αυτό, καμιά από τις πλευρές των εξελισσόμενων παζαριών δε θέτει καν το ζήτημα της αναπλήρωσης των τεράστιων απωλειών του λαού στα χρόνια της κρίσης, πόσο μάλλον το ζήτημα της κάλυψης των σύγχρονων εργατικών - λαϊκών αναγκών. Ακριβώς γι' αυτό, στη συμφωνία της συγκυβέρνησης με τους «εταίρους» δεν υπάρχει καμιά «δημιουργική ασάφεια» σε ό,τι αφορά τη ρητή αποδοχή του πυρήνα του αντεργατικού - αντιλαϊκού πλαισίου που διαμορφώθηκε τα προηγούμενα χρόνια, στη διάρκεια της «μνημονιακής περιόδου», ικανοποιώντας πάγιες απαιτήσεις του κεφαλαίου, διατυπωμένες στα ντοκουμέντα της ΕΕ (αλλά και άλλων οργανισμών του κεφαλαίου, τύπου ΟΟΣΑ), πολλά χρόνια πριν από την κρίση.
Η κλιμάκωση της αντιλαϊκής επίθεσης σε όλα τα κράτη - μέλη της ΕΕ, ανεξαρτήτως του ύψους του χρέους και των ελλειμμάτων, του μείγματος διαχείρισης, της ύπαρξης μνημονίων ή τρόικας, επιβεβαιώνει ότι κανένας «συμβιβασμός» δεν μπορεί να υπάρξει ανάμεσα στα συμφέροντα του κεφαλαίου και τα συμφέροντα των εργαζομένων, των φτωχών λαϊκών στρωμάτων, κανένας τέτοιος «έντιμος» και «φιλολαϊκός συμβιβασμός» δεν μπορεί να προκύψει από τα παζάρια εντός των τειχών της ΕΕ και της εξουσίας των μονοπωλίων.